Ασημοκαπνισμενη...

Best Chernobyl Documentary 2006 The Battle of Chernobyl (HQ) 1hr 32min 1...

2011-03-20T16:59:00.000-07:00

Μεγάλοι Έλληνες (Ματαιοδοξίας επιτύμβιο)

2011-03-17T11:58:00.000-07:00

Μεγάλοι Έλληνες (Ματαιοδοξίας επιτύμβιο)

American dream No 2

2011-03-17T01:06:00.000-07:00

ΑΝΩ ΚΑΤΩ ΛΟΙΠΟΝ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΜΑΣ, με ανατροπές που λειτούργησαν σαν ντόμινο σε ολόκληρο τον πλανήτη… Η Λιβύη δεν αποκλείεται να μετατραπεί σε «αφρικανικό Αφγανιστάν», η Aπω Ανατολή αντιμέτωπη με τον εγκέλαδο, το τσουνάμι αλλά και έναν εξελισσόμενο πυρηνικό όλεθρο, στη γεωγραφία μιας Hi teck χώρας συμβόλου και πρωτεύουσας του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού. Και δεν είναι μόνο αυτά… Στην Ευρώπη μαίνεται ο οικονομικός πόλεμος, Σαρκοζί και Μέρκελ «συρρικνώνουν το κοινωνικό κράτος» με το σύμφωνο ανταγωνιστικότητας, όπως έγραψε η ισπανική El Pais, ο Στρος Σκαν του ΔΝΤ, ετοιμάζεται να διαδεχτεί τον Νικολά στην προεδρία της Γαλλίας… Κι ύστερα εντοπίως κάτι ανόητοι κραυγάζουν στα τηλεοπτικά παράθυρα αναζητώντας το ποιοι έφαγαν τα πιο πολλά, ποιοι είναι πρωταθλητές της φοροδιαφυγής και «καλά να πάθουν οι σπάταλοι μικρομεσαίοι Έλληνες…».
Μια λοβοτομή που εμποδίζει να δούμε την ουσία, να εφαρμόσουμε αυτό που λέγανε οι γιάπι όλης της χώρας λίγο παλιότερα «σκέψου τοπικά, δράσε παγκόσμια» μήπως και βάλουμε μια τάξη κατ’ αρχήν στην καλά οργανωμένη σύγχυση… την υπαγορευόμενη!

Προσωπικά δεν μπορώ να σκεφτώ παρά παγκόσμια!!! Εγκατεστημένη στον μικρό μου τόπο, που αμέριμνος βαδίζει αγκαλιά με την άνοιξη, απολαμβάνω την ηρεμία που μου προσφέρει. Τη μπολιάζει βρ’ αδερφέ η ανεμελιά νεογνών οικόσιτων, που βγήκαν και κυλιούνται στη λιακάδα, δοκιμάζοντας παιχνίδια με τη χλόη, απολαμβάνω την πολυχρωμία της εποχής που άγεται και φέρεται από μια απόλυτη κυκλοθυμία, περιμένοντας τις ανοιξιάτικες βροχές που προαναγγέλλει η ΕΜΥ. Μέσα στο νεοελληνικό καζάνι βράζω κι εγώ, μη νομίζετε, σαν εκείνη την διαφήμιση μετρώ λογαριασμούς και υποχρεώσεις και λαμβάνω τις αποφάσεις μου. Πειθαρχημένη στο…πεπρωμένο της τάξης μου, ανακαλώ εντός μου πάντα τις «ορμήνιες» του Παντελή, που καταμεσής της ευδαίμονος 10ετίας του 70, μας έλεγε: «Να μη πετάτε τίποτε, να φυλάτε τα φαγητά, γιατί μπορεί να ξανάρθει καμιά πείνα!!!». Εμείς γελούσαμε, τότε, και του λέγαμε: «τι αν φυλάξουμε καλέ από τα αποφάγια; Αυτά σε δυο τρεις μέρες θα σαπίσουνε…». Εκείνος κουνούσε το κεφάλι του συμβολικά σαν να έλεγε ότι όλα μπορούν να συμβούν τελικά… Όχι πως συνέβησαν, όχι πώς έχουμε «κατοχή», αλλά βρ’ αδερφέ για πρώτη φορά στην ενήλικη ζωή μου κάνω οικονομία στα …καύσιμα! Και μαζί αναθεωρώ την άποψη περί «ποιότητας ζωής», δόγμα με το οποίο οι νεόκοποι οραματιστές μας γέμισαν το κεφάλι τα τελευταία χρόνια των παχιών αγελάδων, της φούσκας εν τέλει, που μας μοστράρισαν σαν όραμα και δη ευρωπαϊκών, με ΟΝΕ και ορνιθοσκαλίσματα!!! Η αλήθεια είναι πως προσωπικά διατηρούσα τις αντιστάσεις μου!!! Δεν μπορούσα να καταλάβω ή μάλλον να εμπεδώσω την έννοια του «πολίτη» κι εκείνα τα περί «ποιότητας» που αποδόθηκαν σε έργα και…ημέρες Ολυμπιακές, στη γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου, στο αεροδρόμιο των Σπάτων, στην Εγνατία!!! Στα έργα «περιβαλλοντικές αναπλάσεις» που στήριξαν όλα τα προγράμματα της Τ.Α τσιμεντάροντας πλατείες και γειτονιές, παραλίες και ακτές, για να αξιοποιηθεί η νέα ελληνική βιομηχανία, «ο Τουρισμός»!

Και όμως μας παρέσυραν… τα ανόητα, δυσνόητα έως και ακατανόητα… Ονειρώξεις της εποχής που στήθηκε λες πάνω σε ένα 4Χ4 και για δυο 10ετίες έβαλε μπουλντόζες στη ζωή μας, και οδοστρωτήρες! Όλα τα «όνειρα» υπάκουα σε εκείνο το περίεργο σύνθημα άκουσα για πρώτη φορά στην Κομοτηνή, παίρνοντας συνέντευξη από συμπολίτη, εκ Γερμανίας αφιχθέντα, και μυημένο στο δόγμα; «Να μοιραστούμε την ευημερία!!!», μου επαναλάμβανε διαρκώς στη συνομιλία μας, κι όταν τόλμησα να τον ρωτήσω «με ποιους»… εκείνος δεν απήντησε!!!
Τη μοιραστήκαμε εν τέλει, ο καθείς και το κομμάτι και η ενοχή του.
Μια μετακένωση, στην Ευρώπη της μεταθατσερικής εποχής, του «αμερικανικού ονείρου» κατά το ιδεολόγημα Ρήγκαν, που ντοπάρισε άπαντες, όλα τα αθώα αμερικανάκια και μη και τα έβαλε στην αρένα των Τραπεζών και του Χρηματιστηρίου αξιών…

ΟΧΙ, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ η οικονομία το θέμα μου σήμερα, αφορμή για τα παραπάνω πήρα κατευθείαν από τις ΗΠΑ, διαβάζοντας όλα όσα γίνονται εκεί, στην Πολιτεία του Wisconsin όπου εξελίσσεται εδώ και ένα μήνα σκληρή αντιπαράθεση πάνω σε ένα θέμα ίδιο με τα ημέτερα. Ο Ρεπουμπλικάνος κυβερνήτης, Walker Scott, καταργεί το δικαίωμα της συλλογικής διαπραγμάτευσης για την πλειονότητα των εργαζομένων του δημόσιου τομέα σε ολόκληρη την πολιτεία. Περισσότεροι από 100.000 άνθρωποι γέμισαν τους δρόμους του Μάντισον το περασμένο Σάββατο πραγματοποιώντας την πιο μεγάλη διαμαρτυρία των τελευταίων χρόνων. Η μαζική διαδήλωση έγινε μια ημέρα μετά την υπογραφή του αμφιλεγόμενου νομοσχέδιου που πλήττει τους δημόσιους υπαλλήλους στην πολιτεία. Στο συλλαλητήριο που πραγματοποιήθηκε μετείχαν πάνω από 14 Δημοκρατικοί γερουσιαστές που διαφωνούσαν με το Νόμο, από τους 19 συνολικά στην τοπική κυβέρνηση οι οποίοι μάλιστα απείχαν από την ψηφοφορία σε μια προσπάθεια να εμποδίσουν την απαρτία της επίμαχης συνεδρίασης,. (Σύμφωνα με τον κρατικό νόμο, 20 γερουσιαστές έπρεπε να είναι παρόντες για να περάσει το νομοσχέδιο από την τοπική βουλή όπου οι Δημοκρατικοί κατέχουν μόνο 19 έδρες.) Την ίδια μέρα ο κυβερνήτης, έστειλε ανακοινώσεις προς τα συνδικάτα για επικείμενες απολύσεις, αν το νομοσχέδιο δεν κατάφερνε να περάσει στις δύο επόμενες εβδομάδες.
Η συσπείρωση εργαζόμενων και οι υποστηρικτών τους ήταν πρωτοφανής στο Μάντισον κατά τη διάρκεια των τελευταίων εβδομάδων. Δεκάδες χιλιάδες εκπαιδευτικοί, πυροσβέστες, αστυνομικοί, φοιτητές και απλοί πολίτες βγήκαν στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούν για το νομοσχέδιο. Μεταξύ αυτών που μετείχαν ήταν και βραβευμένος με Όσκαρ σκηνοθέτης Μάικλ Μουρ. Από την ομιλία του μεταφέρω εδώ χαρακτηριστικό απόσπασμα:

«Η Αμερική δεν έχει καταστραφεί. Η χώρα πλημμυρίζει από πλούτο και μετρητά. Απλά αυτά δεν βρίσκονται στα χέρια σας. Έχουν μεταφερθεί, με ληστεία, την μεγαλύτερη ληστεία στην ιστορία, από τους εργαζομένους και τους καταναλωτές προς τις τράπεζες και τα χαρτοφυλάκια των υπερ-πλουσίων.

Αυτή τη στιγμή, 400 Αμερικανοί έχουν περισσότερο πλούτο από τους μισούς Αμερικανούς πολίτες. …Τετρακόσιοι αισχροί πλούσιοι ιδιώτες, 400 μικρο- Mubaraks, οι περισσότεροι των οποίων επωφελήθηκαν από το την κρίση του 2008, έχουν πλέον περισσότερα μετρητά, μετοχές και ακίνητα από τα περιουσιακά στοιχεία 155 εκατομμυρίων Αμερικανών!

…Το να παραδεχθούμε ότι έχουμε αφήσει μια μικρή ομάδα Αμερικανών να συσσωρεύσουν το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου και της οικονομία μας σημαίνει και την ταπεινωτική αναγνώριση ότι έχουμε παραδώσει τη δημοκρατία μας, σε μια ελίτ πλουσίων . Στη Wall Street, τις τράπεζες κλπ.

Ο Κυβερνήτης σας, παλιά, όπως κι εγώ όταν ήμουν στο σχολείο, μαθαίναμε και οικονομία … Μάθαμε…ότι τα χρήματα δεν φυτρώνουν στα δέντρα, αλλά δημιουργούνται όταν εργαζόμαστε. Αναπτύσσονται όταν έχουμε θέσεις εργασίας με καλές αμοιβές που χρησιμοποιούμε για να αγοράσουμε τα αγαθά που χρειαζόμαστε. Αυτό δημιουργεί θέσεις εργασίας. αναπτυσσόμαστε όταν διαθέτουμε σωστό εκπαιδευτικό σύστημα, ένα σύστημα που διαμορφώνει μια νέα γενιά εφευρετών, επιχειρηματιών, καλλιτεχνών, επιστημόνων, στοχαστών…. Και οι θέσεις απασχόλησης, είναι αυτές που παράγουν τα φορολογικά έσοδα.

Όμως οι ελάχιστοι που κατέχουν τα περισσότερα χρήματα δεν θέλουν να πληρώσουν το μερίδιο τους σε φόρους. Επένδυσαν μάλλον στη χαρτοπαικτική λέσχη, που είναι γνωστή ως Wall Street, έβαλαν στοιχήματα υπέρ ή κατά της χρηματιστηριακής αγοράς και κατά της υποθήκης των σπιτιών σας. Ο πληθυσμός υποφέρει, διότι αυτός ο πλούτος έχει αφαιρεθεί από την κυκλοφορία. Το πιο κυνικό είναι ότι οι ίδιοι οι άνθρωποι οι οποίοι δεν πληρώνουν φόρους συνέτριψαν το οικονομικό μας σύστημα. Δημιούργησαν την ανεργία, η οποία έχει προκαλέσει μείωση των φορολογικών εσόδων, και σε πολιτείες όπως στο Wisconsin καταλήξαμε στη λεγόμενη “κρίση του προϋπολογισμού.”

Οι κάτοχοι του πλούτου επίσης για να διατηρήσουν την δύναμή τους έχουν κάνει μερικά απλά πράγματα:
Ελέγχουν την επικοινωνία, με την ιδιοκτησία των μέσων ενημέρωσης. Πολλοί Αμερικανοί έχουν πειστεί από τη νέα εκδοχή του αμερικανικού ονείρου -και ψηφίζουν - τους πολιτικούς τους- που λένε ότι κι εσείς, μπορείτε να γίνεται πλούσια κάποια ημέρα. Αυτό είναι Αμερική, όπου όλα μπορούν να συμβούν. Έχετε παραδείγματα για πώς ένα φτωχό αγόρι μπορεί να γίνει πλούσιος, πώς ένας τύπος- το παιδί μιας ανύπαντρης μητέρας από τη Χαβάη μπορεί να γίνει πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, και το πώς ένας άνδρας με γυμνασιακή εκπαίδευση μπορεί να γίνει επιτυχημένος σκηνοθέτης. Παίζουν αυτές τις ιστορίες ξανά και ξανά και ξανά, όλη τη μέρα, ώστε το τελευταίο πράγμα που θα θελήσετε να κάνετε είναι να διαταράξετε την σιγουριά σας…Το μήνυμα, όμως, είναι σαφές: Θέλει να σας κρατήσει με το κεφάλι κάτω, θέλει να υπάρχει η βεβαιότητα ότι θα ψηφίσετε το κόμμα που προστατεύει το πλούσιο άνδρα που θα μπορούσε να είστε εσείς κάποια μέρα.

Και εδώ είναι το δεύτερο έξυπνο πράγμα που οι πλούσιοι έχουν κάνει. Έχουν δημιουργήσει ένα «χάπι δηλητήριο». Είναι η δική τους εκδοχή της εξασφαλισμένης αμοιβαίας καταστροφής. Και όταν απείλησαν να απελευθερώσουν αυτό το όπλο μαζικής οικονομικής εξόντωσης το Σεπτέμβριο του 2008, εμείς αδιαφορήσαμε. Καθώς η οικονομία και το χρηματιστήριο μπήκαν στη δίνη και οι τράπεζες κλυδωνίστηκαν, η Wall Street εξέδωσε την απειλή: Είτε να της παραδοθούν τρισεκατομμύρια δολάρια από τους αμερικανικούς φορολογούμενους, ή να συντριβεί η οικονομία! (Crash) Υπάρχει μια λέξη γι ‘αυτό, έτσι δεν είναι; Η τρομοκρατία. Είναι μια μορφή τρομοκρατίας, έτσι δεν είναι; Είτε πρόκειται για αντίο στους λογαριασμούς ταμιευτηρίου είτε πρόκειται για αντίο στις συντάξεις. είτε πρόκειται για αντίο στο δημόσιο τομέα των ΗΠΑ, ή αντίο στις θέσεις εργασίας, τα σπίτια και το μέλλον μας….

Αυτά τα αληθινά από την Μάικλ Μούρ στη διαδήλωση του Ουισκόνσιν…
Θέλετε κι άλλα; Φιλιά…

Των μνημείων, των επετείων...

2011-03-16T23:33:00.000-07:00

Καλημέρα...Καλημέρα!

Λάσπη ανοιξιάτικη στην πόλη, υγρασία και μυρωδιές αποσύνθεσης... Καθώς οι επέτειοι πλησιάζουν, από τη μια η...της εθνικής παλιγγενεσίας, η 25η Μάρτη και η ετέρα η τοπική, η 30η Μάρτη, της εκτέλεσης του Νίκου Μπελογιάννη, (που ελάχιστοι πλέον θυμούνται και εορτάζουν) διαπιστώνω το ανέτοιμο... απροετοίμαστο...το της ρυπαρότητας τρόπαιον τριγύρω, για την υποδοχή τους... Ως καρνάβαλος-μασκαράς εκοσμίθη από αγνώστους το πρόσωπο της κόρης του Μέμου Μακρή, στο μνημείο Μπελογιάννη της κεντρικής ομώνυμης πλατείας της γενέθλιας πόλης του ήρωα, της Αμαλιάδας. Εδώ και ένα μήνα περίπου, κάποιοι πασάλειψαν με κόκκινη μπογιά το πρόσωπό του αγάλματος, και εντοίχισαν στο μωσαϊκό φόντο του μνημείου την "λαϊκή"', ευρέως χρησιμοποιούμενη στη νεοελληνική επικοινωνία λέξη, "μαλάκας"... Έτσι άπαντες οι διερχόμενοι από το σημείο, όλος ο συρφετός πάει να πει της μικρής αγοράς απολαμβάνει το καρναβαλικό ήθος και έθος των καιρών, την ανθρωποφαγία ιδεών και συμβόλων...

Και κανείς θεσμικός, η λαϊκός, βασιλεύς ή στρατιώτης, πατρίκιος ή πληβείος, δεν έκανε τον κόπο να καθαρίσει την κόπρο, από το αριστούργημα του Μέμου Μακρή, του μεγάλου γλύπτη που ευδόκησε η πόλη κάποια στιγμή, σπονδή στην απαγορευμένη μνήμη σακάτικων καιρών!!!

Οι επέτειοι πλησιάζουν... Θα κατατεθούν στέφανοι!!! Στέφανοι εξ ακανθών, ίσως, τι πειράζει!!! Κανείς δεν ενοχλείται ούτε από την ασέβεια στη μνήμη της πόλης, ούτε από τους ασελγείς βαρβάρους που κοπρίζουν επί της τέχνης του Μακρή, κανείς δεν ερυθριάζει για την ασθητική που ...αναδύει η πόλη, η αγορά της!!! Ο Δήμος, δεν διαθέτει ούτε σφουγγάρι ούτε ...σαπούνι, αφήνοντας την εικόνα να μας γνέφει!!!

Αιδώς Αργείοι, "αιδώς" συνοδοιπόροι...

Οι πειρατές της Μπαρμπαριάς και η ιστορία…

2011-03-16T20:34:00.000-07:00

Με γοητεύουν αφάνταστα οι ιστορίες για τους πειρατές, αγαπητοί, το ξέρετε άλλωστε όσοι διαβάζετε τη σελίδα, πώς αποδεδειγμένα κατάγομαι από ένα πειρατή, παππού της γιαγιάς μου, προπάππου δηλαδή της μητέρας μου… Το είχα γράψει πριν από ένα χρόνο, όταν ανακάλυπτα στα απόκρυφα της ευρείας οικογενείας, ότι μια φορά κι ένα καιρό, ένας πειρατής, την εποχή που η πειρατεία άρχισε να μειώνεται στο Αιγαίο, λόγω των κατασταλτικών μέτρων που είχε πάρει η Οθωμανική αυτοκρατορία, για να προστατεύει τις πόλεις των Αιγιακών ακτών και τα νησιά από τις λεηλασίες… Ο παππούς-πειρατής που εγκαταστάθηκε στην Ικαριά από τη Μυτιλήνη προερχόμενος (που ήταν εκείνη την εποχή κέντρο της πειρατείας), μαζί με τη γυναίκα του, που την έλεγαν και Αργυρή, την οποία έκλεψε από τη Μυτιλήνη…

Για την πειρατεία ελάχιστα γνωρίζουμε στην Ελλάδα, δεν ξέρω αν αυτό οφείλεται στο ότι κάτι τέλος πάντων θέλουμε να…κρύψουμε ως έθνος, ή σε άλλο τι… Εκείνο πάντως που έμαθα όλα τα χρόνια της …θητείας μου στην ποδιά της μαμάς, ότι υπήρχαν ωραίες ιστορίες για τα πειρατικά και τους πειρατές της Ικαριάς!!! Όπως για παράδειγμα εκείνη η εκδοχή για κάποιους πειρατές που βγήκαν ένα βράδυ κρυφά στην ακτή του χωριού και κάτι έθαψαν στην άμμο… Οι ντόπιοι που είδαν το σκηνικό, νομίζοντας ότι πρόκειται για θησαυρό, έσκαψαν στο ίδιο σημείο για να ξεχώσουν το…θαμμένο, και έβγαλαν το πτώμα ενός πειρατή, που είχε πεθάνει από σκουρδούλα, (έτσι λένε στην Ικαριά τη χολέρα). Αυτό το γεγονός έγινε αιτία να ξεκληριστεί ολόκληρο το νησί από την αρρώστια και να μείνει ακατοίκητο για πάνω από 100 χρόνια. Την περιοχή που έγινε η ταφή ακόμα σήμερα την λέμε «Σκουρδουλιάρη…»

Έχω την εντύπωση αγαπητοί, ότι αν είχαμε την δυνατότητα να μελετήσουμε επακριβώς την ιστορία του φαινομένου που κυριάρχησε από τον 15^ο μέχρι και τον 18^ο αιώνα στη Μεσόγειο, θα είχαμε μεγάλη ιδέα και «ακριβή» για την καταγωγή μας, όλων των νεοελλήνων βέβαια, ιδιαιτέρως όμως των ανατολικοελλαδιτών, και ιδιαιτέρως των νησιωτών του Αρχιπελάγους…

Θα είχαμε παρακολουθήσει την πορεία του…φαινομένου της πειρατείας, που συνέπεσε με την άνθηση της ναυτιλίας των καραβοκυραίων λίγο πριν την ελληνική επανάσταση, και θα κατανοούσαμε πώς και που όλοι οι ημέτεροι μπουρλοτιέρηδες έμαθαν τόσο καλά την πολεμική ναυτική τέχνη…

Θα καταλαβαίναμε εν τέλει γιατί η…ελληνική εφοπλιστική τάξη που έγινε μεγάλη και τρανή, προέρχεται κυρίως από τα νησιά του Αιγαίου, με έμφαση σε εκείνα του ανατολικού, αλλά εμφανίζεται με παρόμοιους όρους και στα Επτάνησα, ιδιαιτέρως στην Κεφαλονιά…

Όχι, δεν επιχειρώ κανενός είδους πολιτικοκοινωνική ανάλυση για τα της Ελλαδίτσας, απλά προλογίζω μια ενδιαφέρουσα είδηση για το θέμα, για την ακρίβεια «Οι ακτές της Τρίπολης» που βρήκα στη στήλη του βιβλίου στο New York Times. (αφορά το βιβλίο, PIRATES OF BARBARY του Adrian Tinniswood). Με την υποσημείωση ότι για τις αφηγήσεις που θυμάμαι από τις γιαγιάδες μου για το μεγάλο αυτό «θέμα» άλλο ήταν οι πειρατές, κι άλλο οι κουρσάροι… Οι δεύτεροι-λέει-ήταν βίαιοι και κακοί, και οι πρώτοι απλοί πλιατσικολόγοι που τους άρεσε να ταξιδεύουν και να κάνουν τη «μπάζα» τους, χωρίς να ταλαιπωρούν τα ανθρώπινά θύματά τους… Οι πειρατές, δεν σκότωναν , δεν βίαζαν, δεν έκαναν δουλεμπόριο, δεν εξανδραπόδιζαν…όπως οι κουρσάροι του Μπαρπαρόσα!!!

Το βιβλίο, PIRATES OF BARBARY του Adrian Tinniswood δεν γνωρίζω αν έχει μεταφραστεί στην Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι και για τη χώρα έχει μεγάλο ενδιαφέρον… "Οι Πειρατές της Μπαρμπαριάς," όμως του Α.Τ μας υπενθυμίζουν ότι οι κουρσάροι υπήρχαν στην Μεσόγειο και λυμαίνονταν τις ευρωπαϊκές της ακτές πολύ πριν εμφανιστεί το ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή. Μάλιστα, το απόγειο της δύναμής τους τοποθετείται από τον συγγραφέα κατά τον 17ο αιώνα…

Και ήταν στις αρχές του 19ου αιώνα, όταν το Αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό έπαιξε ένα μικρό αλλά σημαντικό ρόλο στην εξαφάνιση των πειρατών της Μπαρμπαριάς, δηλαδή των κουρσάρων, που τρομοκρατούσαν τη Μεσόγειο από τις βάσεις τους στο Αλγέρι, την Τυνησία, την Τρίπολη και το Μαρόκο.

Επειδή δε η Βαρβαριά και όλα τα κράτη της ήταν ισλαμικά, και τα θύματα των πειρατών της κατά κύριο λόγο χριστιανικά, η σύγκρουση θεωρήθηκε και από τις δυο πλευρές ως σύγκρουση πολιτισμών. Στον ισλαμικό κόσμο, οι κουρσάροι θεωρούνταν εκείνο τον καιρό κάτι σαν "μουτζαχεντίν" που είχαν αφιερωθεί σε μια "θαλάσσια-τζιχάντ» εναντίον των χριστιανικών καταπατήσεων. Στην ουσία, βέβαια, η πειρατεία ήταν μια εμπορική επιχείρηση, που προσέφερε έναν όμορφο τρόπο διαβίωσης στις περιοχές των καραβοστασιών των κουρσάρων, μέσα σε ηλιόλουστες μεσογειακές πόλεις για το μεγαλύτερο μέρος τριών ολόκληρων αιώνων.

Τα τέσσερα κύρια λιμάνια τους αποτελούσαν ιδανική τοποθεσία που διευκόλυναν τις επιδρομές τους στα ανυπεράσπιστα εμπορικά πλοία που ταξίδευαν στην περιοχή.. Τα λιμάνια αυτά, προστατευμένα από επικίνδυνες ξέρες σε απάνεμες ακτές, αποτελούσαν καταφύγια για τα μικρά, ευέλικτα και. βαριά επανδρωμένα σκάφη τους, κυρίως ταχύτατα ιστιοφόρα που επιτίθονταν σε απροστάτευτα εμπορικά πλοία… και αμέσως μετά έβρισκαν καταφύγιο και ασφάλεια στην ξηρά. Τα πλοία και τα φορτία που λεηλατούσαν τα μετέφεραν στα λιμάνια-καταφύγια και τα πωλούσαν. Τα απίθανα κέρδη τους όμως προέρχονταν από τους αιχμαλώτους-σκλάβους, άνδρες, γυναίκες και παιδιά, που κακομεταχειρίζονταν με βαρβαρότητα. Τα θύματά τους αυτά μετέφεραν αλυσοδεμένα στο λιμάνι, τους υποχρέωναν σε σκληρή εργασία, τους εξαγόραζαν με εξωφρενικά ποσά, τους έστελναν σε ιδιωτικά χαρέμια ή τους πωλούσαν σε δημοπρασίες. Όταν καταλάμβαναν πλοία που δεν απέφεραν τα προσδοκώμενα κέρδη, οι κουρσάροι σαν άγριοι Βίκινγκς αποβιβάζονταν σε ανυπεράσπιστες παράκτιες κοινότητες στην Ιταλία, την Ελλάδα, τη Γαλλία, την Ισπανία έφταναν μάλιστα μέχρι και την Ιρλανδία και την Ισλανδία και επιδίδονταν σε απάνθρωπες λεηλασίες και βαρβαρότητες.

Ο Tinniswood, γνωστός συγγραφέας πολλών έργων της αγγλικής ιστορίας, υποστηρίζει ότι η άποψη πως η πειρατεία αποτέλεσε μια αντιπαράθεση μεταξύ Χριστιανισμού και του Ισλάμ, είναι λανθασμένη. Καθώς οι πιο φημισμένοι κουρσάροι ήταν Ευρωπαίοι αποστάτες οι οποίοι κατείχαν καλά την τέχνη της πειρατείας… Υποστηρίζει ακόμα ότι οι ίδιες οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις είχαν αναθέσει σε ιδιωτικά πολεμικά πλοία να κυνηγούν εχθρικά εμπορικά πλοία… Οι ευρωπαϊκοί πόλεμοι, άλλωστε, είχαν την τάση να διαρκούν για δεκαετίες, παρέχοντας μια σταθερή διαβίωση σε μισθοφόρους πειρατές, οι οποίοι για να μη μένουν «άνεργοι» στη διάρκεια της ειρήνης που περιοδικά έρχονταν, διατηρούνταν κατά χιλιάδες στα πόστα τους στη θάλασσα. Κι εκεί ως επαγγελματίες πολεμιστές της θάλασσας αποτελούσαν κρίσιμη εφεδρεία για δύσκολες στιγμές.

Στις αρχές του 17ου αιώνα, η Μεσόγειος κατακλύζεται από πειρατικά πλοία με πληρώματα ξανθογάλανων Καυκάσιων που μιλούν αγγλικά, ή ολλανδικά. Στη Βαρβαριά, όλοι αυτοί βρήκαν βολικές βάσεις για τα πλοία τους, και έτοιμες αγορές για τους σκλάβους και τη λεία τους. Στην Τύνιδα, ιδιαίτερα, έδρα διεθνών απατεώνων της εποχής οι Άραβες, οι Βέρβεροι και άλλοι Αφρικανοί νομάδες ανακατεύτηκαν με Τούρκους, Έλληνες, Ισπανούς, Ιταλούς, Ολλανδούς, Άγγλους και Βαλκάνιους Γενίτσαρους, την ελίτ στρατιωτών του θρόνου των Οθωμανών. Στα μέσα του 17ου αιώνα, η Τύνιδα, φαίνεται να βρίσκεται στα χέρια κουρσάρων με καταγωγή Ελληνική, Βενετσιάνικη, Γενοβέζικη, Κορσικανική και Αλβανική…. Ο ανώτατος ναύαρχος της Τυνησίας ήταν συχνά ένας Ευρωπαίος παρίας…. Ποιοι ήταν λοιπόν οι πειρατές της Μπαρμπαριάς;

Μοιραία, ήταν και οι ευρωπαίοι …απόβλητοι που άσκησαν μεγάλη επιρροή με τη ναυτική τους πείρα στην υπόθεση της πειρατείας της Μπαρμπαριάς. Στον προηγούμενο αιώνα, οι κουρσάροι ταξίδευαν στη θάλασσα με μικρά σκάφη με ιστία ή κουπιά. Οι «απόβλητοι» Ευρωπαίοι όμως εξόπλισαν τα πειρατικά πλοία έτσι ώστε να μπορούν να σκορπίζουν τον τρόμο και πέρα από το στενό του Γιβραλτάρ…

Παρόλα αυτά, και οι πειρατές διέθεταν…μεγάλη νοσταλγία για επιστροφή στην …πατρίδα. Λέγεται πως ένας Άγγλος πειρατής, ο Richard Bishop, δήλωνε ότι «θα προτιμούσα να πεθάνω φτωχός εργάτης στη δική μου χώρα, αν μου επιτραπεί, αντί να είμαι ο πλουσιότερος πειρατής του κόσμου». Όποια και αν ήταν τα εγκλήματά τους, πάντως, οι πειρατές διέθεταν πλήθος δεξιοτήτων, με τις οποίες μπορούσαν άριστα να υπηρετήσουν την πατρίδα τους ως αξιωματικοί του πολεμικού ναυτικού για παράδειγμα, από το να παραμένουν περιθωριακοί της …θάλασσας ή ακόμα χειρότερα να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους σε αντίπαλο του στέμματος. Ένας πρώην πειρατής, ο Henry Mainwaring, εγκαταλείποντας την θάλασσα έγινε μέλος της υψηλής κοινωνίας στην Αγγλία,. Εξελέγη και στο Κοινοβούλιο, προσελήφθη μάλιστα και στη σχολή της Οξφόρδης, ως «δόκτωρ της Φυσικής».

Ο Tinniswood αποδεικνύει ότι οι "Πειρατές είναι ιστορία» και ό, τι οφείλουμε να αξιοποιήσουμε τα διδάγματά της…

Εν αναμονή της μετάφρασης του βιβλίου στα ελληνικά διατελούμεν… Διότι και ημείς και υμείς αγαπητοί, ψάχνοντας την ιστορία της πειρατείας και της Μπαρμπαριάς, σίγουρα θα βρούμε έναν ανιόντα… Δέκα παππούδες πριν ως ιστορικός χρόνος είναι ελάχιστος, εδώ που τα λέμε…

Φιλιά!!!

Ασημοκαπνισμενη...

2011-03-16T15:34:00.000-07:00

Ασημοκαπνισμενη...

Αυγή Πηνείας, Νομός Ηλείας.

2011-03-16T15:32:00.000-07:00

Και δος ημίν σήμερον…

2011-03-16T15:03:00.000-07:00

Τα μαντάτα από τον ημέτερο νότο είναι εξουθενωτικά, αγαπητοί. Κρύο και βοριάς και χθόνια στον Ερύμανθο, έχουν μετατρέψει τα χωριά σε μπουζιέρες!!! Ολούθε καπνίζουν τζάκια και καμινάδες, βλέπεις παντού τα ξινά κουκουλωμένα με νάιλον να μη τα πιάσει ο πάγος, το πρωί η θερμοκρασία είναι κάτω από το μηδέν… Και σαν να μην έφτανε και το κρύο, η Ηλεία έχασε τον ένα εκ των δύο κυβερνητικών της ανδρών, τον έμπειρο περί τα οικονομικά Δημήτρη Γεωργακόπουλο, παλαιότερα υφυπουργό Οικονομίας, και φυσικά δεν …της καλό ‘ρθε!!! «Μιλούσε, αλλά δεν τον άκουγαν», είχε τίτλο το σχετικό σχόλιο της εφημερίδας Πελοπόννησος, που υποστήριξε ότι

«Η παραίτηση - βόμβα του γενικού γραμματέα του υπουργείου Οικονομικών, Δ. Γεωργακόπουλου, υπεύθυνου για τα έσοδα και τη φορολογία»…συνδέεται «με την κακή πορεία των εσόδων αλλά και με τις κακές σχέσεις με τον Παπακωνσταντίνου, ο οποίος απαξίωνε τις προτάσεις για είσπραξη των εσόδων του

έμπειρου στελέχους του Υπουργείου Οικονομικών…» Από την Ηλεία στην κυβέρνηση μένει ο Αμαλιαδίτης υφυπουργός Γεωργίας, Γιάννης Κουτσούκος… Οι παλιές δόξες επί κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ με πολλαπλές εκπροσωπήσεις στην κυβέρνηση έχουν περάσει ανεπιστρεπτί κι ας παραμένει απολύτως «πράσινο» ενταύθα το τοπίο… Αν δηλαδή σε λίγο καιρό έχουμε και εκλογές, λέμε τώρα, ο κ. Κουτσούκος θα επωμιστεί μέγιστο φορτίο…

Αγαπητοί, πίσω από τα πολι

τικά βλέπω άλλα αυτό τον καιρό, βλέπω τον πάγο να τρώει την ανοιξιάτικη πατάτα, βλέπω την αγορά νεκρή, ακούω και τη γκρίνια για την περίοδο των «ισχνών αγελάδων που διανύουμε»… Μέσα σε αυτή τη γκρίνια ανακαλύπτω και πολεοδομικές ασχήμιες της πόλεως, και μια ανακατωσούρα που αποδομεί κάθε καλή πρόθεση να υποδεχτεί ο καθείς καθήμενος σε μικρό καφέ, κάποιας από τις πλατείες τον πολλά-βαρύ και όχι του!!! Το κισμέτ αυτής της ασχήμιας μοιάζει να ακολουθεί να μικρά πολίσματα της Ελλάδας, από συστάσεως του νεοελληνικού κράτους τότε που οι ορεινοί εποίκιζαν τους κάμπους και τις παρόχθιες των χειμάρρων περιοχές οικοδομώντας στα κουτουρού το νέο …όνειρο!!! Και τότε δεν υπήρχε ούτε οδηγός, ούτε πεφωτισμένες δεσποτείες να οδηγήσουν τους άρχοντες να προνοήσουν και να φτιάξουν πόλεις όπως μας ‘άξιζε…

Αυτά δεν τα διαπιστώνω εγώ, ούτε αποτελούν ημέτερες καινοφανείς διαπιστώσεις… Πρώτα απ’ όλα για τούτα και άλλα παρόμοια έγραψε ο Νικόλαος Λάσκαρης, ο Λαογράφος, ο οποίος στο μεσοπόλεμο όλα τα έβλεπε-τα στραβά- και όλα τα σχολιάζει στον τύπο της εποχής, με τόλμη και παρρησία… Το παρακάτω σημείωμά του, παρμένο από τα άπαντά του, αφορά τις «πόλεις» που φτιάχνουμε…ή μάλλον που οικοδομούνταν στη 10ετία του 30. Και τα γράφει εξαιρετικά, γι’ αυτό και μεταφέρω το κείμενο όπως εγράφη και εδημοσιεύθη εις την ΠΑΤΡΙΣ Πύργου, τότε…

Αι πόλεις

Ο «Φορτούνιος» Σπ. Μελάς εις το «Ελεύθερον Βήμα» της 14 Μαρτίου 1931 είχε γράψει δια την αθλίαν κατάστασιν των Αθηνών. Αι Αθήναι, έλεγε, δια το μη έχειν σχέδιον μελετημένον επλατύνθησαν και κατέλαβον χώρον πολύ πλατύτερον ή όσον ηδύναντο να καταλάβουν. Δια τούτο, έλεγεν, οι σημερινοί της κάτοικοι κατέχουσι χώρον πολύ περισσότερον των Παρισίων και δια τούτο υφίστανται πολλάς και διαφόρους τιμωρίας. Δεν χορταίνουσιν νερά και το ακριβοπληρώνουν. Δεν φωτίζονται επαρκώς και το πληρώνουσι το αμυδρόν φως των ακριβά. Εις την συγκοι-νωνίαν υποφέρουσι τα πάνδεινα δια να μεταβούν εις την καθημερινήν των εργασίαν, και εις τας απεργίας, όπου συχνάκις γίνονται αύται είναι αδύνατον να φθάσωσι με τον ποδαρόδρομον εις τα γραφεία των η εις οιανδήποτε άλλην εργασίαν των. Οι νυν κάτοικοι πληρώνουσι πολύ ακριβά την αφροσύνην και απρονοησίαν των προ αυτών αρχόντων Οι Έλληνες, έλεγε, φροντίζομεν δια το δος ημίν σήμερον και αδιαφορούμεν δια την αύριον.

Τούτ' αύτό σήμερον συμβαίνει και εις τας επαρχιακάς πόλεις. Ας λάβωμεν την Αμαλιάδα. Επεξετάθη φοβερά δια το μη έχειν σχέδιον αποτρέπον την παράλογον επέκτασιν. Εις το μέσον συναντά κανείς πολλά, μα πάρα πολλά κενά οικόπεδα, διά των όποιων θα νομίζη κανείς ότι είναι τουλάχιστον σήμερον υγιεινή ή πόλις, εξ αιτίας της αραιοκατοικήσεώς της. Απάτη οικτρά! Τα κενά δέχονται διαφόρους ακαθαρσίας, διά των όποιων μολύνεται ο άήρ και το αποτέλεσμα αντιστρέφεται.

Οί Δήμαρχοι και τα Δημοτικά Συμβούλια ας λάβωσι περί τούτου πρόνοιαν περιορίζοντες εις το εξής την επέκτσοιν. και να απαγορευθή του λοιπού αυστηρότατα η ανοικοδόμησις οικιών εκτός του σχεδίου.

Τούτ' αυτό ας πράξωσι και όλαι αι κωμοπόλεις διότι τις είδεν εάν αύριον αι κωμοπόλεις γίνωσι πόλεις! Ως τούτο συνέβη εις την Αμαλιάδα, την οποίαν ημεΐς οι γέροντες επροφθάσαμεν ταύτην παληοχώρι! Διότι κωμοπόλεις με προαγωγήν εφαίνοντο τότε η Γαστούνη και τα Λεχαινά…

Εν Άμαλιάδι Ν. Λάσκαρις

Σαν να έγραφε σήμερα αγαπητοί, ο Νικόλαος Λάσκαρης, σαν να πρέσβευε το «σκέψου παγκόσμια, δράσε τοπικά…». Αμ, δε!!! Σήμερα είμαστε πολύ πίσω από την «άνοιξη» των Φορτούνιων και των Λασκάρεων…Σήμερα μάλιστα, που ο Μοριάς για πρώτη φορά μετά από 120 και κάτι χρόνια έμεινε χωρίς τρένο!!! Επ΄ αυτού όμως σας έχω ένα άλλο κείμενο, από την ιστορική ΠΑΤΡΙΣ της Ηλείας, την εφημερίδα στην οποία ο Ν. Λάσκαρης δημοσίευσε το προαναφερθέν κείμενο, και από την οποία αντέγραψα το επόμενο, της καλής δημοσιογράφου Πηγής Γιακουμέλλου. Τέλος εποχής για το τρένο στο Μοριά, σημαίνει τέλος για πολλά κεφάλαια της περιοχής που σημάδεψε η πορεία του Κωλοσούρτη αλλά και της Ριρίκας κατά Καχτίτση, το μικρό τρένο που έκανε μέχρι πριν λίγα χρόνια το δρομολόγια Καβάσιλα Κυλλήνη…

Ο Μοριάς είναι κάτι σαν τις παλιές χώρες του υπαρκτού, που έχασαν από την απώλεια … ενός…πολιτικού συστήματος!!! Αν είναι για καλό θα μετρηθεί…

Αν είναι όμως αλλιώς…

Φιλιά

Ο πειρατής της … «Ικαριακής»!

2008-05-23T14:17:00.000-07:00

Όσο ζεις μαθαίνεις… Έτσι κι εγώ, που ψάχνω εδώ και δεκαετίες την ιστορία της γιαγιάς Λεμονιάς, μητέρας της μητέρας μου, που πέθανε νεότατη Χανσενική στο Λωβοκομείο της Χίου εκεί γύρω στο 1920. Σκαλίζοντας παλιές μνήμες του Παντελή, βρήκαμε κάποιους συγγενείς της μαμάς, πολύ μακρινούς, και τους τηλεφωνήσαμε για χαιρετίσματα. Ύστερα άνοιξε κουβέντα για την έρευνα μου και «ω του θαύματος» η μακρινή ξαδέλφη μου εξιστόρησε τα παρακάτω καταπληκτικά:
Η μάννα της γιαγιάς Λεμονίτσας, γεννημένη κοντά στο 1860 στην Ικαρία, είχε μια όμορφη μάννα κι ένα λεβέντη πατέρα… Η μάνα της ήταν Μυτιληνιά… Την βρήκε εκεί ο άντρας της και την έκλεψε… Ήταν πειρατής του καιρού του, από τους τελευταίους των …μοϊκανών, αφού το φαινόμενο της πειρατείας στο Αιγαίο σταμάτησε μετά την Ελληνική Επανάσταση. Είχε λοιπόν ένα πειρατικό και μαζί με συντρόφους του λυμαίνονταν τα παράλια των νησιών του ανατολικού Αιγαίου και της Μικρασίας. Στη Μυτιλήνη όμως, όταν η γιαγιά του έκλεψε την καρδιά, δεν χρειάστηκε να σκεφτεί πολύ. Την έκλεψε στο πλεούμενό του, που το οδήγησε ντογρού για την Ικαριά, νησί που κανείς δεν τον ήξερε και κανέναν δεν ήξερε, κι εγκαταστάθηκε εκεί με τη συμβία του, στο χωριό Καραβόσταμο. Εκεί η αγαπημένη του που μαράζωνε γιατί δεν της είχε βάλει στεφάνι, τον απείλησε ότι αν δεν την παντρευτεί θα αυτοκτονήσει. Έτσι, πήγαν μαζί στην εκκλησιά… Το ζευγάρι έκανε τρις κόρες. Η μια από αυτές, παντρεύτηκε έναν Καριώτη καραβοκύρη, τον Τσαντέ κι έκανε πολλά-πολλά παιδιά, τελευταίο η γιαγιά μου η Λεμονίτσα…

Έχω λοιπόν καταγωγή από έναν Πειρατή! Σαν αυτούς που μετά μανίας βλέπετε στην οθόνη, από την Καραϊβική και αλλού, σαν τον Κάπτεν Χουκ… Για φαντάσου!!! Και δεν είναι πολύ μακριά μου αυτή η αφετηρία. Απέχω από τον πειρατή μόνον «δύο παππούδες» απόσταση!!!
Η ξαδέλφη μού είπε ακόμα πως δεν θυμάται από πούθε κρατούσε η σκούφια του. Ως πειρατής του Αιγαίου υποθέτω ότι μάλλον κατάγονταν από την Μάνη, απ’όπου λόγω ναυτοσύνης προέρχονταν ο μεγαλύτερος όγκος των πειρατών στο Αιγαίο που «ήκμασε» από τον 13ο μέχρι και το 1821…

Η ανακάλυψή με επηρέασε βαθιά. Και τούτο επειδή η μυθολογία της πειρατείας είναι κραταιά στην Ικαριά ακόμα, οι παλιότεροι όλο διηγούνται ιστορίες με το πλιάτσικο και τη δράση αυτών των παλικαράδων που πηγαινόρχονταν στα νησιά άλλοτε για να κλέψουν, άλλοτε για να κρύψουν θησαυρούς, άλλοτε για να κάνουν ένα διάλειμμα στα ταξίδια τους… Η δράση τους μαζί και των κουρσάρων στο Αιγαίο δεν ήταν μόνο λεηλασίες και κακουργήματα, κάποιες φορές ήταν και ευεργετική για τα νησιά που εκείνα τα χρόνια λειτουργούσαν σχεδόν σαν αυτόνομα κρατίδια…
Κακός κουρσάρος για παράδειγμα, φόβος και τρόμος των νησιών, ήταν ο πειρατής Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσα, στον οποίο αποδίδονται λεηλασίες, εξανδραποδισμοί και ερήμωση των νησιών. Μια τέτοια ερήμωση υπέστη και η καημένη η Ικαριά, όπως ιστορούν στο νησί, που ξεκίνησε από την ακτή «Σκουρδουλιάρη». «Σκουρδούλα» λένε, εκεί, τη Χολέρα! Και το όνομά της πήρε από το εξής περιστατικό. Κάποια φορά, ορεινοί Ικαριώτες, είδαν ένα πειρατικό να ποδίζει στην παραλία. Κρύφτηκαν όλοι πίσω από κλαριά και πέτρες και παρατηρούσαν τους κουρσάρους να σκάβουν και να θάβουν ένα ογκώδες αντικείμενο. Όταν το πειρατικό σάλπαρε γι’ αλλού, και το είδαν να απομακρύνεται στα ανοιχτά προς Πάτμο, όρμισαν όλοι στην παραλία να ξεθάψουν τον «θησαυρό» που νόμισαν ότι έκρυψαν οι επισκέπτες. Αντί για χρυσάφι όμως βρήκαν ένα πτώμα. Το έθαψαν πάλι κι έφυγαν για το ορεινό χωριό τους. Σε λίγες μέρες άρχισαν ένας-ένας να πεθαίνουν από «σκουρδούλα», δηλαδή χολέρα. Η νόσος εξαπλώθηκε σε όλο το νησί και όπως λένε οι τοπικοί μύθοι, δεν έμεινε κανείς ζωντανός. Μέχρι που χρόνια μετά κάποιοι νέοι θαλασσοπόροι ανακάλυψαν το βράχο και αποφάσισαν να εγκατασταθούν εκεί. Ήταν ανάμεσά τους και πρώην πειρατές που εγκατέλειπαν το «σπόρ» καθώς η πειρατεία άρχισε να διώκεται αυστηρά στο Αιγαίο από τις Οθωμανικές αρχές. Αυτό ήταν…
Οι πρώην κουρσάροι των θαλασσών γίναν νοικοκυραίοι και κατ’ επέκταση κτηνοτρόφοι. Τη ναυτική τους τέχνη, και μαζί τη ναυπηγική δεν την ξέχασαν όμως! Συνέχισαν να κατασκευάζουν μόνοι πλεούμενα με πανί και δειλά-δειλά άρχισαν και τα κοντινά ταξίδια.
Έτσι οι Ικαριώτες είναι σήμερα δεινοί ναυτικοί, από τα καλύτερα στελέχη στις ελληνικές ναυτιλιακές και στα πληρώματα. Από τότε άρχισαν να εγκαταλείπουν τα ορεινά και να κατεβαίνουν να εποικίζουν τα παραλιακά μέρη…

Αλλά και κατά διάρκεια της κυριαρχίας της πειρατείας στο Αιγαίο πολλά νησιά και παραθαλάσσιες περιοχές στήριξαν την επιβίωσή τους στην ειδική σχέση που είχαν με αυτή. Όπως η Μήλος, η Κίμωλος και η Μύκονος που λειτουργούσαν ως αραξοβόλια πειρατών και ως εμπορικοί σταθμοί της λείας τους. Η πειρατεία επίσης εντάχθηκε ως εξωοικονομικός παράγοντας στη ναυτιλιακή δραστηριότητα του Αιγαίου και των νησιών. Με συσσώρευση κεφαλαίου, το οποίο επενδυόταν στις εμπορικές δραστηριότητες. Χαρακτηριστικά παραδείγματα η Ύδρα, οι Σπέτσες και τα Ψαρά.

Έτσι δημιουργήθηκε και μια οικονομική ελίτ που ανέλαβε και την πολιτική διοίκηση των κοινοτήτων μέσα στο πλαίσιο της «αυτονομίας» των νησιών, εξαιτίας της χαλαρής εποπτείας της κεντρικής διοίκησης. Όλα τα ανωτέρω αποδεικνύονται από τα «κατιόντα» ιδιοκτησιακά και οικονομικά του παππού πειρατή. Η κόρη του παντρεύτηκε ντόπιο καραβοκύρη, με τρία καΐκια που ταξίδευαν στους εμπορικούς δρόμους της Ανατολής. Σμύρνη, Κάϊρο, Αλεξάνδρεια. Και μαζί με τα νόμιμα έκαναν μέχρι και το 35 και τα παράνομα ταξίδια, μεταφέροντας «κοντραμπάντο» από τα κατεχόμενα 12νησα στην Ικαριά και τα λοιπά ελληνικά νησιά…
Προέρχομαι λοιπόν από μια Μυτιληνιά κι έναν Μανιάτη πειρατή. Που έκανε βίον έκλυτον και ριψοκίνδυνο μέχρι να νοικοκυρευτεί και να εγκατασταθεί κάπου νόμιμα… Να μεταμορφωθεί στην πολιτική ελίτ του νησιού του και να εμπεδώσει την «νομιμοποίησή» του και την ταξική ανέλιξή του με τους επιγόνους του. Η εγγονή του-γιαγιά Λεμονίτσα- ήταν η πρώτη «καθαρή» κοινωνικοανθρωπολογικά, αφού παντρεύτηκε λογιότατο δημοδιδάσκαλο και έτεκεν την μητέρα μου Καλλιό… Όμως η γιαγιά, πέθανε λεπρή στη Χίο…
Μια μικρή ιστορία της «αστικής ολοκλήρωσης» της νησιωτικής Ελλάδας, που κάπου στη μέση-λίγο πριν τη μικρασιατική καταστροφή- έκοψε νήμα…
Τι έγινε από εκεί και μετά. Το ψάχνω στις ζωές μας τις νομοταγείς…
Δεν είχαμε και άλλη επιλογή… Ας ήταν ακόμα το καθεστώς της πειρατείας ακμαίο στο Αιγαίο και θα σας έλεγα εγώ!

Φιλιά φίλτατοι και ψαχτείτε κι εσείς… Ποιος ξέρει, μπορεί να βρούμε όλοι κάποια επαναστατική καταγωγή, και να ανθίσει εκ νέου η εθνική υπερηφάνεια για το γένος το ιερόν και το βέβηλο των Ελλήνων…

«Τ’ απλά αγαπούσα…»

2008-05-23T14:08:00.000-07:00

Καράβια πλήθος ήταν αραγμένα
Στο μώλο των Πατρών. Σαν τα μετρούσα,
Στον αριθμό τους το άπειρο αριθμούσα.

Πεζός, μικρός ο μώλος μας, για μένα
Ο κόσμος όλος (κάπου, από τα ξένα)
Ερχόταν κι άραζε εκεί δα. Κι η Μούσα
Μού δινε δίκιο που τ’ απλά αγαπούσα
Και τα πεζά, τ’ αγκυροβολημένα.

Παναγιώτης Κανελλόπουλος
«Ο κύκλος των σονέτων»
Κάιρο, 17 Σεπτεμβρίου 1943
(Κοκκοβίκας, 2001)

Για να ξεφύγουμε λιγάκι, ξεκινάω με στίχους του Παναγιώτη Κανελλόπουλου, του Αχαιού, για το γενέθλιο τόπο… Την Πάτρα των δεκαετιών 20 και 30, και το «μώλο της», που σήμερα δεν υπάρχει πια. Το σπίτι της οικογένειάς του, στην πλατεία Γερμανού, δίπλα ακριβώς από το Αρχαίο Ωδείο, στέκεται ακόμα αγέρωχο. Από τον εξώστη του Α ορόφου μπορείς ακόμα να δεις το λιμάνι, τον Πατραϊκό, τα καράβια που φεύγουν για τη Δύση, και πολύ παλιότερα φυσικά τον μικρό Φάρο, που γκρέμισε η χούντα. Αφορμή για τα παραπάνω μου έδωσε το βιβλίο του Νίκου Τζανακάκου που παρουσιάζουμε και στον ΠτΘ. Ενός συγγραφέα που απέθεσε στο πόνημά του την μελαγχολία για το πολεοδομικό και αναπτυξιακό παρόν, που παρέδωσε τα λιμάνια σε ιδιωτικές εταιρείες, που «τοίχισε» την ακτή της, που την απέκοψε από «αμεριμνησία» της. Κάπως έτσι αισθάνομαι κι εγώ κάθε φορά που επισκέπτομαι την Αλεξανδρούπολη. Όταν κατηφορίζω πάντα πεζή προς την παραλία, εκεί λίγο μετά την Β. Γεωργίου, στη γωνία του Κουτσουμπίδη-απέναντι ακριβώς από το κέντρο που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Β. Γεωργίου και 14ης Μαΐου- κλείνω τα μάτια για χάρη ενός αθώου παιχνιδιού της μνήμης… Αριστερά μου η οδός Εμπορίου με τα μαγαζιά και τα παλιά αχτάρικα. Στη γωνία το κρεοπωλείο Μπομποτά, όπου τα Χριστούγεννα κρέμονταν από τα τσιγκέλια 10δες πάπιες από το Γκιαούραντα… Δεξιά μου η «Ελβετική Αγορά» του Ευάγγελου Χατζή με τα κοσμήματα και απέναντι, το κατάστημα ψιλικών του Κουτσουμπίδη απ’ όπου αγοράζαμε κολόνιες χύμα και λευκώματα… Λίγο πιο κάτω το ξενοδοχείο της Σινεσίας, απέναντι κάπου το αντίστοιχο των αδελφών Δαλαβέρα και πάντα στ’ αριστερά το Ζαχαροπλαστείο Διεθνές, του Πασχαλάκη Αγγελίδη… Εκεί όπου τις Κυριακές απολαμβάναμε στο πατάρι λουκουμάδες, οικογενειακώς και δροσερές γκαζόζες. Είχε κι ένα τζουκ μποξ κάποτε εκεί, που μου έφαγε 10δες δίφραγκα για το “Yellow Submarine” των Beatles. Δίπλα, το εστιατόριο «Κληματαριά» ακόμα επιβιώνει… Στην παλιά πλατεία Τρούμαν, σήμερα νομίζω «Δημαρχείου», υπήρχε ένα συντριβανάκι με μια λιμνούλα, όπου επί Δημάρχου Μπέτσου, κολυμπούσαν μικρά κόκκινα ψαράκια. Παρακάτω, άλλο ένα ξενοδοχείο κι απέναντι μικρομάγαζα ραφτάδικα και κουρεία…
Απέναντί μου πάντα ο δρόμος προς το λιμάνι… Ένα λιμάνι με πέτρινο τοίχος, χαμηλό για τους νοτιάδες που φύσαγε το θρακικό. Η μαμά τα καλοκαίρια μας έκανε βόλτα στο μόλο, φτάναμε μέχρι το ακρομόλιο περπατώντας. Έβλεπε να μικρά Μότορσιπ και τα καΐκια, κι αναρωτιόταν: «Άραγε, από πού έρχεται; Λες να έχει πλήρωμα Καριώτες;» Ήταν όμορφος ο μόλος όταν δεν φύσαγε. Είχε δροσιά και τα νερά ήταν καταγάλανα τότε. Από μακριά βλέπαμε τον αριστερό μόλο, που εκτείνονταν μέχρι την ακτή του Ταρσανά. Εκεί έδεναν τα καρβουνάδικα κυρίως…
Θα ήταν το 1963, που ήρθε στο λιμάνι ένα μεγάλο φορτηγό… Μας ειδοποίησαν από το Λιμεναρχείο ότι ο Καπετάνιος μας έψαχνε. Ο πατέρας μας ανακοίνωσε λίγες μέρες μετά, πως επρόκειτο για τον Καλαματιανό κ. Τάκη και την όμορφη καπετάνισσα γυναίκα του, Λούλα, φίλους από τα παλιά της οικογένειας. Κάναμε επίσκεψη στο καράβι…και μαγεύτηκα. Ο καπετάνιος είχε ένα πολυτελέστατο διαμέρισμα στη διάθεσή του, με βελούδινα σαλόνια και μεταξωτά σεντόνια στο υπνοδωμάτιο.
Το φορτίο σίδερα για τη Θράκη. Από την ψιλή γέφυρα του πλοίου έβλεπα την πόλη… Ήταν αλλιώτικο να τη βλέπεις από τη θάλασσα, έμοιαζε πιο «τετράγωνη» πιο νοικοκυρεμένη…
Ο Καπετάνιος παίνευε το πλοίο του διαρκώς. Ήταν ένα παλιό μετασκευασμένο Liberty, από την εταιρεία στην οποία ανήκε… Μικρό, βαμμένο μαύρο εξωτερικά, και δεμένο σκαρί.
Εκεί άκουσα για πρώτη φορά τη λέξη «Λίμπερι», που αφορούσα τα αμερικανικά σκαριά που μετέφεραν τα τρόφιμα στην Ελλάδα μετά την λήξη του πολέμου.
Κι όταν «χορτάσαμε» από την helpara- έτσι λέγαμε τότε τα ρούχα «φορμόλης» και τα γάλατα σκόνη με τα οποία ετραφήκαμε στα συσσίτια, τα Λίμπερτι, κάπου 250, αγοράστηκαν από Έλληνες εφοπλιστές, όπως ο Αριστοτέλης Ωνάσης που πήρε τα πρώτα 16. Από τα λίμπερτι έγινε η βάση της Ελληνικής εμπορικής ναυτιλίας, ο στόλος της οποίας σήμερα, διακινεί το 25% του πετρελαίου και των εμπορευμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον υπόλοιπο κόσμο.
Έτσι όπως θυμάμαι εκείνο το σκαρί του «Ροξάνη», νομίζω πως έμοιαζε πολύ με το «Γεώργιος Φ.», ένα άλλο σκαρί που έκανε την άγονη γραμμή από Αλεξανδρούπολη στην Ικαριά κι από εκεί στα Δωδεκάνησα, στη δεκαετία του 50-60. κι εκείνο μαύρο και ψηλό, με αντοχή στα καλοκαιρινά μελτέμια. Με το «Γέωργιος Φ.» κάναμε δυο ταξίδια στην Ικαριά, το 1956 και το 1959. Το πρώτο δεν το θυμάμαι. Θυμάμαι όμως το δεύτερο σαν να ήταν τώρα. Με στάσεις σε Αη Στράτη, όπου κατέβηκαν συγγενείς εξόριστων από την Αλεξανδρούπολη… Μαζί μας ήταν και μια γειτόνισσα με το μικρό της γιο. Όταν το πλοίο αγκυροβόλησε λίγο πιο πέρα από την ακτή, γιατί λιμάνι δεν υπήρχε, η γυναίκα έπιασε το μικρό της γιο, τον σήκωσε ψηλά πάνω από την κουπαστή και τον κανάκευε τραγουδώντας: «Ο μπαμπάς του, ο μπαμπάς του…»
Δεν ξέρω αν τους περίμενε ο πατέρας στην ακτή, ούτε ρώτησα ποτέ τη γειτόνισσα. Ξέρω πως ο μικρός στρίγγλιζε υστερικά πάνω από την βαθιά θάλασσα την οποία έπρεπε να διαβεί για να δει το γονιό του. Κι ήταν ένα μαρτύριο να κατεβαίνεις ανεμόσκαλες φορτωμένος για να μπεις στη βάρκα και να σε φτάσει στη στεριά…
Έτσι κι εμείς, όταν δυο μέρες μετά φτάσαμε στην Ικαριά, περάσαμε μια από τα ίδια… Θυμάμαι τη μάνα να με κρατά σφικτά αγκαλιά κι εγώ να φωνάζω: «Θέλω να πάω σπίτι, σπίτι…». Στην ικαριακή ακτή μας αποζημίωσε η μεγάλη βενζίνα που μας πήγε στο επίνειο του χωριού, κι από εκεί τα γαϊδουράκια σειρά μας ανέβασαν στο σπίτι…
Κι όλα τα παραπάνω με ομφαλό το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, που επί χρόνια θυμάμαι γερανοί και «μπίγες» να σκάβουν το βυθό του για να το κάνουν μεγάλο και «διεθνές». Τα κατάφεραν τελικά, δεν ξέρω βέβαια αν αυτό που περίμεναν ήταν να ποδίσουν εκεί οι «αγωγοί» και να στηθούν αρόδου του ουρές τα τάνκερ, αλλά τα…κατάφεραν!
Τα τελευταία χρόνια όταν επισκέπτομαι την Αλεξανδρούπολη χειμώνα, πάντα κάνω μια βόλτα στο λιμάνι. Περπατώ κολλημένη σχεδόν στο μόλο μέχρι το ακρομόλιο. Δεν ε΄χει τίποτε να δω, ούτε μπορώ να κλείσω τα μάτια για κάποιο παιχνίδι μνήμης, καθώς αισθάνομαι ότι εκεί κινδυνεύω πάντα από λοξοδρομίες… Σκέπτομαι τη μαμά που έψαχνε πάντα στα αγκυροβολημένα ένα «νεύμα» Ικαριάς. Σκέπτομαι και τη «Ροξάνη» του Καλαματιανού, και το «Γεώργιος Φ». Τι δεν θάδινα για λενα παρόμοιο ταξίδι τώρα… Η Άγονη γραμμή εξακολουθεί να υφίσταται με μεγαλύτερα βαπόρια όμως. Θα αξιωθώ, δεν μπορεί, να ξαναταξιδέψω το Αιγαίο, στην τεθλασμένη ρώτα των νησιών μας. Και πάνω της θα εμπιστευθώ τη δική μου «τεθλασμένη» και ταυτόχρονα «πυρακτωμένη» υπερμνησία, σαν Οδυσσέας νοσταλγός, όχι κάποιας επιστροφής αλλά μιας παλιάς περιπέτειας. Σαμοθράκη, Λήμνο, Αη Στράτη, Μυτιλήνη, Χιο, Πάτμο, Ικαριά… Μια γραμμή, μια πορεία αργά… Με αφετηρία το αραξοβόλι της Αλεξανδρούπολης, το λιμάνι της… Ένα μόλο που σήμερα τίποτε δεν θυμάται, δεν απογράφει από τα «δικά» μου ντόκια και τα liberty…

Φιλιά!!!

Κώστας Τζαβάρας, Ευάγγελος Αυδίκος, Ελένη Σκάβδη

2008-04-30T09:29:00.000-07:00

«Η Κίτρινη Ομπρέλα», του Βαγγέλη Αυδίκου

2008-04-30T09:25:00.000-07:00

Τον Ευάγγελο Αυδίκο το κοινό της Θράκης τον γνωρίζει, από τη θητεία του στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο επί 8 έτη. Γεννημένος στην Πρέβεζα το 1951, με πτυχίο του κλασικού τμήματος της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, υπηρέτησε επί μακρόν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση ως φιλόλογος. Το 1992 εκλέχτηκε στο Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών του Δημοκρίτειου όπου παρέμεινε ως το Σεπτέμβριο του 2000, οπότε και ανέλαβε υπηρεσία στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ως Καθηγητής Λαογραφίας. Σήμερα είναι πρόεδρος του τμήματος Ιστορίας Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Θεσσαλικού Πανεπιστημίου και τα τελευταία χρόνια παράλληλα με την ακαδημαϊκή του καριέρα συγγράφει λογοτεχνία. Πρώτη προσπάθειά του η συλλογή διηγημάτων «Με το βλέμμα στον τοίχο με την μπατανία», 2001, εκδ. Ελληνικά Γράμματα. Ακολούθησε το μυθιστόρημα «Ο δικός μου Θεός», 2004, εκδ. Ταξιδευτής, και το 2007 το τελευταίο του μυθιστόρημα «Η κίτρινη Ομπρέλα», εκδ. Μεταίχμιο.
Τον Μάιο του 2007 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Οδυσσέας το βιβλίο «Η Θράκη και οι άλλοι». Ένα βιβλίο για τη Θράκη, τους ανθρώπους και τους πολιτισμούς της.
Υπενθυμίζουμε επίσης τους τίτλους «Χάλασε το χωριό μας, χάλασε», και «Από τη Μαρίτσα στον Έβρο» εκδόσεις του Πολύκεντρου του Δήμου τυχερού.
Την «Κίτρινη Ομπρέλα» παρουσιάσαμε το περασμένο Σάββατο στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Αμαλιάδας, παρουσία του συγγραφέα. Ομιλητές η υπογράφουσα και ο Κώστας Τζαβάρας-προσωπικός φίλος του συγγραφέα- βουλευτής Ηλείας της Ν.Δ.
Τα ενδιαφέροντα για το μυθιστόρημα του Ε.Αυδίκου ήρθαν σήμερα το μεσημέρι… Αφού ο τίτλος του περιλαμβάνεται στη sort list των υποψηφιοτήτων για τα βραβεία μυθιστορήματος του περιοδικού ΔΙΑΒΑΖΩ για το 2008.
Φιλοξενούμε σήμερα με αφορμή όλα τα παραπάνω μια εκτεταμένη παρουσίαση της «Κίτρινης Ομπρέλας», που αποτελεί και τη συμβολή μου στην εκδήλωση της Αμαλιάδας…

Η κίτρινη ομπρέλα
Μία αντροπαρέα, στο κέντρο της Αθήνας. Παρέα που σχηματίσθηκε από τυχαίες συναντήσεις στα καθημερινά της μεγάλης πόλης, με τον κατακερματισμό που τη συνέχει…Εκεί που οι άνθρωποι συναντιούνται απρόσωπα… στο χάος των 4.000.000 πολιτών…
Οι άνθρωποι εκεί, συνομιλούν μονάχα με τον περιπτερά, τον κουρέα, τους συναδέλφους τους στον στενό εργασιακό χώρο, και τους εξαρτημένους αυτόν, ίσως και με το έτερον ήμισυ, και σπανίως ή τυχαία με κάποιον φίλο από τα παιδικά χρόνια…
Η παρέα έχει συμφωνήσει να συναντιέται σε καφενείο του Κολωνακίου κάθε Σάββατο για να ανταλλάσσει ιστορίες.
Καθώς «όλοι ζούμε με δανεικές ιστορίες», όπως υποστηρίζει ο Ε.Α, η συνοχή της ομάδας δοκιμάζεται στην άμυλα της αφήγησης. Ποιος θα πει την πιο ενδιαφέρουσα –πιπεράτη- ελκυστική ιστορία…
Της παρέας ηγείται ένας Αρχηγός, δημοσιογράφος γύρω στα 50, άρτι διαζευγμένος…Δίπλα ο Εισαγγελέας, που επιδίδεται σε αφηγήσεις του δικαστικού ρεπορτάζ, ένας καφετζής από την Κρήτη, ο Μιχάλης , που μεταφέρει στην παρέα ό,τι συναντά στο πολυσύχναστο καφενείο που διατηρεί στο ΚΤΕΛ Κηφισού. Μαζί και ο Σωτήρης, ο Περιπτεράς, σε κάποια γωνία του Κολωνακίου, που τον έφερε στην παρέα ο Εισαγγελέας. Ένας κουρέας με στριφτό μουστάκι από τη Φλώρινα, ο Κλαψομανουράκιας-δημοσιογράφος τηλεοπτικής εκπομπής γύρω στα 35, ο Παρδαλός, Τζόρζ ή Ζορζέτα, που τον έφερε στην παρέα ο καφετζής και ένας πενηντάρης επίσης χωρισμένος συγγραφέας best-seller σε κάμψη όμως τα τελευταία χρόνια που δεν μπορεί να γράψει και ψάχνει εναγωνίως να βρει θέματα.
Το σκηνικό του μυθιστορήματος στήνεται σχεδόν τηλεοπτικά. Ένα τραπέζι και γύρω του οι «συνδιηγητές»-όρος του Αυδίκου-καθώς αυτό που συνέχει τους ομοτράπεζους δεν είναι τίποτα άλλο παρά οι ιστορίες. Το story όπως λέγεται τηλεοπτικά, ένα story με ήρωες οποιουσδήποτε εκτός παρέας, που για να πάρει «καλό βαθμό» οφείλει να έχει σασπένς, πρωτοτυπία, σεξ, περιθώριο, βία. Για την τήρηση των κανόνων της συνδιήγησης φροντίζει με αυστηρότητα ο αρχηγός. Έπεται το ξετύλιγμα των σεναρίων που αφορούν τις περιπέτειες κάποιων δεύτερων ηρώων, ανάμεσά τους και ξεχωριστές γυναίκες, η Κάθριν, η Ιρένε, η Λειλά, ή Σούζυ, η πολυπρόσωπη Καλλιόπη, η Κωνσταντίνα. Ήρωες ενταγμένοι στο σύστημα από τη μια, με τον κυνισμό που αυτό απαιτεί για την διάσωσή τους και από την άλλη οι κρυμμένοι στο περιθώριο, ένα μοναδικό περιθώριο. Όλοι βγαλμένοι κατευθείαν από το background της μεγαλούπολης. Επτά συνολικά τα κεφάλαια-ιστορίες που αφηγείται ο συγγραφέας ετεροβαρείς και ετερόκλητες θα έλεγα, με ένα βασικό στοιχείο να τις συνέχει. Τους ρόλους που έχουν ανατεθεί στα πρόσωπα, για να υπηρετήσουν την τάξη των πραγμάτων…

Οι δεύτεροι αυτοί ήρωες του συγγραφέα παρεισφρέουν στην παρέα ως συνοδοί του συστήματος που οργανώνουν οι καφενόβιοι του Σαββάτου, πάνω από όλα όμως σαν αντίγραφο της ζωής που ζουν, του τρόπου που ξέρουν να ζουν, το μοντέλο που αποδέχονται ως θεατές και μαζί ως συνένοχοι μετέχοντες.
Και δω υπάρχει ένα σημαντικό εύρημα του Αυδίκου, που δένει την αφήγηση, κατά την άποψή μου, με το ιδεολόγημά του. Ο συγγραφέας-ήρωας-της παρέας αφηγείται ιστορίες με πρόσωπα άγνωστα στους συνδιηγητές. Όσο προχωρά όμως αποκαλύπτονται πολλά. Κυρίως όμως αποκαλύπτεται ότι οι πρωταγωνιστές των ωραίων ιστοριών του είναι και οι ομοτράπεζοί του, τα μέλη δηλαδή της παρέας. Κάποτε ο αρχηγός, ο δημοσιογράφος δηλαδή, ο υποταγμένος, κι αυτός και η γραφή του και οι ιδέες του, στις εντολές του εκδότη, άλλοτε ο καθωσπρέπει εισαγγελέας, μπλεγμένος σε μία γαργαλιστική ιστορία με τρελούς έρωτες και άφθονο σεξισμό, μετά ο Παρδαλός που διάγει βίον έκκλητον στο περιθώριο της Συγγρού.

Τι ακριβώς υπονοεί ο Αυδίκος; Νομίζω ότι θέλει να μας πει με καθαρό τρόπο, πως όσο και αν βγάλουμε την ουρά μας έξω από τις ιστορίες άλλων, είμαστε εντός, όχι ως guest αλλά και επί της ουσίας. Όσο και να βολευόμαστε με τον εγωκεντρισμό του παρόντος, μετέχουμε δρωμένων που τα θεωρούμε πάθη των άλλων. Γιατί αυτό που ορίζουμε πάντα ως κοινωνία, συνέχεται μέσω του συλλογικού εγώ παρά τον κατακερματισμό και την απομόνωση.
Από την άλλη, το ζήτημα αξιολόγησης της κάθε ιστορίας, από τους ακροατές της παρέας ανοίγει το δεύτερο πεδίο ανάγνωσης του μυθιστορήματος, που αποκαλύπτεται σιγά-σιγά, καθώς αρτιώνεται η αφήγηση. Τα κριτήρια για την ελκυστικότητα των ιστοριών επαφύονται στις αισθητικές αξίες των μετεχόντων, στο σύστημα ιδεών που κυριαρχεί στην τηλεοπτική μας «δημοκρατία» αλλά και με βάση τα δεδομένα της σωρηδόν παραγόμενης λογοτεχνίας του παρόντος… Οι πρόδηλες πολιτικές νύξεις του Αυδίκου, για το εποικοδόμημα, θα έλεγα το σύστημα πολιτικών και πολιτιστικών αξιών που κυριαρχεί, μας παραθέτουν αυτό που ακριβώς πλείστοι Έλληνες πολίτες διαγιγνώσκουν αλλά … δεν ομολογούν…Απλά αφήνονται-αφηνόμαστε να μας παρασύρει…Βράζουμε στο ίδιο καζάνι που τα τελευταία χρόνια έχει πια και ένα κλείστρο στην κορυφή του.

Όλα αυτά, μέσα από τον λόγο του κεντρικού ήρωα του μυθιστορήματος του 50άρη συγγραφέα που ξεκινά με τα παθήματα του ρόλου του ως υπηρέτη του λόγου και της γραφής, που ψάχνει εναγωνίως υλικό καθώς έχει αναλάβει υποχρέωση να ολοκληρώσει σύντομα ένα μυθιστόρημα. Μέσα στην ιστορία του εμπλέκεται όλο το σύστημα και οι μηχανισμοί που παράγουν σήμερα πολιτισμό και ταυτόχρονα πολιτική. Διανοητές και δημοσιογραφία, ΜΜΕ, δικαστική εξουσία, περιθώριο, ομοφυλοφιλία, ρατσισμός, μετανάστες, περιβάλλον, η ελληνική επαρχία, ο έρωτας, η μοναξιά των ανθρώπων της μεγαλούπολης, η επικοινωνία εν πολλοίς, οι «έξω ιστορίες» και οι «μέσα ιστορίες», των ανθρώπων.
Μέσα από όλα αυτά ο Αυδίκος βασανίζεται και μας βασανίζει για το ρόλο της λογοτεχνίας σήμερα, και της λογοτεχνικής παραγωγής εν τέλει. Τι έχουμε να πούμε για όλα αυτά ως αναγνώστες;
Σήμερα που όλοι γράφουν, οι περισσότεροι αντιγράφουν θα έλεγα, τα πράγματα μας φέρνουν αντιμέτωπους με τη νέα πραγματικότητα, την εικονική. Μύθοι ξετυλίγονται με την τεχνική του ξεπέτα . Ο ένας κλέβει τις ιστορίες του άλλου, οι γραφές παράγονται κατά κόρον στην Μεγαλούπολη, που μοιάζει να έχει στερέψει από αληθινές ιστορίες, αναπαράγοντας την αισθητική των σχέσεων που αυτή δημιούργησε. Ποιος είναι λοιπόν ο ρόλος του Λογοτέχνη σήμερα;
Κατ’ αρχήν θα έλεγα ότι δικαιούται να ζήσει αλλιώς, να πει ότι η ζωή είναι αλλιώς, για να αποκτήσει πάλι βλέμμα, ακοή, αφή, μυρωδιές. Με αυτά τα αισθητήρια μπορεί ξανά να βουτήξει στο πέλαγος της αφήγησης.
Της αφήγησης που σήμερα δοκιμάζεται δραματικά, καθώς μάθαμε να ακούμε από την οθόνη μονοσήμαντα, που αναπαράγει τοπία χωρίς μυρωδιές, αγγίγματα, γεύσεις…
Και ο Αυδίκος εν τέλει μας λυτρώνει καθώς ο ήρωας του, ο συγγραφέας αποχωρεί από την παρέα, έχοντας αποκαλύψει με την ιστορία του, τους ρόλους των συνενόχων στο σύστημα, την παρέα … του Κολωνακίου.
Ο παρακμιακός συγγραφέας, που λέει ως εδώ…και φεύγει με την αγαπημένη του από το καφενείο, αφήνοντας πίσω την εικονική συντροφιά αλλά και τους ήρωες της αφήγησής του, που εμφανίζονται μαυροντυμένοι στο καφενείο σαν «από μηχανής θεοί» πάνω από το τραπέζι των συνδιηγητών.
Ως κατακλείδα θα χρησιμοποιήσω παράγραφο από μια κριτική προσέγγιση που βρήκα για το μυθιστόρημα σε blog στο διαδίκτυο., στις «ιχνηλασίες».

«Η επιλογή του Αυδίκου αποτελεί απάντηση στο κεντρικό ερώτημα. Και δεν αφορά μόνο τον ίδιο το Συγγραφέα. Αφορά όσους εμπλεκόμαστε ως αναγνώστες ή συγγραφείς με τη λογοτεχνία. Εν ολίγοις: ο κόσμος της λογοτεχνίας θα διατηρείται ψευδαισθησιακός, θα συνεχίζει να αυτοευνουχίζεται και να αυτοχειριάζεται, θα επιμένει να αναπαράγει τα αδιέξοδα στα οποία υποτίθεται ότι δίνει λύση, όσο παραμένει περίκλειστος στον εαυτό του, όσο αρνείται να γονιμοποιηθεί από την αληθινή ζωή, όσο συμβιβάζεται μ’ ό,τι αρνείται την αληθινή ζωή.
Η αξία του βιβλίου του Αυδίκου έγκειται στο ότι έθιξε το πρόβλημα της σημερινής λογοτεχνίας χωρίς περιστροφές….επιχείρησε να δώσει απαντήσεις. Και το πιο σημαντικό είναι ότι οι απαντήσεις αυτές περιέχουν αλήθειες που θα έπρεπε να ειπωθούν. Και καλώς ειπώθηκαν.»
Ελ.Σκάβδη

Οι ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ του Γιώργου Ξένου

2008-04-30T09:03:00.000-07:00

ΟΙ ΣΥΝΕΝΟΧΟΙ-Μυθιστόρημα
ΓΙΩΡΓΟΣ ΞΕΝΟΣ
Εκδόσεις Μαϊστρος, 2007-11-22

Μια προσωπική ανάγνωση

Η Ιστορία…
Η ιστορία ξεκινά από το Περιστέρι, ένα μικρό ημιορεινό χωριό της Ηλείας, στο Δήμο Αμαλιάδας. Είναι το 1954, ένα χρόνο μετά τους σεισμούς της Ζακύνθου. Είναι εκείνα τα πέτρινα χρόνια, τα μετεμφυλιακά….
Είναι και ο φόβος που κατατρώει τα σωθικά από πολλαπλές πηγές εκπορευόμενος. Εν αρχή είναι το «θεϊκό σημάδι» στον ουρανό, είναι οι ακρίδες που έπεσαν στο χωριό, που αφανίσανε μέχρι και το ρετσίνι από τις πεύκες του παρακείμενου δάσους, τη χρονιά που οι γίδες έμειναν στέρφες, τα χωράφια χέρσα, χρονιά που χαθήκανε δυο παλικάρια κοντά είκοσι χρονώ, σαν να άνοιξε η γη και να τα κατάπιε, αφού δεν τα ξανάδε ποτέ κανείς, τότε που η Μαριό έκανε τρίδυμα, ένα παιδί και δυο κορίτσια, τα κορίτσια τυφλά και τ’ αγόρι με ένα πόδι. Όσα κορίτσια την ίδια χρονιά τόλμησαν να απομακρυνθούν από το χωριό, βρεθήκανε βιασμένα και ημιλυπόθυμα…
Εκείνη τη χρονιά βρέθηκε γκρεμοτσακισμένος κι ένας νεαρός βοσκός, σε μια βαθειά ρεματιά του δάσους…
Οι Περιστεριώτες ψάχνουν τρόπο να ξορκίσουν το κακό. Οι μισοί επιστρατεύουν την αγιοσύνη και τον παπά Γιώργη, κι οι άλλοι μισοί, τη μάγισσα Σαράχ που εγκαθίσταται στο χωριό και φτιάχνει τα μαγικά της… Μετά από μέρες αυτοσυγκέντρωσης βγάζει η Σαράχ το χρησμό…
Κι όλα έγιναν όπως τα θέλησε η μάγισσα…Και τα μάγια λυθήκανε και το χωριό ξαναγύρισε στην κανονικότητά του, με τη χωροφυλακή διαρκώς παρούσα ακόμα, και τους μισούς από τους νέους του χωριού να παίρνουν των ομματιών τους για Αυστραλία, Γερμανία, Αμερική, μερικοί δεν θα ξαναγύριζαν ποτέ… Η μετανάστευση των Ελλήνων στο φόρτε της εκείνη την εποχή, που ερήμωσε χωριά και ύπαιθρο οριστικά και αμετάκλητα.

Έτσι ξεκινά το μυθιστόρημα. Μια πυκνή αλληλουχία συμβάντων και εικόνων, βαραίνει τη μικρή κοινότητα. Βαραίνει μαζί και τους ανθρώπους της. Τη Θάλεια Σούρπη μια γυναίκα κοντά 50 χρονών, γυναίκα του Ισίδωρου, μάννα της 15χρονης Βαγγελιώς ή Εύας, που ο άντρας της ήταν ο βοσκός που βρέθηκε τσακισμένος στο γκρεμό, από άγνωστη αιτία, εκείνες τις μέρες του κακού. Μικροπαντρεμένη με το ζόρι η Εύα, ανήμερα της Αγίας Αικατερίνης του 1954, γεννάει το μοναδικό της παιδί. Τι μανούβρες της γέννας επιχειρεί η μαμή του χωριού…

Το κορίτσι που γεννιέται είναι η Ισμήνη, ή Σμινιό. Που μεγαλώνει κοντά στη γιαγιά, τη Θάλεια, αφού η μάνα της η Εύα, ένα πανέμορφο πλάσμα, ξεπορτίζει διαρκώς. Με ένα σαραβαλάκι αυτοκίνητο κατεβαίνει κάθε μέρα στη διπλανή πόλη, την Αμαλιάδα αφοσιωμένη σε ερωτοδουλειές. Η Σμινιώ ορφανή από πατέρα, με μια μάννα διαρκώς απούσα, που από ένα χρονικό σημείο φεύγει για άγνωστο προορισμό…
Και η Ισμήνη μένει να μεγαλώνει σαν αγρίμι του δάσους. Το δάσος του Περιστεριού είναι η καταφυγή, ο παράδεισός της, ένα θεσπέσιος κήπος στον οποίον βιώνει όλες τις μεγάλες στιγμές της εφηβείας. Από εκεί λες πώς αρχίζουν κι εκεί τελειώνουν όλα…για τη Σμινιώ..
(Το δάσος, μεγάλο μέρος του οποίου κάηκε φέτος στις φωτιές του Αυγούστου).

Στο πρώτο κεφάλαιο του μυθιστορήματος ο συγγραφέας συμπυκνώνει με εξαιρετικό τρόπο, τη «Γένεση» του κόσμου του … Ένας κόσμος σκληρός, υπερβολικά φοβισμένος, κόσμος ριζωμένος σε φυσικό περιβάλλον, λουσμένος στη μαγεία των φωτοσκιάσεών του δάσους, που μεταδίδει στους ανθρώπους μεταφυσικές βεβαιότητες και τους μαθαίνει να επιβιώνουν σε μετέωρες ισορροπίες… Κόσμος περιβεβλημένος από γη και ύδωρ, μαγεία και πραγματικότητα, ένοχα μυστικά και κυρίως τολμηρά και ανομολόγητα όνειρα. Σε αυτό το σκληρό τοπίο του ελληνικού Νότου, που οι άνθρωποι δουλεύουν όλη μέρα στα χωράφια και στα κτήματα με τα ζωντόβολα, τα μαρτίνια και τα κοτερά τους, παρά την αταξία, υπάρχει μια «σειρά» που τρέφει το μύθο. Την καθορίζουν τα γνωστά και αυστηρά στερεότυπα της ελληνικής υπαίθρου. Γυναίκες-που γίνονται άνδρες στη δουλειά, υποτακτικές στο ρόλο-ρόλους που τους έχουν ανατεθεί, άνδρες κουρασμένοι και καταθλιπτικοί, άντρες αφέντες, σε δεύτερο πλάνο πάντα, πίσω από τις κυρίαρχες ηρωϊδες, παιδιά και τσούπες… Παπάδες, με αποστολή τη «σωτηρία» της ψυχής των αμαρτωλών, «σαλεμένοι», κουτσομπόλες, χωροφύλακες… Ένας κόσμος που υπηρετεί την παράδοση, μυείται στα δρώμενά της, ακόμα και αν αμφισβητεί τα ελέη τους, κόσμος που πιστεύει τόσο στους Θεούς όσο και στους δαίμονες… Ένα στοιχείο μόνο δείχνει να συνέχει την μικρή κοινωνία, αυτό που αφορά τη θέση του απέναντι στην εξουσία της χωροφυλακής που κάνει πυκνές εφόδους στο χωριό.

Στη βάση του σκηνικού η ερωτική ιστορία της Εύας και του Πριονά, ενός εισαγγελέα που υπηρετεί στην πόλη, 15 χιλιόμετρα μακριά. Καρπός του έρωτα η Ισμήνη, η οποία όμως θεωρεί πατέρα της τον νεκρό βοσκό, σύζυγο της Εύας με παπά και κουμπάρο. Στην περιπλοκή αυτής της υπόθεσης, που περιλαμβάνει και μια δολοφονία, ο Γιώργος Ξένος δομεί το μυθιστόρημά του. Η ιστορία από μόνη της τροφοδοτεί την εξέλιξη, δεν είναι όμως αυτή που κάνει την ανάγνωση γοητευτική. Ο συγγραφέας άλλωστε ομολογεί δημόσια, πως η υπόθεση δεν τον ενδιαφέρει, απλά τον βοηθά να εξελίξει τη γραφή. Οι ήρωες έχουν σημασία, γι’ αυτόν, που οδηγούν από μόνοι τους την έκβαση του μύθου. Για την ηρωίδα του άλλωστε μου έγραψε τα παρακάτω:
"Η Ισμήνη, η πρωταγωνίστρια του έργου, με την εύφλεκτη αγκαλιά της και τις υπαρξιακές ανατροπές της, δεν είναι παρά ένα «πειραματικό Εγώ», φυλακισμένο σε μια ατέρμονη καθημερινότητα, που παρόλο που ζει και σκοντάφτει σʼ ένα σκοτάδι γεμάτο εμπόδια από το παρόν και το παρελθόν, διασώζεται σκεπτόμενη πως, όσο υπάρχει το «Εμείς», ο θάνατος δεν πλησιάζει."

Στο δεύτερο μέρος του μυθιστορήματος ο συγγραφέας ακολουθεί την Ισμήνη στην ενήλικη ζωή της στην Αθήνα. Είναι μια από τις πιο διάσημες δικηγόρους της πρωτεύουσας, έχει κάνει ζηλευτή καριέρα, και μαζί χρήματα. Το χωριό μένει πίσω. Εκεί έχει απομείνει η γιαγιά Θάλεια, που θα καταφύγει στο γειτονικό μοναστήρι της Ανάληψης, όταν γεράσει, ανοϊκή πια. Και η Εύα, η μητέρα της Ισμήνης, βρίσκεται στις Βρυξέλες παντρεμένη με πλούσιο επιχειρηματία. Η Ισμήνη, έχει προλάβει να παντρευτεί κι αυτή και να πάρει διαζύγιο…
Ο συγγραφέας πριν μας παραδώσει την ηρωϊδα του χειραφετημένη και πετυχημένη Δικηγόρο, την περνά αριστουργηματικά-συμβολικά από το στάδιο συνειδητοποίησης του φύλου… Είναι ένα απόσπασμα από τα πιο ενδιαφέροντα του μυθιστορήματος, που με την παράθεσή του αλλάζει εντελώς την ατμόσφαιρα, για την ακρίβεια τον τρόπο με τον οποίον αντιμετωπίζεται στο εξής, σε ένα εσώτερο πεδίο, η ηρωϊδα. «Η πρώτη αγάπη της Ισμήνης –γράφει-είχε δυο κίτρινες φολίδες στο κεφάλι και ένα σωρό μικροσκοπικά σημαδάκια στη ράχη…»

Το ξένοιαστο και απαλλαγμένο νευρώσεων αγρίμι του χωριού, είναι ήδη μια γυναίκα μόνη, που θέλει να κατακτήσει τα πάντα… Μεταμορφωμένη σε «άντρα» της ζωής της, μοιάζει στερημένη παρά το χλιδάτο των κατακτήσεών της. Μέχρι τη στιγμή που αποφασίζει την επιστροφή… Με παλίνδρομη διάθεση ξεκινά για το χωριό, σαν ένα ταξίδι αναψυχής παρά νοσταλγίας. Δείχνει ότι δεν θέλει να θυμάται…Διχασμένη, «στραπατσαρισμένη» την χαρακτηρίζει ο συγγραφέας , και ταυτόχρονα ρωμαλέα, αστραφτερή, απρόβλεπτη…
Στο τρένο για το ταξίδι της επιστροφής απολαμβάνει το «δρόμο» ξεκινώντας κατ’ αρχήν από τη γεωγραφία…

Στο τρένο θα γνωρίσει τον Αχιλλέα…. Τον «από μηχανής Θεό» του μυθιστορήματος, ένα σωτήρα σχεδόν και για την Ισμήνη και για τη λύση. Ο Αχιλλέας γίνεται το λιμάνι της, ο παράφορος έρωτας, εισαγγελέας όπως και ο Πριονάς, που συμπωματικά γνωρίζει λεπτομέρειες για τα «αστυνομικής υφής» παρελθόντα του βίου της… Στην λεωφόρο Όθωνος Αμαλίας της Αμαλιάδας, σε ένα σπίτι θα συναντηθούν…
Οι χαρακτήρες της ιστορίας εκπροσωπούν αρχετυπικά σχεδόν μοτίβα της ελληνικής κοινωνικής ζωής και της διαδρομής της-διαδρομών που έγιναν τα τελευταία 50 χρόνια… Ήρωες που ζουν στο χωριό το μαγικό ρεαλισμό παράλληλα με τους αυστηρούς κανόνες που πρέπει να διέπουν το βίο, στο πολιτικό και ηθικό πεδίο, ιδιαιτέρως όσον αφορά τα θηλυκά. Ήρωες εξελισσόμενοι, μεταφερόμενοι εκτός «σκηνής» από το χωριό στην πόλη, και από εκεί στην πρωτεύουσα, οι οποίοι υποσκάπτονται από τον συγγραφέα, αφήνονται να εμπλακούν στα γρανάζια της μοίρας και των νατουραλιστικών διαθέσεών του. Υπάρχει διαρκώς στο μυθιστόρημα ένας ανοιχτός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ του πραγματικού και του αλλόκοτου, του παρελθόντος και του παρόντος, υπάρχουν αναδρομές, που οδηγούν σε ανατροπές από τις βεβαιότητες για τα πρόσωπα και τους ήρωες.. Όλα αυτά στην ράχη της ηρωϊδας Ισμήνης, που μοιάζει να μεταμορφώνεται διαρκώς.
Ο Γιώργος Ξένος δομεί το μύθο του πάνω σε ένα τρίσημο σύμβολο: Θάλεια-Εύα-Ισμήνη. Τρεις γυναίκες που διαπλέκονται ως φιγούρες πάσχουσες, η κάθε μια σύμβολο της εποχής της, με τις ιεραρχήσεις και τις αξίες της. Είναι η βάση της αφήγησής του, ο ρόλος της γυναίκας, έτσι όπως τον ξέρουμε να αλλάζει από μάνα σε κόρη. Εν αρχή η γιαγιά Θάλεια, που μισεί τα θηλυκά και τη μοίρα τους, μια φιγούρα που νομίζεις πως δραπετεύει από τις σελίδες του Παπαδιαμάντη. Η Μωραϊτισσα κυρά και μάννα, που υπομένει όμως γιατί πρέπει να βγάλει πέρα τη ζωή που της ανατέθηκε… Που καταλήγει ανοϊκή σε μοναστήρι…έχοντας απωλέσει και μνήμη και ταυτότητα.
Ακολουθεί η κόρη της Εύα που δρομολογεί τη ζωή της στα πρότυπα της μάνας, επειδή όμως δεν αντέχει τολμά την επανάσταση και ξεφεύγει… «Ο άνδρας της την έδερνε κι ας ήταν 6 μηνών έγκυος…» Το τίμημ της φυγής της σκληρό, η στέρηση της μονάκριβής της. Στη απόληξη αυτής της συνέχειας η Ισμήνη. Ένα πλάσμα χωρίς φύλο σχεδόν, μέχρι που αποφασίζει να επιστρέψει εκεί που ξεκίνησε, στο πατρικό, στα πατρογονικά.
Η ανατομία της ενδιαφέρουσα για το μοντέλο γυναίκας που γεννά ο συγγραφέας. Παραδομένη στο ένστικτο και την επιθυμία, οργανώνει μια απόκρυφη ζωή για να ανακαλύψει τα όριά της, κυλιέται στη χλόη και στα στρώματα με φαλλικά σύμβολα, ένας θηλυκός άντρας, και μαζί μια μικρή θεά, εν πολλαίς αμαρτίαις περιπεσούσα αλλά και γυναίκα εκ της οποίας ερρύη τα κρείτονα.

Ο Γιώργος Ξένος συνέλαβε με τους ΣΥΝΕΝΟΧΟΥΣ ένα εντελώς δικό του σχήμα κατανόησης της ανθρώπινης κατάστασης, έγκυρο και ειλικρινές, βιωμένο δηλαδή, από την ελληνική πραγματικότητα.
Και μας έδωσε ένα πολύσημο μυθιστόρημα. Που κατά την δική μου εκτίμηση διαθέτει όλα τα μέσα μιας δημόσιας εξομολόγησης, την οποία επιχειρεί η γραφή για να ξορκίσει αυτά που τραυματίζουν είτε ως ενοχή είτε σαν στέρηση..
Με τον συγγραφέα γνωρίστηκα μέσω της γραφής, ιδιαίτερα δε μέσα από το βιβλίο που παρουσιάζουμε σήμερα. Διάβασα τους Συνένοχους από το δοκίμιο ακόμα, που αποτέλεσε για μένα μια ενδιαφέρουσα έκπληξη. Αναγνώρισα στην αφήγηση τον τόπο, αλλά και τα πρόσωπα των ηρώων-γυναικών πάνω στις οποίες έστησε το έργο του. Και φυσικά αναζητώντας το ιδεολόγημά του, κατέληξα στην άποψη ότι ο Ξένος, πρωτίστως ενδιαφέρεται για ένα τόπο, ου-τόπο, για την ουτοπία, ένα τοπίο μυστικό- στο οποίο μπορούν να χωρέσουν και τα ιερά και όσια και τα βέβηλα και τα παράδοξα… Όλα μαζί, διαπλεκόμενα με αλήθειες και ψέματα και κοινό παρανομαστή μιαν αυταπάτη... Η αιωνιότητα που πρέπει να κερδίσουμε, στις προθέσεις του, δια της βαθύτερης θέασης του έσω κόσμου, που μπορεί να είναι κοινός και συλλογικός, διαθέτοντας παράλληλα και μια μοναδική αυτονομία…
Η Ισμήνη, η απόληξη της γυναικείας αλυσίδας που οργανώνει στο μυθιστόρημα, είναι ένα πλάσμα μοναδικό που βρίσκεται διαρκώς σε εγρήγορση. Στο νου της μια διαρκής ροή σκέψης, εικόνων και μνήμης που αναζητούν τρόπο να εκφραστούν. Χαρακτηρίζουν με μεγάλη σαφήνεια τον πόθο της αναζήτησης της ανάγκης για επιστροφή σε κάποιον χαμένο παράδεισο. Δεν ξέρω αν τον βρίσκει, το μυθιστόρημα δίνει τις συμβολικές απαντήσεις του, η ερμηνεία επαφίεται στην εκτίμηση του κάθε αναγνώστη ξεχωριστά.
Εκείνο που μπορώ με σαφήνεια να διατυπώσω για την ηρωϊδα, είναι ότι η Ισμήνη είναι μια πολίτης του συγχρόνου κόσμου, με καταπιεσμένες μνήμες. Γιατί οι γυναίκες από τις οποίες προέρχεται της έμαθαν ότι παράλληλα με τους περιορισμούς που έθεταν οι κανόνες του χωριού στο τι ένα θηλυκό επιτρέπεται να τολμήσει, έθεσαν και παρόμοια όρια στο τι δικαιούται να σκέφτεται…
Δεν αποτολμώ να «ψυχαναλύσω» τους ήρωες, έστω κι αν όλοι γνωρίζουμε ότι η ψυχανάλυση παραμένει για την προσέγγιση της λογοτεχνίας ένα από τα κυρίαρχα ερμηνευτικά όργανα. Και η γραφή του Ξένου μας δίνει «χέρι» για μια τέτοια απόπειρα, αφού στο έργο ψυχογραφεί διαρκώς τις τρεις γυναίκες του. Αφήγηση γεμάτη όνειρα, σύμβολα, μαγεία, ερωτισμό, όλη σχεδόν τη φροϋδική θεματολογία…
Κατά βάθος, αυτή η καταπιεσμένη μνήμη είναι η πηγή των νευρώσεών μας. Το πώς θα θεραπευθούμε είναι δουλειά της ψυχανάλυσης ίσως, μπορεί και της λογοτεχνίας. Το συμπέρασμά μου από τους Συνένοχους, ρευστό μεν, αισιόδοξο δε. Τίποτα από το παρελθόν δεν είναι παλιό, αν δεν έχει πεθάνει μέσα μας. Και τίποτε από το παρόν δεν είναι νέο, αν δεν το έχουμε καταλάβει και αποδεχθεί…ως αναγκαίο για τη συνέχεια.
Και η συνέχεια είναι το διηνεκές, χωρίς όρια στην τόλμη του να ζεις και ν’ αγαπάς για να μαθαίνεις… Η Ισμήνη θεραπεύεται με τον έρωτα και με την τόλμη της να επιστρέψει εκεί που απέθεσε το τραύμα… Η Εύα, θεραπεύτηκε νωρίς, επειδή τόλμησε την φυγή στην ελευθερία, πληρώνοντας ακριβό τίμημα. Εκείνη που δεν τα κατάφερε, είναι η Θάλεια, που παρέμεινε πιστή στη σύμβαση του ρόλου σε όλη της τη σκληρή ζωή… Η Θάλεια της άνοιας, που κλεισμένη στο Μοναστήρι, δεν θυμάται πια, δεν αγαπά, και δεν λυπάται… άρα δεν έχει πια θέση και ρόλο….
Ελένη Σκάβδη

Asimokapnismeni

2008-04-30T09:01:00.000-07:00

“Αλεξανδρούπολη μεριά, σκληρός Απρίλης”*

Πάει κι ο Απρίλης, ένας μήνας «σκληρός», που καταφέρνει «μετάβαση» στο θέρος με τα γυρίσματά του καιρού του. Ο Απρίλης του Πάσχα, της Λαμπρής, και της Ανάστασης… Επηρεασμένη από τον καιρό και την κυκλοθυμία του, βγαίνω από τη Λαμπρή με φαύλη διάθεση, μια διάθεση που έχει σχέση κυρίως με την περιρρέουσα πολιτική ατμόσφαιρα, την ανεπάρκεια κυβερνώντων και αντιπολιτευόμενων, την αμεριμνησία Αριστεράς και συμπορευομένων… Υπό διάλυση ΕΣΥ και Νοσοκομεία, εδώ και δυο μήνες οι γιατροί κάνουν επίσχεση εργασίας στον Πύργο για τα δεδουλευμένα των εφημεριών τους και ο υπουργός βγαίνει στα κανάλια με δηλώσεις για το «Μακεδονικό»! Ο άνθρωπος ακόμα κατατρέχεται από το σύνδρομο του «ανολοκλήρωτου» διπλωμάτη, άλλοτε πάλι από εκείνο του πρώην Δημάρχου του κλεινού Άστεως… Ιδέαν δεν έχει ακόμα ότι εδώ και τρία χρόνια είναι υπουργός Υγείας, αναρωτιέμαι αν ξέρει για την επίσχεση στα περισσότερα επαρχιακά δημόσια Νοσοκομεία…
Στην Ελλάδα βέβαια του 2008, έχουν παντού διασπαρθεί με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση τα νέα Ιδιωτικά Θεραπευτήρια, ως ξενοδοχεία Πολυτελείας, «καταφυγή» νοσούντων από την Επαρχία, που σπεύδουν μεν στο δικό τους ευάερον και ευήλιον Δημόσιο Νοσοκομείο, γιατρούς όμως να εφημερεύουν δεν βρίσκουν, κι έτσι, αν δεν είναι «ΟΓΑ» σπεύδουν στο ιδιωτικόν. Εκεί βέβαια ο «χασές» περιλαμβάνει μαζί με τα νοσήλια του Ταμείου και τον γνωστό «αέρα»!!!
Πριν λίγες μέρες, συνομιλώντας με φίλο γιατρό, μου ανέφερε τα σχετικά. Έκανε εγχείρηση κοίλης σε ιδιωτικό θεραπευτήριο… νοσηλεύτηκε για ένα 24ωρο, πλήρωσε το κραταιό Ταμείο του και το καπέλο 700 ευρώ!!! «Μαύρα;», τον ρώτησα. «Μαύρα, αφού έτσι είναι το καθεστώς…», μου απάντησε…
Είναι η πάταξη της «διαπλοκής» που διατυμπάνιζε ο Πρωθυπουργός, προεκλογικά!!!
Όμως η κυβερνητική πολιτική ένα στόχο έχει! Τζίρος να γίνεται με μονομερή κατεύθυνση…

Ακούω για χιλιοστή φορά τα της αξίας των αγωγών από τη Ρωσία, τα της εγκαρδίου συνεννοήσεως Καραμανλή-Πούτιν, έπηξα κυριολεκτικά στο μέτρημα των ταξιδιών Καραμανλή στη Μόσχα για τα …έλαια και τα αέρια, έπηξα και με το επικοινωνιακό παιχνίδι περί αυτών που διεξάγεται με συνεπή περιοδικότητα τα τελευταία χρόνια. Νισάφι πια κι αυτό το εμπεδώσαμε… Ελλάς-Ρωσία, εγκάρδιος φιλία, και σταυροδρόμι της ενέργειας, άντε και χορτάσαμε! «Έξω, καλά τα πάτε», ρίξτε μια ματιά και στα «έσω», που θα έλεγε και ο γέρος Καραμανλής, για τον οποίο έκανε χθες ένα τηλεοπτικό αφιέρωμα ο Μανόλης Κοττάκης… Τον ξέρετε βέβαια τον Κοττάκη, οι περισσότεροι Κομοτηναίοι τον θυμούνται μεταξύ 1990-1993, στην ΕΡΑ και στο Γραφείο Τύπου του Νομάρχη, του κ. Καραχάλιου, που τον έχρισε ο Μητσοτάκης και μετά αποχώρησε με την «υπέρβαση» Σαμαρά, για την ΠΟΛΑΝ, μια «Άνοιξη» που άντεξε λιγάκι… Τίποτε καινούριο δεν μας έδωσε για τον Καραμανλή η εκπομπή, θα άξιζε ίσως να μάθουμε και μερικά για τον «Καραμανλή με τις παντούφλες», όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο Δημήτρης Ρίζος…
Από την άλλη, διαβάζω τα σχετικά με την επισιτιστική κρίση (sic), την πείνα δηλαδή για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, στον τρίτο κόσμο κι αναρωτιέμαι αν η στάση ημών, εδώ στον παράδεισο της μάσας και της παχυσαρκίας, αρκεί για να μας απαλλάξει από ευθύνες και ενοχές… Αποφάσισαν διάβασα, οι του ΟΗΕ, τη συγκρότηση «πυρήνα» διαχείρισης της … κρίσης από το σύνολο των Υπηρεσιών του ΟΗΕ και την Παγκόσμια Τράπεζα ... Το τι θα κάνει ο «πυρήνας» δεν έχω ακόμα καταλάβει, θα τελεί-λένε- υπό την άμεση εποπτεία του Μπαν Γκι-μουν και ρόλο συντονιστή θα έχει ο αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Τζον Χολμς.
Τα αποτελέσματα της παγκοσμιοποίησης και της «ελεύθερης αγοράς» που ευλογούν εδώ και μια δεκαετία σοσιαλίζοντες και φιλελεύθεροι, μας κουνούν τώρα το μαντήλι… Βλέπετε, στην οικονομία, οι νόμοι της προσφοράς και της ζήτησης, δια των οποίων «ελεύθερα» οργανώνονται οι τιμές των προϊόντων, και φυσικά γιγαντώνονται τα έσοδα των κατεχόντων, κάποια στιγμή θα είχαν τα αποτελέσματα και στην κοινωνία… Σαν τους Μαυραγορίτες της Κατοχής οι «έχοντες» κανόνισαν να έχουν φυλαγμένα στα υπόγεια και τις αποθήκες, ρύζια, σιτάρια, καλαμπόκια, για να τα ρίξουν στην αγορά σε εποχές μειωμένης προσφοράς και να πετύχουν «καλή τιμή»! Αποτέλεσμα, να λένε στις τρίτες χώρες το ψωμί -«ψωμάκι» κι έπειτα να αφυπνίζεται ο ΟΗΕ…Τόσο απλά και ανάλγητα.
Δεν γράφω τίποτε για το παιχνίδι των τιμών του πετρελαίου, που αν το δει κανείς «πακέτο» με την ισοτιμία ευρώ-δολαρίου θα καταλάβει τι μας περιμένει…
Ο θυμός μου με όλα τα ανωτέρω απογειώνεται και γίνεται οργή όταν συνειδητοποιώ το ποιος διαχειρίζεται σήμερα τα του δικαιώματος στην δουλειά ιδιαιτέρως των νέων ανθρώπων… «Ενδιάμεσοι φορείς», παλιά τους λέγαμε «μεσάζοντες» και στις αναλύσεις θεωρητικών για την Ελλαδίτσα και τις «τάξεις», «μεταπράτες». Η γλώσσα όμως άλλαξε καταλυτικά, η πολιτική ορολογία πηγάζει απευθείας από τη μετάφραση «ευρωπαϊκών» όρων, καταλήγοντας σε μια φραγκολεβαντίνικη επικοινωνία, ακατανόητη και εν πολλοίς δυσνόητη!
Δεν μπορούμε πια να ορίσουμε την πραγματικότητα, άρα δεν μπορούμε και να εξηγήσουμε τις πηγές της κακοδαιμονίας μας.
Και το κυριότερο: αν τολμήσεις να αμφισβητήσεις το «ευρωπαϊκό καθεστώς» σε λένε γραφικό και δογματικό μαζί, και σε καταδικάζουν να καείς στην μοναχικότητα του περιθωρίου… Παραδείγματα τέτοιας περιθωριακής στάσης και σκέψης υπάρχουν πολλά. Κρυμμένα ερμητικά σε τείχη… Ανάμεσά τους κι εγώ, που ευτυχώς, βρήκα παράθυρο στον Παρατηρητή, ενίοτε και στα ώτα μετρημένων πια φίλων από τα παλιά.

Βγήκα οργισμένη από το Πάσχα! Θέλω να μοιραστώ το θυμό μου μαζί σας. Για να ξορκίσω την ένταση όλη τη μέρα χθες άκουγα μουσική και διάβαζα στίχους. Από τα ακούσματα κράτησα για τη σελίδα το πιο νοσταλγικό, σε μουσική Χρ. Νικολόπουλου με τη φωνή του Δημήτρη Μητροπάνου… Σε στίχους φυσικά του Αλεξανδρουπολίτη Λευτέρη Χαψιάδη… Σας το αφιερώνω, Αλεξανδρουπολίτες και μη… Αφού μια είναι η ουσία… Όλες οι επαρχίες έχουν πάντα την ίδια εικόνα, όταν νοσταλγείς και θυμάσαι…

Αλεξανδρούπολη μεριά, βαρύς χειμώνας.
Μέσα στο χιόνι βουτηγμένος ο στρατώνας.
Τα γράμματά σου όσο πάνε λιγοστεύουν
κι εγώ ζηλεύω τις παλιές σειρές που φεύγουν.

Τα σύνορα είναι τιμή, δεν είναι τιμωρία.
Εμένα όμως με τιμώρησες εσύ.
Χωρίσαμε και έγινε η θητεία
μια καταδίκη με ισόβια ποινή.

Αλεξανδρούπολη μεριά, σκληρός Απρίλης
κι ούτ’ ένα μήνυμα δεν είπες να μου στείλεις.
Ένας φαντάρος από αγάπη προδομένος
μοιάζει να είναι μες στη μάχη λαβωμένος.

Τα σύνορα είναι τιμή, δεν είναι τιμωρία.
Εμένα όμως με τιμώρησες εσύ.
Χωρίσαμε και έγινε η θητεία
μια καταδίκη με ισόβια ποινή.

Φιλιά!!!

Ο δαίμων του διαδικτύου…

2008-02-19T13:59:00.000-08:00

Ο δαίμων του διαδικτύου…
Τι κάνει ένας «Δικτυο-εξαρτημένος» όταν σημάνει back out σε ολόκληρη την Ελλάδα; «Σκάει και κολυμπάει» και αναλαμβάνει και το ρίσκο να «χάσει είδηση» είναι δεν είναι δημοσιογράφος. Έτσι κι εγώ που από χωρίς σήμερα έμεινα εκτός… «Δεεεν πειράζειειει!!!», όμως εγώ πάντα έχω ειδήσεις. Απόλαυσα μιαν έξοχη Ανατολή νωρίς το πρωί σήμερα. Ο ήλιος αναδύεται από τον δασωμένο λόφο της Ανάληψης, όπου και ομώνυμο Μοναστήρι και το χωριό. Το παλιότερο όνομα της Ανάληψης, ήταν «Ζερό», δεν ξέρω από πού βγαίνει…Έτσι όπως ανεβαίνει, λοιπόν, ο ήλιος λούζει το σπίτι. Εισβάλλει ατίθασος στο καθιστικό, χαϊδεύει τον καναπέ, τη σκάλα, το μικρό τραπεζάκι με τα περιοδικά. Μετακινείται αργά αλλά σταθερά… Από τον καναπέ στην πολυθρόνα κι από εκεί στο γραφείο. Όταν φθάσει στο στερεοφωνικό ξέρω ότι κοντεύει 12.00, με την καινούρια ώρα.
Αφήνω πάντα ανοικτά τα σκούρα στην ανατολική πλευρά του σπιτιού, γιατί θέλω αυτόν τον εισβολέα, ιδιαιτέρως το φθινόπωρο που ακουμπάει σε κρέπια. Τις νύχτες από τα ίδια παράθυρα, πολύ μετά τις 12.00, μπορώ να ξεχωρίσω τους αστερισμούς. Την ώρα που πέφτω για ύπνο, έχω πάντα τις Πλειάδες στο «κάδρο» μου, από τη θέση τους καταλαβαίνω τι ώρα είναι περίπου. Είναι γι’ αυτό το «μέτρημα» και τις συναντήσεις που αγάπησα τον τόπο. Ένα μέρος γεμάτο νερά και λεπιδόπτερα, κατάφυτο από ελιές και λεμονιές, ατίθασο και σχεδόν «εξαντλημένο» από προκοπή. Ίσως γι’ αυτό οι άνθρωποι βγαίνουν νωθροί εδώ κάτω. Δεν μπορούν να ακολουθήσουν τους ρυθμούς της γης, της «γαστέρας»… Κι αυτή μόνη ανακυκλώνει τον εαυτό της επί αιώνες. Ακόμα και τώρα που κάηκε… Στα ημιορεινά, ανάμεσα στα καμμένα άρχισε να πρασινίζει η χλόη, και να «μωβίζουν» τα κυκλάμινα. Οι βολβοί τους αντέχουν ακόμα και το πυρ το …εξώτερον.
Βγήκα στην αγορά, πήρα τα ψάρια μου και επισκέφτηκε τον καλό μου Μανάβη, τον Νικόλα… «Τι κάνεις κυρά-Λένη», μου λεει κάθε φορά που με βλέπει κι εγώ καμαρώνω, καθώς τον «κυρά» εδώ είναι ευγενής και σπάνια προσφώνηση, απευθύνεται μονάχα σε δασκάλες και καθηγήτριες…
Κάπου-κάπου με φωνάζουν και «κυρά γιατρίνα», όμως εμένα δεν μ’ αρέσει… Θα μπορούσαν να με λένε «κυρά δημοσιογράφε», αλλά ο όρος δεν είναι δόκιμος.
Ήπια καφέ στο κεντρικό καφενείο διαβάζοντας τοπικό Τύπο. Οι εφημερίδες ακόμα κλαίνε για τις πυρκαγιές, κι όλο ζητούν και καταγγέλλουν! «Που να βρεί το κράτος τα λεφτά, ούλο λεφτά, λεφτά», σχολιάζει ο διπλανός μου λαθραναγνώστης από την Καραμανλού… «Λεφτά έχουν μόνο οι …χασικλήδες,» συνεχίζει συνωμοτικά, «που βάνανε και τις φωτιές στο Ζερό… Δεν το ξέρεις ότι η φωτιά της Ανάληψης ξεκίνησε γιατί έπεσε σύρμα για ξερίζωμα 20 στρεμμάτων με δεντράκια, κι αυτούνοι για να μη τους πιάσουνε τα μαζέψανε βράδυ, κι όσα έμειναν τα κάψανε…Φύσαγε όμως, και πήρε ούλο το δάσος…»
Στα συνωμοτικά του Τρύφωνα συμμετέχει η παρέα συνταξιούχων του διπλανού τραπεζιού. «Έτσι λένε» συμπληρώνει ο γεροντότερος, που κρατά αγκαλιά την Ελευθεροτυπία…
Έτσι λένε, έτσι λέγανε… Στα αχανή και απάτητα δάση της περιοχής όλα χωράνε. Και σκουπίδια και καλλιέργειες. Γιατί να το κρύψομεν άλλωστε; Πριν μερικά χρόνια είχε ξεσπάσει σάλος από μια δήλωση του Νομάρχη μας, που συνομιλώντας με δημοσιογράφο της Αθήνας φέρεται να είχε δηλώσει: «Η Ηλεία έχει χασίς ΑΑ» Τα περί πρώτης ποιότητας αλήθεια είναι. Πρώτη ποιότητα τομάτα, φράουλα, καρπούζι βγάζει η Ηλεία και μαζί από το …ακατονόμαστο. Εγώ πάντως, παρά τα παραπάνω, τόσα χρόνια γυρίζω σε λαγκάδια και βουναλάκια τέτοιο είδος δεν είδα ποτέ… Γι’ αυτό δεν μπορώ να εκφέρω άποψη.
Κάνει κρύο παρά τον ήλιο. Με υγρασία 85% νομίζεις πως ζείς πολύ βορεινά, κι ας είσαι στο Νότο. Από την υγρασία κερδίζουμε σε επιδερμίδα και χάνουμε σε αρθρώσεις.

Από τις σημερινές ειδήσεις ελάχιστα γνωρίζω, δεν έχω internet γάρ, ότι άκουσα από τα Δελτία… Τα της οικονομίας πρώτο θέμα, όσοι παίζουν στη Σοφοκλέους σκούρα τα έχουν… Γιατί πέφτει το δολάριο και ανεβαίνει το ευρώ; Τι γίνεται σήμερα στα Διεθνή Χρηματιστήρια; Ποιος μπορεί να κατανοήσει τις αιτίες ανόδου στην τιμή του πετρελαίου; Τα «πολύπλοκα» εύκολα εξηγήσιμα δεν είναι. Παρόλα αυτά, άκουγα σήμερα τον Καμπουράκη να δοξάζει τη στιγμή που αποκτήσαμε το ευρώ, διότι αν με τη σημερινή κρίση είχαμε ακόμα δραχμούλα θα μας έπαιρνε και θα μας σήκωνε… Ακριβώς, και αν η γιαγιά μου είχε καρούλια θα ήταν …Μερσεντές…
Το ότι ζούμε σε μια «ντοπαρισμένη» οικονομία, με φούσκες νομίσματα είναι γεγονός αναμφισβήτητο, κι ασ’ τους να λένε. Σιγά μην είναι «εύρωστο» το ευρώ… Ποιο εύρωστος πρέπει να είναι ο μαϊντανός, που αγοράζω από τον μανάβη μου 60-70 λεπτά παρά το νόμισμά μας.
Στην Ηλεία πάντως, των πολλών συνταξιούχων ΟΓΑ, ο μήνα πρέπει να βγεί με 261 ευρώ ανά άτομο… Φως νερό, τηλέφωνο, φαγητό, πιοτό-νερό, διότι εδώ όλοι εμφιαλωμένο πίνουν, καθώς οι γεωτρήσεις μας είναι γεμάτες σίδηρο και μαγγάνιο, άσε τα νιτρικά. Κι από καλλιέργειες, όλο και φθίνουμε. Τα «μικρο-κραχ» της οικονομίας τα ζουν εδώ οι κάτοικοι την τελευταία 7ετία, κι όποιος δεν το ξέρει καλά θα κάνει να το πληροφορηθεί. Διότι πληροφορία από την …επαρχία δεν είναι μόνον τα συμβάντα τύπου Ζωνιανών, που αποκλειστικά αφορούν αστυνομικό ρεπορτάζ. Ειδήσεις είναι και οι ουρέ σε Τράπεζες, Εφορίες και Νοσοκομεία, οι «μεγάλες πόρτες» στις μικρές πόλεις του Νότου. Έπονται σε μέγεθος οι ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΔΕΥΑΑ…
Των αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ σήμερα, χρόνια πολλά στους εορτάζοντες. Εδώ γιορτάζει και 117 Πτέρυγα Μάχης της Αεροπορίας στην Ανδραβίδα, ανοιχτό το αεροδρόμιο μέχρι την Κυριακή για ξενάγηση των πολιτών. Όσοι θέλουν μπορούν να μπουν και στον εξομειωτή πτήσεων για ένα «εικονικό» ταξίδι στους αιθέρες.

Και μια θετική είδηση από τα Ηλειακά, η απόφαση του Ομίλου Λάτση-ο μπαρμπα-Γιάννης, ο μακαρίτης, ήταν Κατακολίσιος και η Εριέτα του είναι Πύργια- να χρηματοδοτήσει με 4.000 ευρώ όλους τους Ηλείους φοιτητές που σπουδάζουν σε ελληνικά πανεπιστήμια, για να τους βοηθήσει μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του καλοκαιριού. Ένας μποναμάς τα ευρουλάκια για τους νεαρούς και νεαρές της Ηλείας…
Άλλα δεν έχω να σας γράψω, δεν έχω «νέα», δεν έχω υλικό, καθώς το internet σε όλη την Ελλάδα είναι ακόμα νεκρό. Λέτε να επλήγη και αυτό από τους τριγμούς στο Χρηματιστήριο; Ή μήπως ξένος δάκτυλος, υπονομευτής των συμφερόντων της…χώρας, μας «έξωσε» σήμερα από τον Κυβερνοχώρο; Λέτε; Όλα να τα περιμένεις από μια πολύπλοκη και ακατανόητη εποχή σαν την παρούσα… Ευτυχώς δηλαδή, που είχα την πρόνοια να διατηρήσω το ΦΑΞ μου, τεχνική που προέρχεται από άλλη-κατώτερη- τεχνολογική…βαθμίδα. Έτσι η σελίδα μου δεν θα είναι σήμερα «κενή περιεχομένου» εξαιτίας του «Δαίμονος του διαδικτύου»…
Φιλιά!

2008-02-19T12:10:00.000-08:00

Οίνος ούτε γλυκύς, ούτε παχύς, αλλά αυστηρός, σκληρός...

Η Αμαλιάδα πάλι στο επίκεντρο, εξαιτίας της κρεολίνης… Κάποιοι μαθητές πέταξαν για πλάκα την απεντομωτική ουσία κρεολίνη, στις αίθουσες του δεύτερου Γυμνασίου της πόλης… Η ουσία ευρέως διαδεδομένη στην περιοχή, για την απεντόμωση κτηνοτροφικών μονάδων… Το σχολείο «πλάνταξε», κατόπιν απολυμάνθηκε, αλλά η μυρωδιά της κρεολίνης παρέμεινε… Έτσι τα δυο παιδιά που εμφάνισαν προβλήματα δύσπνοιας και αλλεργία, ανάγκασαν τη διεύθυνση να κλείσει το σχολείο μέχρι νεωτέρας… Η είδηση βέβαια, ενταύθα, βρίσκεται στο γεγονός ότι κανένα ελληνικό κρατικό, ή ιδιωτικό εργαστήριο δεν μπόρεσε να δώσει στοιχεία στους γονείς των παιδιών που νόσησαν για την ουσία και τις παρενέργειές της… Έτσι αυτοί απευθύνθηκαν στο υπουργείο Υγείας των ΗΠΑ, παρακαλώ, που απέστειλε άμεσα συνταγές για τις βλαβερές τηςσυνέπειες… Στην Ηλεία, «παράδεισο» των ουσιών για φυτά, έντομα και κτήνη, έχουμε καταπιεί τόνους από τα παραγόμενα στις ΗΠΑ και αλλού φυτοφάρμακα… Κάποιοι αντέχουμε ακόμα, κάποιοι «βλέπουν τα ραδίκια ανάποδα» ήδη, και έτεροι εμφανίζουν προβλήματα δυσανεξίας στα δηλητήρια… Περί των ανωτέρω ουδέν ελληνικόν Χημείον γνωρίζει κάτι σχετικό… Κάτι Ινστιτούτα Φυτοπαθολογικών Ουσιών, πώς δικαιολογούν τα …μισθά τους; Ερωτώ, απλά. Βέβαια, η έδρα όλων των παραπάνω Ινστιτούτων βρίσκεται μακριά από τόπους εγκλημάτων… Στα Αθήνας, άντε και κάποιο παράρτημα στη Θεσσαλονίκη. Ακριβώς για το λόγο αυτό, από την άποψη της γεωργικής έρευνας, φαίνεται να «σκίζουμε…»!!!!

Δεν είναι μόνο ο πόλεμος των τριχίλιαρων που ανέδειξε τον τρόπο που πολιτεύτηκαν όλοι στην Ηλεία με αφορμή τις πυρκαγιές. Προσφάτως ζήσαμε και ένα νέο πόλεμο, τον επονομαζόμενο του τετραχίλιαρου, ή των δύο διχίλιαρων, κατ’ αναλογίαν του προηγούμενου, του οποίου αρχίζει να κατακαθίζει ο κουρνιαχτός…
Ο νέος πόλεμος αφορά έκτακτη οικονομική ενίσχυση με 4.000 ευρώ, που θα δοθούν σε δύο ετήσιες δόσεις, σε όλους τους φοιτητές των πυρόπληκτων περιοχών της Ηλείας, που αποφάσισε να δώσει το ίδρυμα Λάτση. Επιθυμία του ιδρύματος ο όρος «πυρόπληκτος» για την προσφορά του, να μην αφορά τα δημοτικά διαμερίσματα Πύργου και Αμαλιάδας, αλλά όλη την υπόλοιπη ύπαιθρο που επλήγη από τη φωτιά του Αυγούστου. Ως εδώ, πολύ ωραία, το ίδρυμα δωρίζει άρα αυτό έχει τον πρώτο λόγο για το «πούθε»…
Η Νομαρχία Ηλείας, λοιπόν, απέστειλε στο ίδρυμα κατάσταση πυρόπληκτων περιοχών εξαιρώντας τα δ.δ. Πύργου και Αμαλιάδας, αφού αυτό εζητήθη. Παρά το γεγονός ότι οι δυο παραπάνω πόλεις είχαν κηρυχτεί ως τέτοιες…
Όταν το μαντάτο της εξαίρεσης έφθασε σε Πύργο και Αμαλιάδα, οι φορείς και οι άρχοντες κινητοποιήθηκαν, και ζήτησαν από τη Νομαρχία να «διορθώσει» την κατάσταση των πυρόπληκτων, κατά το αληθές, ενώπιον του ιδρύματος. Η νομαρχία έστειλε στο ίδρυμα τροποποιητική, στην οποία αναφέρονταν και οι ως άνω πόλεις…
Από τη στιγμή εκείνη οι Πύργιοι και Αμαλιαδίτες φοιτητές, πήραν θέση αναμονής στα γραφεία των Δήμων για βεβαίωση του τόπου κατοικίας, ευελπιστώντας στο χαρτζιλίκι. Κανείς βέβαια δεν έκανε τον κόπο να ενημερώσει αυτά τα παιδιά, ότι αδίκως στήθηκαν ως επαίτες στην ουρά, αδίκως συγκέντρωσαν χαρτούρα και πιστοποιητικά για το Χριστουγεννιάτικο διχίλιαρο… Κάποιοι άλλοι που ήξεραν από την αρχή ότι έπρεπε να παραχαράξουν την διεύθυνση και να γραφούν κάτοικοι ασφαλώς πυρόπληκτων Δήμων, εξασφάλισαν την εικονική βεβαίωση κατοικίας.
Το κυριώτερο: Κανείς από τους Τοπικοαυτοδιοικητικούς άρχοντες που ήξεραν καλά τη λογική του ιδρύματος δεν ενημέρωσε τα παιδιά για το μάταιον της επαιτείας…
Τώρα που οι υποτροφίες ανακοινώθηκαν και εξαιρέθηκαν όσοι υπέβαλαν αιτήσεις από Πύργο και Αμαλιάδα οι άρχοντες, κυρίως η Νομαρχία, τι έχουν να πουν σε αυτά τα νεαρά άτομα; Ότι εμείς «διαχειριστήκαμε σωστά το θέμα, στείλαμε τροποποιητική», αλλά το ίδρυμα δεν τη δέχτηκε; Και πώς και γιατί να τη δεχθεί, αφού από την ανακοίνωσή του ξεκαθάριζε με σαφήνεια το που προτίθεται να απευθυνθεί η ενίσχυση…
Τέτοιου είδους ταγούς έχουμε, οι μεγάλοι το ξέρουμε καλά. Οι 18άρηδες και 20άρηδες όμως δεν το είχαν βιώσει. Έτσι ο …μηχανισμός κατάφερε να εξευτελίσει με την προσδοκία του διχίλιαρου τους νέους Ηλείους πολίτες, που ζήτησαν ως επαίτες από το ίδρυμα κάτι που δεν επρόκειτο να λάβουν…Οποία ευτέλεια… Κάποιοι φαίνεται δεν είχαν πάρει το μάθημά τους από το ρεζίλη του σήριαλ «τριχίλιαρο» που φούσκωσε ουρές μπροστά στις τράπεζες, ενώ η Ηλεία καίγονταν ακόμα, και συνέχισαν την τακτική… Έβαλαν και τους νεαρούς Ηλείους στην ουρά, «διαχειριζόμενοι» χρήματα άλλου, στη λογική του πελατειακού ότι «Εγώ…θα πω στο Λάτση να σε …πλερώσει!» Έλεος!!! Να σταματήσει επιτέλους αυτού του είδους η πελατειακή …φιλανθρωπία δια της …διαμεσολάβησης, που με αφορμή τις φωτιές μας σέρνει σε ουρές και ….δωρητές φιλανθρωπίας!

Ο καλός μου πατερούλης όλη μέρα ψέλνει. Έχει πάρει…σειρά τις γιορτές και τους Αγίους, αρχίζοντας από του Αγίου Δημητρίου, κάθε Άγιος και ένα τροπάριο… Αγία Αικατερίνη, Άγιος Στυλιανός, Άγιος Ανδρέας, Άγιος Σάββας, Αγία Βαρβάρα, Άγιος Νικόλαος, Άγιος Σπυρίδων… Μαζί με όλα τα παραπάνω, προβάρει και τα Καριώτικα κάλαντα-κάλαντρα τα λένε στο νησί. Σήμερα πρωί-πρωί τον άκουσα να καλαντρίζει…
-Άγιος Βασίλης έρχεται από τον κάβο Πάπα,
βαστάει και στην πλάτη του μια μαλλιαρή θυλάκα,
να βάλει μέσα τα ψωμιά, τις τηγανίτες , τα λεφτά.
- Εσένα , αφέντη , πρέπει σου καρέκλα καρυδένια ,
για ν ακουμπάς τη μέση σου τη μαργαριταρένια.
- Και πάλι ξαναπρέπει σου, βάλε στραβά το φέσι σου
Και δίπλα το βρακί σου για να σκάσουν οι εχθροί σου.
- Πολλά είπαμε τ΄ αφέντη μας ας πούμε της κυράς μας.
- Κυρά ψηλή , κυρά λιγνή , κυρά καμπανοφρύδα
Που ‘χεις τον ήλιο πρόσωπο και το φεγγάρι στήθος,
και του κοράκου τα φτερά τα ΄χεις καμπανοφρύδια
που όταν λουστείς και χτενιστείς και πας στην εκκλησιά σου
η στράτα ρόδα γέμισε απ΄ την περπατησιά σου.
-Πολλά ΄παμε και της κυράς, ας πούμε και της κόρης.
-Έχεις και κόρη όμορφη, που δεν έχ’ ιστορία,
ούτε στην Πόλη βρίσκεται, ούτε στη Βενετία.
-Έχεις και κόρην όμορφη, βάλ’ τηνε στο ζεμπίλι
και κρέμασέ την αψηλά, να μη τη φάν’ οι ψύλλοι.
- Πολλά ΄παμε , πολλά ΄παμε, μα δε μας εκεράσατε,
κι αν ακόμα θε να πούμε, βάλτε μας κρασί να πιούμε.
Εφάγαμε τον πετεινό, να φάμε και την κότα
δώστε μας το φλουράκι μας, να πάμε σ’ άλλη πόρτα…»
Έχουν κι άλλα λόγια, όμορφα και αστεία τα καριώτικα κάλαντα, παλιότερα ο Παντελής με την Καλλιόπη τα τραγουδούσαν όλο το Δεκέβρη στο σπίτι, για να φέρουν το νησί στη Θράκη. Και για το τέλος είχαν πάντα το τροπάριο της γέννησης.
«Μας έφερες τα Χριστούγεννα και τον Αϊ Βασίλη πολύ νωρίς» του είπα κι εκείνος απάντησε χαμογελώντας: «Καλώ τις γιορτές νά ΄ρθουνε γρήγορα…»

Εγώ δεν τις καλώ, έρχονται μόνες τους σχεδόν, ούτε που κατάλαβα πότε ήρθε η ώρα των μελομακάρονων. Στην Ικαριά τα λένε και φοινίκια, γιατί είναι μελαχρινούλια και τα καλοτρώνε το χειμώνα. Στις γιορτές πίνουν και πολύ κρασί…
Τον περίφημο Πράμνειο οίνο μια ποικιλία μαύρο και βαρύ από άποψη αλκοολικών βαθμών, 16 βαθμούς παρακαλώ, γνωστό από την εποχή ακόμη του Ομήρου (περίπου δηλ. από το 850 π.Χ). Ο Πράμνειος συνδέεται με τους μύθους και τη λατρεία του Διονύσου στο νησί και μέχρι τη δεκαετία του 1920 σύμφωνα με πληροφορίες από τα βιβλία "Ικαρία, γεωγραφική της νήσου περιγραφή" του Γ. Λομβαρδά και "Ικαριακά Χρονικά" του Λ. Σπανού, αντιπροσώπευε το 1/3 περίπου της παραγωγής του νησιού.. Οίνος ούτε γλυκύς, ούτε παχύς, αλλά αυστηρός, σκληρός...
Λένε ότι το καριώτικο κρασί, είναι προϊόν μιας πανάρχαιας συνταγής που φυλάχτηκε και διασώθηκε σε πιθάρια χωμένα στη γη. Ο Πράμνειος "πραΰνει το μένος" και προέρχεται από ένα οινοφόρο όρος στην Ικαρία, την αρχαία Πράμνη.
Ο Παντελής έφτιαξε τόνους από αυτό το κρασί στα μικράτα του, στο σπίτι ακόμα διασώζονται τα παλιά κρασοπίθαρα, όπου φυλασσόταν για τη ζύμωση. Σφράγιζαν το πιθάρι με λάσπη από στάχτη, και όταν το άνοιγαν έβγαζαν μέσα ένα μακρύ καλάμι για το αναρροφήσουν. Το καλάμι κατέληγε σε μαστραπά από κολοκύθι με το οποίο κέρναγαν στο τραπέζι… Στο μεταξύ, μέχρι να ζυμωθεί το κρασί και να ανοίξει το γιοματάρι, 40 μέρες μετά τον Τρύγο, έπιναν το νερόκρασο… Ξέπλυναν τα τσίπουρα μετά το πάτημα και έτσι είχαν το νερωμένο υπόλειμμα μούστου μέχρι να έρθει η ώρα του κανονικού κρασιού… Μέθαγαν έτσι κι αλλιώς…
Φιλιά

"Βαριά ποτά-βαριά τσιγάρα"*

2007-06-10T16:17:00.001-07:00

*...Στα μπαρ της μοναξιάς στάλα με στάλα
ένα παλιό τραγούδι σιγοκλαίει
πόσο δεν χόρτασα τα χείλη σου να λέει...
(Δημήτρης Ζερβουδάκης)
Αν λάβω σοβαρά υπ' όψιν τα επιχειρήματα της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας κατά του καπνίσματος, ότι δηλαδή οι καπνιστές ζουν 13-15 χρόνια λιγότερο απ' ότι τους αναλογεί αν δεν κάπνιζαν, τότε πρέπει να υποθέσω ότι ο γλυκός μου πατερούλης, γεννημένος το 1912, καπνιστής από τα 13 του χρόνια, που ζει και βασιλεύει υγιής και ευτυχής, θα έφτανε μέχρι τα 110 τουλάχιστον...
Κανονικά βέβαια θα πρέπει να παραδεχθώ ότι ο πατέρας μου είναι η κραυγαλέα εξαίρεση σε όλα όσα συμβαίνουν στον παρόντα πολιτισμό και στις πληγές του... Είναι χρόνια τώρα που τον ψιλοκουβεντιάζω αναζητώντας τα μυστικά της μακροζωϊας και ευδαιμονίας του, αλλά οι απαντήσεις μοιάζουν με τους χρησμούς της Πυθίας. Με "ξέχασε ο Θεός"-τι καλά που έκανε- λέει χαμογελώντας... Εγώ πάντως ξέρω ότι εδώ και 20 χρόνια το ίδιο επαναλαμβάνει συχνά για να μάς προετοιμάσει: "Εμείς θα γύρομε κάποτε-πόσο να ζήσουμε ακόμα- να μη στεναχωριέστε! Εμείς ζήσαμε!"
Απολαμβάνω την αύρα, τις μυρωδιές του, την αλαφροϊσκιωτη κίνησή του, τους ψαλμούς που τραγουδά κάθε πρωϊ στην αυλή, τον τρόπο που απολαμβάνει τα γεύματα, τα ταξίδια του, τον πικρό καφέ, αλλά και τα "Καρέλια" κασετίνα. Οταν πίνουμε καφέ μαζί και ανάβω το δικό μου τσιγαράκι, με κοιτάζει προσεκτικά και συμβουλεύει: "Να μη τραβάς μέσα τον καπνό! Θα σε χαλάσει!".
"Εσένα πώς δεν σε χάλασε;" τον ρωτάω.
"Εγώ έπιασα πιτιά, άσε με εμένα..." λέει πάντα με ύφος τρυφερά
πατρικό.
Δοκίμασα πρώτη φορά καπνό στα 16 μου. Ο μπαμπάς κάπνιζε ΕΘΝΟΣ άφιλτρο. Ηταν τραυματική η εμπειρία, πικρή και αηδιαστική. Υστερα όταν έβλεπα τις ταινίες του αμερικάνικου σινεμά, με την Λωρήν Μπακόλ να "αναδύεται" πίσω από ένα πέπλο καπνού, μαγευόμουν. Κάπνιζε όμορφα κι αυτή κι αγαπημένος της, Χάφρευ Μπόγκαρτ, που έφυγε από καρκίνο στα πνευμόνια, το 1957 νομίζω. Και ο δεύτερος σύζυγός της, Τζέησον Ρομπαρτς από το ίδιο πήγε, αυτή όμως ζει και βασιλεύει έχοντας φτάσει κοντά στα ογδόντα...
Κάπνιζε πάντα όμως και ο Νίκος Κούρκουλος στις ταινίες του, τον "τρομερό" Ασσο άφιλτρο. Δεν θα ξεχάσω τους τρακαδόρους φωτοδιάβολους στις ελληνικές ταινίες του 60, που ζητούσαν τσιγάρο για τώρα, κι άλλο ένα για μετά, που περνούσαν πίσω από το αυτί σαν κονδυλοφόρο.
Ο πατέρας μου κάπνιζε και "Σέρτικο" έναν καιρό, δεν πρόλαβα τα χύμα "Ματσάγκου", που αγόραζε κι αυτός και οι θεριακλήδες της γειτονιάς από το καπνοπωλείο. Στο πιο παλιό συρτάρι του πατρικού έχουν μείνει τα ίχνη αυτή της διαδρομής του πατέρα, της σχέσης του με το εθνικό προϊόν μας. Πίπες από κόκκαλο, από αλάβστρο, από ελεφαντόδοτο ακόμα και εκείνη η ασημένια που του αγόρασα από τα Γιάννενα στην πενταήμερη της 8ης τάξης του Γυμνασίου. Τσιγαρόχαρτα για το τύλιγμα των χειροποίητων και χύμα καπνός, Ξανθιώτικος που μοσχοβολάει. Οταν ξεμένει από πακέτο, τυλίγει κανένα τσιγαράκι, σαλιώνοντας τις άκρες του χαρτιού.
"Πέτα τον, τον άτιμο τον τσιγάρο!", του έλεγε συχνά η μαμά, "με πειράζει στα μάτια!". Η γκρίνια για την "κακή" του συνήθεια ξεκίνησε όψιμα, από τότε που άρχισε η αντικαπνιστική καμπάνια του υπουργείου Υγείας με τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα. Η μαμά είχε πεισθεί ότι θα πάθει...την "παλιαρρώστεια" ως παθητική καπνίστρια και όλο παραπονιόταν. Τελικά έφυγε από καρδιά...
Θυμάμαι τον Μπάρμπα Θανάση τον παγωτατζή που κάπνιζε κι αυτός με μανία... Το μουστάκι του από γκρίζο είχε γίνει κίτρινο και όλο το σαπούνιζε για να ασπρίσει. Η γυναίκα του, μια ηλικιωμένη Σαμοθρακίτισσα, κάπνιζε κι αυτή πού και πού, στα κρυφά μη τη κακολογήσουν οι γειτόνισσες. Ενα βραδάκι καλοκαιρινό διέκρινα την κάφτρα μέσα στο σκοτάδι της αυλής της ν' ανεβοκατεβαίνει βιαστικά. Οταν κατάλαβε ότι την "έπιασα στα πράσα", μου δήλωσε: "Πονάει το δόντι μου κι γιατρός λέει να καπνίσω για να περάσει..."
Αργότερα, στη φάση της ενηλικίωσης στο κλεινόν άστυ με συγκινούσαν βαθύτατα τα κορίτσια που πορεύονταν στις διαδηλώσεις καπνίζοντας. Στις συνεδριάσεις και στις γενικές συνελεύσεις των Σχολών γινόταν το έλα να δεις από κάπνα και αποτσίγαρα. Ηταν μια εποχή που κανείς στους χώρους αυτούς δεν συνδύαζε την έξιν με εξαρτησιογόνες ουσίες. Τσιγάρο σήμαινε κάτι από Χάμφρεϋ Μπόγκαρτ, ήταν κι αυτός στη Μαύρη Λίτσα του Μακαρθισμού, αλλά και κάτι από την πίπα του Ζαν Πωλ Σαρτρ, που απολάμβανε στους δρόμους του Παρισιού, τον Μάη του 1968. Στη Σχολή οι extrem επαναστάτες κάπνιζαν άφιλτρο. Οι "καθώς πρέπει" 22, Παλλάς ή ΚΕΝΤ, μέχρι που μπήκαν στην αγορά τα Βιρτζίνια και τα Μάλμπορο. "Παλιοκαπνός" έλεγε ο μπαμπάς, για "ντιντήδες", κάθε που δοκίμαζε τράκα από τον φοιτητή της Ιατρικής ανηψιό του. Το Μάλμπορο το ξέραμε από τις διαφημίσεις. Ενας κάου-μπόυ, με λάσο και τσίλικο άλογο σε απέραντο δάσος του αμερικανικού Νότου, που ρουφούσε ένα συννεφάκι καπνού. Κι αυτός έφυγε 85 χρονών με καρκίνο, κι εγώ δεν ξέρω πού.
Ολα τα δεδομένα συνηγορούν υπέρ της βεβαιότητας των στατιστικών. Θα πεθάνουμε όλοι οι καπνιστές, από το κακό, κι αν δεν το πάθουμε θα υποφέρουμε στα 60 μας από αποφρακτική πνευμονοπάθεια.
Δεν ακούω απειλές ούτε πειθαρχώ στο φοβικό κίνημα των αντικαπνιστών. Η έξις δεν κόβεται, προσπαθώ να ξεσηκώσω συνταγές του πατέρα για τη σωτηρία μου, και όλο τρέχω ξοπίσω του να διαπιστώσω πώς ρουφά τον καπνό, κάθε πόση ώρα καπνίζει, τι τον κάνει ευτυχή και ευδαίμονα, πώς καταφέρνει και ξορκίζει όλα τα αρνητικά γύρω του. Κι όσο μεγαλώνω ανακαλύπτω ότι η συνταγή του είναι και απλή και σοφή... Είναι και "μυστική", που λειτουργεί με κώδικες κι ένα σωρό σύμβολα, που μπαίνουν σε σειρά και τάξη στο βίο του, όπως τα φθογγόσημα στο πεντάγραμμο.
Στο μυαλό μου έχω όλα εκείνα που ισορροπούν και τη δική μου διαδρομή, τη νοτισμένη από νικοτίνη, που κοιτάζει αδιάφορα τα αντικαπνιστικά ρεπορτάζ, θεωρώντας ευατόν άτρωτο όπως ακριβώς ο Αχιλλέας. Μόνο τραυματικό βίωμα από τις θανατηφόρες συνέπειες του καπνίσματος, ένα φαύλο παιχνίδι των αγοριών της γειτονιάς, πριν έτη πολλά στην Αλεξανδρούπολη. Παιχίδι "εξολοθρευτής" των βατραχιών. Ενα αναμμένο τσιγάρο στο στόμα του ζώου, αρκούσε για να το σκάσει από ασφυξία σε λίγα λεπτά... Τα βατράχια ήξεραν μόνον από εισπνοή-φαίνεται- και τίποτε σχετικό από εκπνοή, κι έτσι πλάνταζαν τα καημένα με το άφιλτρο στο στόμα!
Η αναφορά της σελίδας στην Ημέρα, την αφιερωμένη στον αγώνα κατά του Καπνίσματος, δεν υπαγορεύει στάση, ούτε κάνει "αντίπραξη" στους ειδικούς. Απλά, επικαλείται την ανάμνησιν από διαδρομές που καλύπτονταν με πέπλο αχνό, διαδρομές που γοήτευσαν και ταυτόχρονα "διέσωσαν" μαγεία σε ρόλους. Διότι αν σας υπενθυμίσω τη Μελίνα στο Never the Sunday, με το μακό ριγέ μπλουζάκι στη σκηνή που ακούει "Τα παιδιά του Πειραιά", καπνίζοντας με το μοναδικό της τρόπο, είμαι σίγουρη ότι για δευτερόλεπτα όλοι οι "συνένοχοι" στην αμαρτία, θα ξεχάσετε την απειλή, το φόβο...
Αφήστε, δε τον Αλέκο Αλεξανδράκη, στη "Συνοικία το Όνειρο", που τον θυμάμαι να κτυπά το τσιγάρο πάνω στο πακέτο για να "σφίξει" ο καπνός, η τον Φούντα στη "Στέλλα..."
Δίκιο δεν έχω;
Παρόλα αυτά "Το κάπνισμα βλάπτει σοβαρά την υγεία" που λένε και οι ειδικοί, αλλά δεν είναι το μόνο... Και η ατμοσφαρική ρύπανση, και τα φυτοφάρμακα, και η όξινη βροχή, και η τρύπα του όζοντος, και το νέφος των πόλεων και η τηλοψία και άλλα πολλά! Ξηγηθήκαμε;
Καλό Σαββατοκύριακο

Μια βοσκοπούλα αγάπησε...μια ζηλεμένη κόρη!

2007-06-10T16:17:00.000-07:00

Αν η Κυβέρνηση κάνει τις εκλογές τον Οκτώβρη, τότε μέσα στο καλοκαίρι θα παει τη σύνταξη του ΟΓΑ στα 330 ευρώ. Και ο καλός μου πεθερούσλης θα γίνει "ματσό" για να μπορεί να χαρτζηλικώνει τα 4 εγγόνια του, ανετότερα από ότι σήμερα. Δεν θυμάμαι τί άλλα "χρέη" έχει με βάση τις προγραμματικές της δεσμεύσεις η Ν.Δ. πρέπει να είναι αρκετές όμως, γι' αυτό και πήρε και Δάνειον! Ο Αλογοσκούφης το αρνείται, αλλά κανείς δεν τον πιστεύει... Το ηθικόν δίδαγμα της κυβέρνησης Καραμανλή περί τα οικονομικά είναι απλό: "Δανειστήτε για να έχετε..." Μέγιστος θόρυβος είχε γίνει για παρόμοιον δάνειον, αν θυμάμαι καλά, και επί κυβέρνησης Μητσοτάκη... Είχε πάρει τότε δάνειον για να καλύψει "ταμειακές" ανάγκες της οικονομίας και είχε γίνει ο χαμός από την αντιπολίτευση... εκείνος βέβαια απαντούσε... "Βρήκαμε ελλείμματα..." Το δίδαγμα της σημερινής κυβερνήσεως αποτελεί ιδεολογία και για τους νεοέλληνες, αποτελεί εν τινί τρόπω και διακοματική συμφωνία. Εδώ και 12 χρόνια όλοι δανείζονται για να έχουν... Πλην εμού, που δεν έχω τέτοια περιθώρια. Θα δανειζόμουν μόνον για να εξαγοράσω συντάξιμα, και να βγω εγκαίρως στην ...αποστρατεία, όχι για να ξεκουραστώ αλλά για το χαρτζηλίκι μου... Εχω πολλά χρόνια δουλειάς αλλά φευ αρκετά από αυτά "μαύρα"... Αναμένω λοιπόν ρυθμίσεις σαν εκείνες που έγιναν πολύ παλιά στο ΙΚΑ, με τα "υπέρ αγνώστων" στην οικοδομή. Πλήρωνε όσο του χρειαζόταν ο οικοδόμος που είχε έρθει σε ηλικία σύνταξης, και η..."πλερωμή" έμπαινε στο ταμείον το οποίο κατατίθετο σε τράπεζα και φυλάσσονταν χωρίς τόκο! Τους "παράδες" αξιοποιούσαν οι προμεταπολιτευτικές διοικήσεις κατά το δοκούν! Κι ύστερα εδώ και 20 χρόνια όλοι φωνάζουν πως καταδεφίζεται το ασφαλιστικό, πώς δεν θα έχουμε να πληρώσουμε συντάξεις κ.ά. Δεν τους πιστεύω τους κήρυκες... Εκείνο που ξέρω είναι ότι θα μου βγάλουν το λάδι για να συνταξιοδοτηθώ, αφού ατύχησα να έχω ΤΕΒΕ... Αυτόν τον ασφαλιστικό φορέα των "μικρομεσαίων" της κινητηρίου ελληνικής κοινωνικής τάξης, που την "ανταμείβουν" για την οσφυοκαμψία της δίνοντας της όσα της αναλογούν μόνον όταν φθάσει σε κατάσταση του να "κοιτάζει τα ραδίκια ανάποδα..."
Τι με έπιασε σήμερα με τα συνταξιοδοτικά; Δεν ξέρω. Είναι καιρός που σκέπτομαι πώς αν είχα μπει σε ΔΕΚΟ ή στο Δημόσιο τώρα δεν θα βολόδερνα με τις μετρήσεις συντάξιμων... Φίλος που συμμερίζεται την αγωνία μου μου είπε πώς είναι πολύ καλύτερα να γραφτώ αγρότισσα και να πληρώσω 500 ευρώ το χρόνο για να βγω στη σύνταξη στα 60 μου από τον ΟΓΑ. Θα λαμβάνω με σημερινές αναλογίες 600-750 ευρώ, θα διαβάζω την Γκόλφω και θα τραγουδώ στον καλό μου: "Μια βοσκοπούλα αγάπησες...μια ζηλεμένη κόρη!" Άσχημα είναι; Αν το τολμήσω θα αποτελέσω ιστορικόν δεδικασμένο του πως οι μικρομεσαίοι Έλληνες, επιστρέφουν στις ρίζες των προπαππούδων τους και στην τάξη-κάστα τους... Εξαιρετική η ελληνική πολιτεία, δεν λέω, υπηρετεί την παράδοσιν με τρόπο ανεπανάληπτο! Ας είναι... Η Ηλεία πάντως διαθέτει τον ειδικό εργατολόγο της και συνταξιολόγο, στον οποίο άπαντες οι όμοιοί μου καταφεύγουν για ερωτήματα κι αιτήσεις αποστρατείας... Μετά βέβαια πρέπει να ψηφίσουν Μητροπουλαίους στας εκλογάς.
Σας έπρηξα με το βιβλίο Κοντογιαννόπουλου που παρουσιάζεται τη Δευτέρα στον Πύργο, από εκείνο το βαρύ "αριστερό" πάνελ που σας είπα. Δεν μπορώ όμως να μη σας γράψω και το παρακάτω, με το οποίο υπόσχομαι να "κλείσω" μια και καλή την υπόθεσιν... Σήμερα το πρωϊ πέρασα από το Δημαρχείο Αμαλιάδας, δι' υπόθεσίν μου. Συνάντησα την αντιδήμαρχο στο γραφείο της και καθώς κουβεντιάζαμε τα σχετικά με συνέδριον εκλεγμένων γυναικών, που θα γίνει στις 12 Ιουνίου ενταύθα, χτύπησε η πόρτα. Ήταν ο Βασίλης, μάλιστα, μόνος του που μοίραζε προσκλήσεις της εκδήλωσης... Ούτε τοπικές ούτε στελέχη του κόμματός του... Τόσο καλά και "αγωνιστικά". Τόσο επικοινωνιακά!
Θα μου πείτε, τι να τους κάνει τους συντρόφους; Στο πλάϊ του τη Δευτέρα θα έχει τον Παν-Παν, τον Νίκο Κωνσταντόπουλο, τον Αλέξη Μητρόπουλο, τον εργατολόγο που λέγαμε, την Άννα Διαμντοπούλου και τον Πάνο Μπεγλίτη. Όλοι μαζί για το βιβλίο: "Ο άλλος δρόμος για την Ελλάδα και την Ηλεία..." Σαν να λέμε ο "τρίτος δρόμος..." ή και "Τρίίίίτο πρόγραμμα..." Κι επειδή οι "επεξεργασίες της στρατηγικής του "Τρίτου Δρόμου" αφορούσαν αποκλειστικά το ΚΚΕ εσ. στο οποίο εθήτευσα και "εσπούδασα" τα νιάτα μου, αισθάνομαι ότι μόνο εγώ λείπω από το πάνελ! Ξέρετε πόσα θα είχα να είπω επί του θέματος... Τσ...τσ...τσ! Τι τον διαβάζαμε τον Γκράμσι και τον Αλτουσέρ και τον Ευρωκομμουνισμό στα τρυφερά μας χρόνια! Να αξιοποιήσουμε την παιδεία... Λέτε να ξέρει κάτι ο Γιωργάκης περί αυτού; Θα ξέρει... Αφού ολόκληρος Μπεγλίτης παρίσταται! Για του λόγου το αληθές σας εσωκλείω και την πρόσκλησιν!
Ρώτησαν τον Πούτιν οι δημοσιογράφοι αν πιστεύει πώς και οι χώρες μέλη του ΝΑΤΟ, συμφωνούν με την πολιτική Μπους στο θέμα των πυραύλων που θέλει να επανεργοποιήσει στην Ευρώπη, "απέναντι" από την Ρωσία... Κι εκείνος απάντησε με ένα ανέκδοτο. Ξέρετε, είπε, η ιστορία του ΝΑΤΟ μου θυμίζει έντονα το Σύμφωνο της Βαρσοβίας. Στα γραφεία του Χόνεκερ, ηγέτη της Αντολικής Γερμανίας επί υπαρκτού, υπήρχαν πολλά τηλέφωνα δια των οποίων επικοινωνούσε με την...επικράτεια. Το της "γραμμής" που ελάμβανε από το Κρεμλίνο ήταν ένα τηλέφωνο που είχε μόνον τρύπες για ακρόαση! Λιγάκι "κρύο" και ετεροχρονισμένο. Ο Πούτιν πάντως, ως στελεχάρα της Γκα-Γκε-Μπε ήξερε και από τηλέφωνα και από μικρόφωνα... και από "σύμφωνα" και από φωνήεντα...
Πολύ στην πολιτική και την οικονομίαν το έριξα σήμερα. Περνώ εν τάχει στη Φυσική Ιστορία. Ξέρετε, αυτό τον καιρό έχει τρομακτική υγρασία δω χάμ'. Το βράδυ λοιπόν εμφανίζονται δεκάδες γυμνοσάλαγκιες στο μπαλκόνι, στα περβάζια, στις σκάλες, στην αυλή. Οι αφιλότιμοι μαζεύονται στα πιατάκια των γατιών γιατί τους αρέσουν οι κροκέτες. Τα γατιά μου δεν τους φοβούνται, μάλλον αηδιαζούν από τα σάλια τους. Εβλεπα χθες βράδυ τη θηλυκιά να μορφάζει "Μπλιαχ και μπλιαχ..." την ώρα που προσπαθούσε να φάει με το γλοιώδες πλασμώδιο μέσα στο πιάτο. Πήρα κι εγώ ένα κουτί αλάτι κι εκδικήθηκα τη μανία του υπέρ της ψιψίνας μου. Λιώμα έγινε ο γυμνοσάλιαγκας, αηδιαστικό. Σκεπτόμουν τι μου θύμιζε η κατάστασίς του, αλλά ήμουν κουρασμένη και δεν έβρισκα αναλογίες...
Τα σάλια, το σύρσιμο, η κλεψιά ξένου φαγητού, και τα νυχτοπερπατήματά τους αποτελούν χαρακτηριστικά ...φυλής διπόδων. Τώρα, μάλιστα, εποχή προεκλογική, που περισσεύουν οσφυοκαμψίες, γονυκλυσίες και σαλιαρίσμτα. Τι καλά να μπορούσαμε να αντιμετωπίσουμε την ...επιδημία με λίγο αλατάκι! Τι καλά!
Αντε, και καλό Σαββατοκύριακο αγαπημένοι μου Ροδοπαίοι και Εβρίτες...

"...Darling stand by me..."

2007-06-10T16:13:00.001-07:00

Ψάχνω τις ειδήσεις για να βρω κάτι ενδιαφέρον... Εκτός από τα παρεπόμενα της υπόθεσης των ομολόγων και τα σαφή προεκλογικά, κάτι άλλο δεν σημειώνω. Υπάρχει βέβαια και η συνάντηση G8 στο θέρετρο - «φρούριο» του Χάιλιγκενταμ... Οι ηγέτες της συζητούν υπό το βάρος απουσίας συμφωνίας για την κλιματική αλλαγή. Το «καυτό» ζήτημα του καθεστώτος στο Κοσσυφοπέδιο, το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και η σχεδιαζόμενη επέκταση της αμερικανικής αντιπυραυλικής ασπίδας σε ευρωπαϊκό έδαφος, υπό το κλίμα «ρωγμής» των σχέσεων ανάμεσα σε Ρωσία και Δύση... Αναρωτιέμαι γιατί συναντιώνται οι εν λόγω, αφού σε ελάχιστα σημεία της ατζέντας κάθε φορά συμφωνούν...
"Είδηση" όμως εξαιρετικά ενδιαφέρουσα είναι ρεπορτάζ στην εφημερίδα τα ΝΕΑ, που αφορά τις λιμουζίνες των Μητροπολιτών απανταχού της Ελλάδας. Τι προκύπτει από αυτό; Volkswagen Ρhaeton του Αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου, λιμουζινάρα τεθωρακισμένη! Διαθέτει επίσης και μία Chrysler ενώ έχει κρατήσει και τη Μercedes του μακαριστού Σεραφείμ. Με Μercedes κυκλοφορούν οι Μητροπολίτες Πατρών Χρυσόστομος, Θεσσαλονίκης Άνθιμος, Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος, Μεσσηνίας Χρυσόστομος, Καλαβρύτων Αμβρόσιος, Αργολίδος Ιγνάτιος, Νικαίας Αλέξιος, Φθιώτιδος Νικόλαος, Θηβών Ιερώνυμος, Χαλκίδος Χρυσόστομος, Ζακύνθου Χρυσόστομος, Σάμου Ευσέβιος, Γρεβενών Σέργιος και Βεροίας και Ναούσης Παντελεήμων. Αudi και Scoda διαθέτουν οι Μητροπολίτες Σύρου, Πειραιώς, Καβάλας και Νέας Σμύρνης.
Ο Ναυπάκτου Ιερόθεος πέραν της ΒΜW η οποία ήταν δώρο του αδελφού του προς τη Μητρόπολη έχει και ένα τζιπ Τoyota «δωρεά των ομογενών της Αμερικής για τις μετακινήσεις του στα χωριά της Ορεινής Ναυπακτίας»... Ο κατάλογος μακρύς, δεν δύναμαι να συνεχίσω...το ποίημα διότι ανήκω σε εκείνη την κατηγορία των νεοελλήνων που εθράφη με τους "περιπατητικούς" επισκόπους. Δεν θυμάμαι να διέθετε λιμουζίνα ο Αλεξανδρουπόλεως, Ιωακείμ Καβύρης. Ενα στρατιωτικό ρέο του παραχωρούσε ο στρατός για τις μετακινήσεις του... Ο διάδοχός του Κωνστάντιος εγκαινίασε "όχημα Μητροπολίτου", ένα Volkswagen καθόλου αστραφτερό, νομίζω ότι όταν το προμηθεύτηκε ήταν ήδη μεταχειρισμένο. Με το ρεπορτάζ έρχομαι αντιμέτωπη με τη θλιβερή πραγματικότητα του παρόντος, που ανατρέπει τις αισθητικές μου βεβαιότητες για την "αρχιερωσύνη". Ορκίζομαι ότι στο εξής δεν θα ξανασχολιάσω τι περί υπουργικών ή βουλευτικών Μερσεντές... Φτύνω τον κόρφο μου και ζητώ ταπεινά συγνώμη από τον Κύριο για την οργή με την οποία με εγέμισε το ρεπορτάζ των Νέων...Αλλά και "θου κύριε φυλακί το στόματί μου..." Κανένας χώρος δεν έμεινε στη χώρα για να αντλτήσω κουράγιο ή ιδέες για σεμνότητα, ταπεινότητα και άλλα παρόμοια!
Η Ελληνική Εταιρεία Προστασίας του Περιβάλλοντος και Πολιτιστικής Κληρονομιάς ζητεί να αποσυρθεί το νομοσχέδιο του ΠΕΧΩΔΕ για το χωροταξικό του Τουρισμού και να εκπονηθεί νέο ύστερα από διάλογο.
Υπενθυμίζουμε ότι το υπουργείο δεν δημοσιοποίησε τη χωροταξική μελέτη, και φυσικά ουδείς γνωρίζει το ακριβές σχέδιον... Σουφλιά για τις "επενδύσεις" στα εναπομείναντα φιλέτα του τόπου...Για δέστε που φτάσαμε!
Σκέπτομαι ότι δεν είναι πολύ μακριά ο καιρός που στην Ελλάδα φωτισμένοι χωροτάκτες, πολεοδόμοι και αρχιτέκτονες διατύπωναν και εφάρμοζαν ένα αληθινό όραμα για τον τόπο... Ανατρέχω σε γραφές και αντιγράφω σήμερα στη σελίδα από το μικρό βιβλίο "Ο Λόγος του Αρχιμάστορα" του Κωνσταντίνου Θέμελη, μια συνομιλία του συγγραφέα με τον αρχιτέκτονα Αρη Κωνσταντινίδη, που κυκλοφόρησε το 2000 από τις εκδόσεις Ινδικτος. Ο Κωνσταντίνος Θέμελης, ηθοποιός και δημοσιογράφος -δεν πρόκειται για τον Νίκο Θέμελη-έχει εκδώσει δύο βιβλία (Υψιλον/βιβλία) που βασίζονται σε συνεντεύξεις με δυο σπουδαίους δημιουργούς, τον ποιητή Νίκο Καρούζο και τον σκηνοθέτη Θόδωρο Αγγελόπουλο.
«Ο Λόγος του Αρχιμάστορα», είναι μια συνομιλία του με τον Αρη Κωνσταντινίδη. Η συνέντευξη του Αρη Κωνσταντινίδη, ανέκδοτη ώς το 2000, (έτος κυκλοφορίας του βιβλίου) πάρθηκε στις 12 Απριλίου 1991, δυο χρόνια πριν από τον τραγικό θάνατό του. Διαβάζοντάς τη σήμερα, μόνο να νοσταλγήσουμε τον Αρη Κωνσταντινίδη μπορούμε, μόνο να νιώσουμε πόσο σημαντικός υπήρξε κι ας είναι το έργο του γύρω μας αφημένο στην τύχη του.Στην Κομοτηνή έργο του είναι το Ξενία, για να μη ξεχνιόμαστε...
«Ο, τι έχω κτίσει στη ζωή μου, σήμερα δεν το αναγνωρίζω, το 'χουν αλλάξει», έλεγε οργισμένος. «Είμαι 78 χρονών, το μυαλό μου δουλεύει ακόμη, θα μπορούσα να χτίζω. Εδώ και δέκα χρόνια δεν έχω τίποτα. Ξαφνικά, παπ! κόπηκαν όλα με το μαχαίρι. Βέβαια, είχα αρχίσει να γίνομαι κι εγώ λιγάκι δύστροπος. Μόλις τελείωνα κάθε τι που έχτιζα και έφευγα, το αλλάζανε. Μ' αφήναν να το κάνω, διότι είχα και τον τρόπο να επιμένω, αλλά μετά το αλλάζανε. Τα "Ξενία" που έχω χτίσει, αγνώριστα. Τα 'χουν αλλάξει. Στα χρώματα, στα έπιπλα, σε όλα. Ή τα σπίτια. Αγνώριστα. Κι αρχίζω κι εγώ να λέω τότε "προς τι: "...».
Ο Α.Κ στη συνέντευξη εκείνη διηγείται και μια ιστορία για το «μικρό σπιτάκι στην Ανάβυσσο», που «έχει στην καρδιά του», αφού για χάρη του υπέστη μια περιπέτεια. Το έχτισε για τον Τάκη Παπαπαναγιώτου. Οταν τελείωσε το χτίσιμο, ο ιδιοκτήτης έκανε ένα γλέντι να το δείξει στους φίλους του.
«Κυριακή απόγευμα, καλοκαίρι, χαρά Θεού», θυμάται ο Αρης Κωνσταντινίδης. Οι φίλοι έγιναν έξαλλοι, όλοι. «Ρε Τάκη, εσύ μας έλεγες ότι χτίζεις μια βίλα στη θάλασσα. Ποια βίλα; Αυτό είναι ερείπιο. Γίνεται ένα με το τοπίο.» Μεγαλύτερος έπαινος δεν θα μπορούσε να υπάρξει για μενα. Εκείνος συγκλονίστηκε όμως. Κι όταν φύγανε οι φίλοι του, μου είπε: «Βρε Αρη, δεν το βάφουμε άσπρο να φαίνεται σαν βίλα; ». Του 'πα: «Αστα αυτά, Τάκη. Δεν θα το βάψουμε άσπρο». Μετά δυο χρόνια το πουλάει...
«Αξίζει να σκοτώνεσαι για κάτι που μόλις σηκωθείς και φύγεις οι άλλοι θα σου το αλλάξουν με το πρόσχημα "δικό μου είναι, το κάνω ό,τι θέλω". Βέβαια είναι δικό σου, δε λέω, αλλά δεν μπορείς να το κάνεις ό,τι θέλεις».
Στην ίδια συνέντευξη ο Α.Κ συμπυκνώνει με τον υπέροχο λόγο του την ουσία της ομορφιάς:
«Εγώ νομίζω ότι τα καλά πράγματα, τα όμορφα πράγματα βγαίνουν πάντα μέσα από μια ανάγκη. Η αισθητική για μένα δεν υπάρχει. Μάλιστα, αν θέλετε να πω και μια κακία, είναι γερμανική εφεύρεση η αισθητική. Baumgarten o ιδρυτής της, τέλος πάντων... αλλά είναι γερμανική εφεύρεση για τον εξής λόγο: οι Γερμανοί έχουν μια τάση να είναι ωραία ντυμένοι, να είναι ωραίοι. Οι Εγγλέζοι, που τους ενδιαφέρει να ντύνονται πρακτικά, ντύνονται όμορφα».
Και για να μη σας αφήσω χωρίς την ετέρα σημαντική είδηση της ημέρας από το διεθνή χώρο σημειώνω το γνωστό: Τον θυμάστε τον Αλεξάντερ Σολτζενίτσιν και τα Γκουλάκ; Τον τίμησε ο πρόεδρος Πούτιν χθες, μάλιστα, "για τα εξαιρετικά επιτεύγματά του στον ανθρωπιστικό τομέα" με το ανώτατο Βραβείο του Κράτους .
Ο βραβευμένος με Νόμπελ-1970- συγγραφέας του "Αρχιπελάγους Γκούλαγκ", του έργου που έγινε αιτία να στερηθεί το 1974 τη σοβιετική υπηκοότητα και να εξαναγκαστεί σε αυτοεξορία, αλλά και συγγραφέας του "Μια ημέρα του Ιβάν Ντενίσοβιτς", ανεγνωρίσθη καθυστερημένα από έναν πρώην KGB... Αυτό κι αν είναι θέμα "αισθητικής", είτε αποδεχόμαστε τον όρο είτε όχι...
Μην απορείτε με τα ακατανόητα... Στη διάρκεια της μεταξικής δικτατορίας στην Ελλάδα, ο Μποδοσάκης ήταν βασικός προμηθευτής πολεμικού υλικού προς τους Ισπανούς Δημοκράτες, που μάχονταν κατά του Φράγκο, Γερμανών και Ιταλών... Οι τελευταίοι δοκίμασαν στον Ισπανικό Εμφύλιο τα οπλικά συστήματα που χρησιμοποίησαν στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο Μποδοσάκης διευκολύνθηκε τα μάλα από την κυβέρνηση Μεταξά τότε, η οποία ήτο ταγμένη με Γερμανούς και Φράγκο, διότι οι εξαγωγές εισέφεραν σημαντική ενίσχυση στο πτωχό ελληνικό κρατίδιο της εποχής... Αυτό είναι καπιταλισμός φίλτατοι! Να μη βρίσκεις λογικό ειρμό σε πολιτικές, στρατηγικές, τακτικές και όλα τα συμπαρομαρτούντα... Πόσο μάλλον ιδέες...

Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος

2007-06-10T16:13:00.000-07:00

Ημέρα περιβάλλοντος η Τρίτη 5 Ιουνίου, "Χρόνια του πολλά..." και βοήθειά μας...
Άκουγα το Σάββατο το πρωϊ στην ΕΤ1, σε πρωϊνό magazino, τη δημοσιογράφο να λέει για τα εργοστάσια στα Οινόφυτα..." δεν υπόκεινται σε...βιολογικό καθαρισμό..." Ενθουσιάστηκα για την άψογον σύνταξή της και τα ελληνικά της. Θα μου πείτε, τι σχέση έχει το περιστατικόν με την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, στην οποία αναφέρομαι εισαγωγικά. Εχει και παραέχει! Διότι αν δεν ξέρεις "πώς να το πεις...", δεν ξέρεις και "πώς να το κάνεις..."! Παράδειγμα η περιβαλλοντική πολιτική των ΟΤΑ.
Λένε λοιπόν οι διάφοροι Δήμαρχοι. Το περιβάλλον που πληγώνουμε και "κλάψ-κλάψ" και "λυγμ-λύγμ...". Κι έχουμε προγράμματα για την καθαριότητα και την προστασία του... Και τόσα κονδύλια φέτος για απορρύπανση, άλλα τόσα του χρόνου για επέκταση του βιολογικού κι από το Δ ΚΠΣ υπερπενταπλάσια για εργοστάσιο ενεργειακής αξιοποίησης απορριμμάτων! (Ήγουν καύσης, σαν εκείνο που έστησαν στα Λιόσια και δεν λειτούργησε ποτέ, διότι το θεμελίωσαν επάνω στο όρος των Σκουπιδιών, όπου οι κραδασμοί της επεξεργασίας θα το βούλιαζαν πριν προλάβει να ...ανάψει. )
Ολα στην εντέλεια κομμένα και ραμμένα από τους Άρχοντες και τα κηρύγματά τους... Στο μεταξύ οι παραλίες τίγκα στο κωλοβακτηρίδιο, οι ακτές στο πλαστικό, στο χαρτόκουτο και πάει λέγοντας. Οι άρχοντες όμως έχουν και γι' αυτό λύση μαζί με ...συνοδοιπόρους. Τα σχολεία υλοποιούν προγράμματα καθαρισμού των ακτών. Στέλνουν λοιπόν τα νήπια με γάντια και πλαστικές σακκούλες να καθαρίσουν τους διαρκώς πολλαπλασιαζόμενους κόπρους στις παραλίες κάθε χρόνο τέτοια μέρα...
Αν δε τολμήσει κανείς να αρπάξει το μπαϊράκι-τη Γαλάζια Σημαία- από την ακτή του ιδίου Δημάρχου, εγείρεται Επανάστασις σύσσωμου του Δημοτικού Συμβουλίου μετά των Εμπορικών Συλλόγων και Πολιτιστικών και Μικρομεσαίων Επιτηδευματιών και Εστιατόρων και Επιχειρηματιών Ειδών Ενδυσης, Υπόδησης, του ισναφίου Κομμωτών Αρτοποιών, Ζαχαροπλαστών, Καφεπωλών, Τσαγκάρηδων, Σαγματοποιών για να μη πω και των Διοικήσεων πασών των τοπικών νομικών προσώπων δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου, του "τόπου". Mare nostrum σου λένε με τα ημέτερα κωλοβακτηρίδια τα οποία "δικά μας είναι, ότι θέλουμε τα κάνουμε... Κολυμπάμε εντός τους, και απολαμβάνουμε το ...συμβάν!"
Η υπόθεση πολύ μεγάλη σχέση έχει με την κατηγορία εκείνων εκ των Ελλήνων Πολιτών που τον Απρίλη του 1986, μετά το Τσερνομπίλ, όταν σε όλη την Ελλάδα η βροχή ξέπλενε το ραδιενεργό νέφος πάνω στα περιβόλια μας, κατανάλωναν όλα τα οπωρολαχανικά για να πείσουν με το παράδειγμά τους ότι "no problem". Είμαι "κακιά" θα μου πείτε, αλλά -φευ-αλήθεια λέω! Και δυο φορές "φευ" που το ατυχές εκείνο συμβάν μου υπενθυμίζουν τα παρόντα δρώμενα περί το περιβάλλον, τα σχετιζόμενα ιδιαιτέρως με τα "τοπικά" ιδεολογήματα ιδιατέρως στην ελληνική περιφέρεια. Ετσι και μιλήσεις για ρύπους στην ακτή της Αμαλιάδας, σε έχουν στήσει στην πυρά, ως υπονομευτή της τοπικής ανάπτυξης. Παρόμοιους αγανακτισμένους είδα προχθές στην τηλεόραση, τους Δημάρχους Π. Φαλλήρου και Βουλιαγμένης, διότι το ΠΑΚΟΕ με έρευνα του βρήκε ρύπους στις θάλασσές τους, που τις καθιστούν ακατάλληλες για κολύμπι! Το ωραίον είναι ότι οι εν λόγω θάλασσες έχουν και Γαλάζια Σημαία... Τι στο καλό γίνεται λοιπόν; Ποιος κάνει τον έλεγχο των ακτών εκεί και υπό το κράτος ποιου είδους πιέσεων;
Το θέμα έχει πολλαπλές προεκτάσεις και "διαπλοκές" οι οποίες γελοιοποιούν θεσμούς και θεσμικούς και αναδεικνύουν το μέγα ελληνικόν ζήτημα. "Εσύ ρε θα μου πείς-ΠΑΚΟΕ- αν είναι η θάλασσά μου καθαρή; Και που την ξέρεις εσύ τη δικιά μου θάλασσα;"
Κάτι ανάλογον συνέβη πριν μερικά χρόνια και στην Αμαλιάδα. Μια τεράστια κηλίδα με ιριδίζοντα χρώματα, που εγκαταστάθηκε σε πολυσύχναστη ακτή και φημισμένη, την Κουρούτα, δημιούργησε εύλογη αγωνία σε παραθεριστές. Οταν το θέμα βγήκε εκτός των συνόρων της επαρχιακής ...επικρατείας, όποιος τολμούσε να το κουβεντιάσει φωναχτά, ανακηρύττονταν εχθρός της πόλης. Και όχι μόνο. Στην περιοχή κυκλοφόρησε από "επιχειρηματιούς κύκλους" ότι πέρασε καϊκι το οποίο εστάλη από τη διπλανή-ανταγωνίστρια- πόλη κι έριξε βρωμιές για να μάς κάνει ζημιά... Έπρεπε λοιπόν να "απαντηθεί" η επίθεση... Λίγες μέρες μετά κι ενώ η κηλίδα στην Κουρούτα εξακολουθούσε να πλανάται νωχελικά πάνω στην όμορφη θάλασσα, βρέθηκε ψόφιος γάιδαρος σε πολυσύχναστη ακτή της υπό ανταγωνίστριας πόλης! Ετσι όπως σας τα λέω είναι!
Σε αυτό το "ενδιαφέρον" πεδίο καλούνται άπαντες, θεσμικοί-πολιτεία και λαός να γιορτάσουν την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος.
Έχοντας προγραμματίσει και "Έργα περιβάλλοντος" τα οποία προφανώς θα απαρριθμήσουν στους χαιρετισμούς που θα δημοσιεύσουν για την επέτειο. Τι θα λένε; Τόσοι κάδοι απορριμάτων επιπλέον φέτος. Γαλάζια Σημαία στην παραλία μας. Άρτια λειτουργία του Βιολογικού Καθαρισμού(;) Και το εργοστάσιο Καύσης Σκουπιδιών ως πρόταση για ένταξη στο Δ ΚΠΣ.
Ετσι είναι όπως τα γράφω! Δεκάδες ανεξέλεγκτες χωματερές στο Νομό, που καπνίζουν κάδμιο! Χιλιάδες τόννοι πλαστικό θερμοκηπίων που καίγεται στα χωράφια, ποτίζοντάς τα με διοξίνες, ή θάβεται κάτω από τη φύτευση... Σε λιγα χρόνια ούτε το νερό της βροχής δεν θα μπορεί να διαπεράσει το στρώμα πλαστικού, θα φυτεύουμε πάνω σε διοξίνες... Ιδιαίτερα σοβαρό είναι και το πρόβλημα των πλαστικών μπουκαλιών νερού στην Ηλεία, αφού όλες οι καμπίσιες πόλεις δεν πίνουν νερό από δίκτυα ύδρευσης, διότι οι γεωτρήσεις έχουν κτυπήσει κόκκινο λόγω νιτρικών αλάτων, προϊόν φυτοφαρμάκων! Τα μπουκάλια αυτά όζουν στις χωματερές που κυκλώνουν τις πόλεις. Ο Πύργος, δεν ξέρει κανείς -ούτε ο ίδιος-που ρίχνει τα σκουπίδια του. Τα Λεχαινά έχουν τη χωματερή τους μέσα στην Β Ζώνη του υγροβιότοπου Κοτυχίου και η Πηνεία στις όχθες της Λίμνης του Φράγματος... Εκεί λοιπόν, στη μεγαλύτερη χαβούζα του Νομού, η Περιφέρεια σχεδιάζει Διυλιστήριο νερού, για να πιούμε από τη λίμνη καθώς όλες οι γεωτρήσεις είναι πλέον φαρμάκι!
Στην Ηλεία επίσης, από το 1988 με τον πρώτο μεγάλο σεισμό στο Βαρθολομιό, μέχρι και 1993 τον αντίστοιχο του Πύργου, ισοπεδώθηκαν ολόκληροι οικισμοί και ανανεώθηκε το 40% των οικοδομών. Κανείς δεν ξέρει που πήγαν όλα τα μπάζα των σεισμόπληκτων σπιτιών. Αυτά έχουν διασπαρεί παντού στα δάση και τα ρυάκια, μέχρι και σε παραλίες, καθώς η Αυτοδιοίκηση δεν σκέφτηκε ούτε ενδιαφέρθηκε να ορίσει ένα χώρο για να μαζεύει τα ερείπια, που σήμερα απειλούν με μεγίστη περιβαλλοντική καταστροφή τον τόπο.
Τι θα μας πούν οι άρχοντες αν βγούν, λοιπόν, ενταύθα; Θα μας πουν με "δικά τους λόγια" τα ακατανόητα και ά-νόητα, που παραπέμπουν στην ανικανότητα να σκεφθούν και να δατυπώσουν πολιτική για το περιβάλλον. Τα γράφω από θυμό, καθώς και οι τοπικές εφημερίδες απαξιώνουν γενικά τέτοια θέματα.
Οι καλοί μας συνάδελφοι ασχολούνται περισσότερο με τους μετέχοντες σε σχολικές γιορτές και δημοτικές παράτες, παρά για ζητήματα ουσίας.
Η πολιτική για το περιβάλλον είναι μια τεράστια υπόθεσις που αναδομεί και επαναπροσδιορίζει έννοιες σχετικά με την άσκηση εξουσίας, και φυσικά χαρακτηρίζει τις κοινωνίες είτε ευασθητοποιούνται είτε "αγρόν αγοράζουν" περί παρομοίων θεμάτων.
Ένα παράδειγμα όσων παραπάνω απαξιώνω αποτελεί η τελευταία είδηση που διάβασα στον Τύπο.
Για την προώθηση της υπόθεσης της Αιολικής Ενέργειας η Ε.Ε καθιερώνει την 15η Ιουνίου ως Ευρωπαϊκή Ημέρα του Ανέμου. Σε όλη την Ευρώπη λοιπόν ενώσεις αιολικής ενέργειας, κατασκευαστές, μελετητές, παραγωγοί, κλπ. θα γιορτάσουν τον Άνεμο με εκδηλώσεις σαν αυτές των πανηγυριών και της παράδοσης. Έτσι ασκείται περιβαλλοντική πολιτική. Χωρίς τους τεράστους τζίρους και χωρίς χορηγούς που "υποστηρίζουν" εναλλακτικά...πράγματα, τίποτε δεν μπορεί να γίνει ακόμα και για το περιβάλλον! Διότι με βάση το "συρμό" της σήμερον εναλλακτικό είναι κάτι που έχει κόστος, συνήθως μεγαλύτερο από το ρυπογόνο και σπάταλο... "Θέλεις καθαρό περιβάλλον; Να πλερώσεις!", σου λένε με όλους τους τρόπους οι προφέσορες της παραγωγής περιβαλλοντικής ιδεολογίας στον πλανήτη! Και κανείς, πλην ελαχίστων, δεν ομιλεί για μείωση κατανάλωσης, για άρνηση αγοράς προϊόντων με συσκεασία, για άρνηση κατανάλωσης αγροτικών πρϊόντων εκτός εποχής...
Αυτά τα τελευταία είναι-λεει- επικίνδυνα για την τοπική έως και παγκόσμια Οικονομία!
Ας είναι. Στις εξειδικευμένες μου προτάσεις για το τι ακριβώς σημαίνει μέιωση της κατανάλωσης θα επανέλθω με δοκίμια περί των μυστικών και ...μαρμελάδων της νόνας μου... Εγώ πάντως δεν γιορτάζω-δεν γιορτάζω...αύριο. Έχω θέα από το σπίτι μου της χωματερής, που επί 30 χρόνια καπνίζει κάδμιον προς την πόλη. Εχω λόγους λοιπόν να θυμώνω και να υβρίζω τους άρχοντες της τελευταίας 30ετίας που μόνο λάθος λόγια έλεγαν και λέγουν...
Παρόλα αυτά, και για να μη θεωρηθεί ότι η σημερινή μου γκρίνια σηματοδοτεί το αρνητικόν του χαρακτήρος μου σας έχω και το παρήγορο σχετικό focus... Δεν την ξέρω, μαθαίνω ότι τη λένε Μαρία Βασιλάκου και είναι η Ελληνίδα που ηγείται με επιτυχία των Πρασίνων της Αυστρίας στη Βιέννη, όπου κέρδισε την υποστήριξη του 15% του εκλογικού σώματος ως υποψήφια Δήμαρχος. Οι θέσεις της απλές: Εξοικονόμηση ενέργειας και παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές, βιώσιμη πολεοδομία και καταπολέμηση της φτώχειας...
Αλήθεια, υπάρχει Δήμαρχος στην Ελλάδα που να έχει τολμήσει να ομιλήσει περί των ανωτέρω; Εγώ, εδώ στην άγρια Δύση που ζώ, στο νομό των 22 Δήμων, δεν έχω υπόψη μου κανέναν...
Εσείς;

"Μες του Αιγαίου, μπρόβαλ' άστρι μου.."

2007-06-10T16:06:00.000-07:00

Χαμός με τις παρουσιάσεις βιβλίων στην Ηλεία... Βιβλία πολιτικών και πολιτευομένων ίνα εμπεδωθεί η αίσθησις ότι οι 300 και οι σχετικοί με το κοινοβούλιον είναι και νόες και ...συγγραφείς! Υπενθυμίζω τους υποψήφιους με τη λίστα ΠΑΣΟΚ ενταύθα, που παρουσίασαν βιβλία προεκλογικά, για το 2004: Γιάννης Κουτσούκος, Νίκος Τσούλιας, Παναγιώτης Παναγιώτου... Τώρα και πάλι προεκλογικά αρχίζει νέος κύκλος. Στις 25 Μάη στο Δημαρχείο Πύργου παρουσίασε το τελευταίο του βιβλίο ο πρώην πρωθυπουργός, Κώστας Σημίτης. Μόνος του, χωρίς συνοδό...πάνελ. Τίτλος του «Η Δημοκρατία σε κρίση;» και της ομιλίας του αντίστοιχα: «Για μια δημιουργική Ελλάδα». Περιτό να σας πω ότι γέμισε το δημαρχείο και δημιουργήθηκε το αδιαχώρητο... "Πύργιος" κατά το ήμισυ στην καταγωγή ο πρώην πρωθυπουργός, έχει δεσμούς με την "πράσινη" περιοχή. Και μια λεπτομέρεια. Η ιδέα για πρόσκληση Σημίτη στην Ηλεία, έπεσε από τον επικεφαλής της Δημόσιας Βιβλιοθήκης Πύργου, ο οποίος τυγχάνει και στέλεχος της Ν.Δ. Της εν λόγω βιβλιοθήκης ο παππούς του κ. Σημίτη ήτο μέγας δωρητής και θεμελιωτής... Τελικά, πρόλαβε ο Δήμος Πύργου και πραγματοποίησε την εκδήλωσιν... Ο Δήμαρχός του, Μάκης Παρασκευόπουλος, Ρηγάς της Δικτατορίας, με φυλακές και καταδίκες για την αντικαθεστωτική δράση του, υποψήφιος με το Συνασπισμό στις εθνικές εκλογές, μεταπήδησε στο ΠΑΣΟΚ, εξελέγη δε και Δήμαρχος σπάζοντας την παράδοση της τελευταίας 16ετίας στην "μπλε" πόλη. Η συνέχεια των παρουσιάσεων, όμως, είναι πιο ενδιαφέρουσα.
Στις 11 Ιούνη στο Δημαρχείο Πύργου ο Βασίλης Κοντογιαννόπουλος παρουσιάζει το βιβλίο του «Ο άλλος δρόμος για την Ελλάδα και την Ηλεία». Ομιλητές: Αλέξης Μητρόπουλος, ο εργατολόγος, Άννα Διαμαντοπούλου, η πρώην Επίτροπος της Ε.Ε, Νίκος Κωνσταντόπουλος, πρώην πρόεδρος του ΣΥΝ, ο Παναγιώτης Παναγιώτου, πρώην πρόεδρος της ΕΡΤ, και υποψήφιος του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές 2004, που πήρε 16.000 ψήφους, αλλά δεν εξελέγη και εγκατέλειψε...την κούρσα. Ο Παν-Παν, λοιπόν, που έχει να πραγματοποιήσει δημοσίαν εμφάνισιν στο Νομό καταγωγής του, από τον Μάρτη 2004, επανεμφανίζεται χάριν του Βασίλη... Είναι σαν να λεει στο λαό: "Ιδού ο ...άνθρωπος!"
Σχετικά με νέα βιβλία, έχω να σας ανακοινώσω ότι στις 9 του Ιούνη παρουσιάζουμε τον Περικλή Κοροβέση στην Αμαλιάδα... Ο κ. Κοροβέσης είναι φιλοξενούμενος της Νομαρχιακής Παράταξης "Ηλεία των Πολιτών", που στις εκλογές της Τ.Α το 2006 έλαβε 4.000 ψήφους... Θέμα, η επανέκδοση των Ανθρωποφυλάκων φέτος, 40 χρόνια μετά την κήρυξη της δικτατορίας. Για το βιβλίο θα μιλήσει ο Δημήτρης Παπαχρήστος...
Η είδηση βέβαια της ημέρας είναι τα πακέτα... από δεκάδες κιλά ινδικής κάνναβης που εκβράστηκαν στην παραλία της Ηλείας, στο Κουνουπελάκι Νέας Μανολάδας αλλά και στη Ζάκυνθο με την οποία χωρίζεται ο νομός από μια "σούδα" θάλασσα.
Το χασίς προφανώς πέταξε στη θάλασσα περαστικό πλεούμενο και τα υπόλοιπα ανέλαβαν τα θαλάσσια ρεύματα. Μέχρι την Πύλο κολύμπησαν τα πακέτα κι ακόμα ταξιδεύουν. Παρόμοια πακέτα έχουν "αράξει" στην παραλία της δυτ. Πελοποννήσου πολλές φορές στο παρελθόν... Βλέπετε εδώ το Ιόνιο αντιπροσωπεύει την "Αγρια...Άγρια (ελληνική) Δύση..." με όλα τα συμπαρομαρτούντα.
Φυσάει ένας δυνατός Νοτιάς τις τελευταίες δυο μέρες, τον απολαμβάνω να λικνίζει τα πορτοπαράθυρα του σπιτιού μου, "τραγουδιστά" και επιθετικά. Μ' αρέσει αυτός ο ήχος, η μουσική τολμώ να πω, γιατί μου θυμίζει τις φωνές των μελτεμιών στην Ικαρία που εγείρονται κατακαλόκαιρο στο Αιγαίο, σε περίοδο διακοπών. Ο αέρας εκφράζει το μένος του άλλοτε με σιγμούς, άλλοτε με αλλαλαγμούς, κραυγάζοντας ή ψυθιρίζοντας. Μια περίεργη γλώσσα, χαρακτηριστική φωνή και φθόγγοι, που μεταμορφώνουν ακόμα και τη γεωγραφία... Να βρίσκεσαι στο βουνό μέσα σε δάφνες, κυπαρίσια και αμυγδαλιές, ανάμεσα στις αιωνόβιες βελανιδιές και τα πλανιάνια και να τρομάζεις από τα ατίθασα θροϊσματα της φυλλωσιάς... Ο αέρας είναι απελευθερωτικός. Μόνο που στις "τειχισμένες" πόλεις μας δεν τολμά να εισβάλλει, αφού αντιπαθεί κάθε είδους κλουβί... Κλωβοί οι μικρές νεοελληνικές πόλεις, που "αναπτύσσονται" με την αυταπάτη να μοιάσουν Αθήνες και Σαλονίκες...
Ευτυχώς που έχω άπλα σκέπτομαι, κάθε που φυσάει ή βρέχει καταρρακτωδώς και θυμάμαι πάλι τον ήχο της φύσης και της αντάρας της. Το σπίτι μοιάζει με σπηλιά και καταφυγή αυτές τις ώρες, αποκτά ρόλο και προορισμό, παύει να είναι απλά υπνωτήριο, ξενοδοχείον, εστιατόριο, οινομαγειρείον, σιδερωτήριο ή αίθουσα συναντήσεων...
Ψυχολογικά προετοιμάζομαι για τις διακοπές. Δεν έχω ακόμα αποφασίσει αν θα πάω κάπου, ο καιρός δεν ευνοεί σχέδια, παρόλα αυτά την Ικαρία δεν την αλλάζω με τίποτε. Μου έλαχε να έχω δυο νοσταλγούς πατρίδες. Τη Θράκη για το χειμώνα και την Ικαριά για το καλοκαίρι. Η Ηλεία είναι παντός καιρού, εδώ άλλωστε έχω και τα σεντούκια μου με τα είδη ένδυσης και υπόδυσης ανά εποχήν. Στο σπίτι της Ικαριάς σώζονται όλα τα μαγιώ και τα πέδιλα, μαζί με τα καπέλα ήλιου. Στην αλεξανδρούπολη χειμωνιάτικες παντόφλες, μπουρνούζια μπάνιου και καλτσόν μάλλινα, από την εποχή ακόμα της μαμάς. Κάθε τόπος λαο ο προορισμός του... Είναι ωραίο να σχεδιάζεις επιστροφές έστω και για λίγο. Προγραμματίζεις το 15θήμερο και λογαριάζεις επισκέψεις. Την πρώτη μέρα πρωϊνό με τους αγαπημένους, την δεύτερη στο "Σκαβδάτο" για δείπνο και κουβεντολόϊ, την τρίτη στα "Κολλάρικα" για τρύγισμα της συκιάς, (Κολλάρου το γένος μου), κι απο κεί μετά σε ξαδέλφια δευτερότριτα και συμπεθερικά. Στη Θράκη η επιστροφή είναι γεμάτη από συναντήσεις με γειτόνισσες και συμμαθήτριες, κι ύστερα κάποιες μοναχικές βόλτες στα μέρη, τα απόκρυφα, της εφηβείας.
Ενα μικρό Μακόντο το Χρυσόστομο Ικαρίας, σαν το μυθικό χωριό του Μαρκές στα «100 χρόνια μοναξιάς». Μια Αρακατάκα η Αλεξανδρούπολη, πατρίδα του Νομπελίστα Γκάμπο στην οποία όπως διάβασα επέστρεψε πρόσφατα μετά από 20 χρόνια...
Οι πατρίδες αξίζουν για τη γεύση της επιστροφής, είμαι σίγουρη γι' αυτό, κι ας με λένε οπισθοδρομική, αντί "κοσμοπολίτισσα". Είτε είσαι Μαρκές, είτε Σκάβδη, το ίδιο πράγμα είναι να τοποθετείσαι στον καιρό μέσα από μια noir αίσθηση για τα περάσματα σκιών, ανθρώπων και χρόνου.
Δεν θέλω να γίνω λυπητερή με όσα γράφω, αλλά η αλήθεια δεν κρύβεται. Το "από που κρατά η σκούφια σου", αποτελεί μια σημαντική υπόθεση της παρούσης ανθρωπολογίας και πολιτισμού που μάς ακολουθεί μέχρι το τέλος. Εμένα, προσωπικά, όλα τα παραπάνω δεν με ακολουθούν απλά, με κυνηγάνε κιόλιας! Και μ' αρέσει το παιχνίδι, με ζωντανεύει και εξεγείρει...
Σαββατοκύριακο από αύριο, νά έχουμε καλή ξεκούραση! Να διαβάσουμε το κατιτίς μας, να χαλαρώσουμε... Πρωϊ-πρωϊ το Σάββατο θα πάω στη μεγάλη λαϊκή της Αμαλιάδας για τα περιβολικά μου. Ενα ταψί γεμιστά με μπόλικο βασιλικό και διόσμο στη γέμιση είναι το καλύτερο θυμοαναληπτικό για τις κυκλοθυμίες της εποχής...
Δοκιμάστε κάτι αντίστοιχο και θα με θυμηθείτε...
Αντε και καλό μήνα, καλό μας καλοκαίρι!

Ακυβέρνητες επαρχίες

2007-05-05T14:50:00.000-07:00

Απολαμβάνω τις εναλλαγές βοριάδων με τους νοτιάδες, αυτή την εποχή, όσο κι αν δοκιμάζεται η φυσική μου κατάσταση... Για να εξηγήσω την κακή διάθεση, με ατονίες και υπνηλία, καταφεύγω στον Ιπποκράτη... Που από τον 5ο αιώνα π.Χ. είχε πει όλα όσα οι μεταγενέστεροί του διαγιγνώσκουν για τα σώματα και τους ιστούς των ανθρώπων.
Ο Ιπποκράτης, λοιπόν, κήρυττε πως ένας γιατρός για να είναι αληθινός "γητευτής" πρέπει πρώτα να εξετάσει λεπτομερώς την πόλη, στην οποία ασκεί το λειτούργημα, πώς είναι κτισμένη, σε σχέση με τους ανέμους και την ανατολή του ήλιου. Πρέπει να μελετά ποια είναι η κατάσταση των υδάτων, να εξετάζει τη μορφολογία των εδαφών της...
Για πόλεις σαν τη δική μου, που είναι στραμμένη στα δυτικά, ο Ιπποκράτης υποστήριζε πως είναι εξαιρετικά ανθυγιεινές... Διότι λούζονται από θερμούς ανέμους, διότι δύσκολα τις βρίσκει ο ήλιος, έχουν νερά μη διαυγή, το πρωί απλώνεται ομίχλη στη σκέπη τους, που το καλοκαίρι γίνεται πάχνη...
Οι άνθρωποι σ' αυτές τις πόλεις, κατά τον Ιπποκράτη τον Κώο, έχουν ευαισθησίες σε ασθένειες της αναπνοής και του πεπτικού, φωνές βαριές και βραχνές εξαιτίας του αέρα που κατά κανόνα είναι ακάθαρτος... Κι όλα αυτά στην περί αέρων, υδάτων και τόπων συλλογή του...
Τι κρίμα που τη σπουδή του Ιπποκράτη κανείς από τους Έλληνες, ορεινούς κυρίως, όταν εποίκιζαν τους κάμπους μετά την Επανάσταση δεν ξεφύλλισαν ούτε γνώριζαν καν! Όλα στην Ελλάδα έγιναν στην τύχη κι όπως φαίνεται όλα έτσι συνεχίζουν... Πόλεις στην τύχη, ακτές στο... πεπρωμένο, σκουπίδια στα λαγκάδια και τις πλαγιές, αποχετεύσεις στα ρυάκια και τους χείμαρρους. Κι ούτε ένας σοφός να ξαναδιαβάσει την ιπποκράτεια περί τόπων πραγματεία... Παρόλα αυτά, είναι όμορφες οι επαρχιακές πόλεις, οι μικρές μας πόλεις και τ' απόκεντρά τους. Περπατώντας εντός τους ή και στα περίχωρα, ανακαλύπτεις μιαν άλλη... Ιερουσαλήμ, αυτή της νωχέλειας, της λάσπης και των οικόσιτων που σκαλίζουν το χώμα όπως πριν από πολλά χρόνια, προ ασφάλτου.
Ήλιος και βροχή μαζί σ' αυτά τα περίεργα τερτίπια του καιρού, στις φούρλες διάθεσης που εναλλάσσονται με τις ώρες. Στην άκρη της φυλλωσιάς μουσκεμένων δένδρων, την ώρα που κόβει η βροχή, ανακαλύπτεις την αναδυόμενη μελαγχολία του τόπου. Ολα όσα λαμπυρίζουν, μετά τα νερά, υπαινίσσονται την τόλμη στην κάθαρση, τη λύση, την απαλλαγή από άνυδρους κόμβους... Μια αμυγδαλιά ανθισμένη στο μέσον του πουθενά είναι εικονική άνοιξη, όσο κι αν η βιασύνη της αποτελεί πεπρωμένο. Εικονικά είναι ακόμα και τα οράματα τοπαρχών που έχουν βαλθεί να αναμορφώσουν τις πόλεις μας, όμως αυτά δεν τα ανταγωνίζομαι... Ποιος απλός πολίτης ή ακόμα και κονδυλοφόρος μπορεί να τα βάλει με τα θεριά;
Κάνοντας οδοιπορίες τις νύχτες ανακαλύπτεις και όλα όσα απέμειναν υπό προθεσμίαν. Σοκάκια τεθλασμένα κι ανάμεσα ερειπιώνες... Ένα παράθυρο μισάνοιχτο στον καιρό, κάπου, φορώντας κουρτινάκι ατραντέ ή κι ένα σπίτι με κεκλιμένη πλινθοδομή, ακουμπισμένη σε γέρικη πεύκα της αυλής. Κάθε πόλη έχει πάντα το τείχος των δακρύων και της μνήμης... Απρόσωπο ίσως, μακρινό και... αμίλητο. Στο παρόν του ακουμπά όμως η... πολεοδομία και το όραμά της στο μέλλον. Ένα όραμα που περιέλαβε όλα όσα έμελλαν να δέσουν ζωή και ρυθμούς με το παρόν, συνοδούς που ανατράπηκαν με τα χρόνια χωρίς αντικατάσταση...
Καφενεία, πλατείες, σταθμοί, σχολεία, γήπεδα και κινηματογράφοι... Μετρήστε τις κατηγορίες που έμειναν από τα παραπάνω σημεία σύναξης στις πόλεις της επαρχίας, μέχρι σήμερα. Σινεμά, ούτε ως ανάμνηση δεν διεσώθη, τα καφενεία του παλιού καιρού έκλεισαν και κλείνουν, τα γήπεδα μαντρώνονται και οι πλατείες τσιμεντώνονται. Ανατροπές που παρασύρουν σε ευφορία χωρίς αντίκρισμα, μόνο που δύσκολα κανείς μπορεί να αντιληφθεί το μέγεθος της καταστροφής.
Κι όμως, παραμένουν όμορφες οι "πόζες" των πόλεων της επαρχίας, όποια ώρα της ημέρας επιλέξεις να "δεις" ανάμεσα στα στενά, στους φράκτες και τις αυλόπορτες. Κτίσματα που μιλούν για το παρελθόν κι άλλα πάλι να δηλώνουν το παρόν... προοπτικά, μέσα στο κάδρο των πολεοδομικών μας σχηματισμών.
Ανάμεσα στις πλινθοδομές και οι εσωτερικές αυλές που ακόμα σώζονται, κάτι "στενά" που απέμειναν από την αδηφάγο μανία τεχνοκρατών να "τετραγωνίσουν" τα οικοδομικά συγκροτήματα.
Ακυβέρνητες και τυχαίες επαρχίες, που γειτονεύουν χωρίς ν$ ακουμπούν στο μέλλον. Που ούτε για μια φωτογραφία της προκοπής δεν τις πείθεις να ποζάρουν. Ισως γιατί φοβούνται να δούν σε καρτ ποστάλ τα προσωπεία τους...
Σ$ αυτές τις επαρχίες, που άλλαξαν όνομα και λέγονται "περιφέρειες", περισσεύει πια και η σοφία του Ιπποκράτη...

Πολίτες δίχως πόλη...

2007-05-04T13:05:00.000-07:00

Το γνώρισα αυτό το σπίτι, της Ιωάννας, εκεί στις αρχές του 60. Θυμάμαι τις σκάλες και το μικρό στενό της εισόδου, τη σιδερένια εξώθυρα, το υπόγειο με το μαυροπίνακα και το φιλέ του πινκ-πογκ, τριγυρισμένο από μεγάλα παράθυρα, που το έλουζαν με φως. Εκεί έπαιζαν τα παιδιά… Το σπίτι δεν υπάρχει πια. Γκρεμίστηκε το 2005, κατά τα ειωθότα. Απέναντι ακριβώς απ’ τον Αη Λευτέρη, δίπλα στο Παγοποιείο. Εκεί μεγαλώσαμε άλλωστε. Στην οδό Υψηλάντου, Φυλής και Παπαφλέσσα, στο «λοξό», και στις γραμμές. Μια τεθλασμένη περιπάτου, μια φούρλα ποδηλάτου, με μικρές ανάσες ανάμεσα στις διασταυρώσεις.
Κι η Ιωάννα λείπει… Και το σπίτι της Παπαφλέσσα αποκαθηλώθηκε εδώ και χρόνια, ούτε τα χνάρια του δεν υπάρχουν πια. Εμείς κατοικούμε αλλού, διασπαρμένοι από αγέρηδες μετανάστες και απόδημους. Με το πάθος της φυγής τραφήκαμε… Ηταν το τρένο, η «ταχεία» που περνούσε κάθε βράδυ στις 11.00 χειμώνα-καλοκαίρι απ’ τη γειτονιά, βαριά και φωτεινή όπως ακριβώς και οι πόθοι της εφηβείας.
Το όναρ της τάξης μας. Αυτής που έκανε την υπέρβαση, που άλλαξε πόστο και ήθη, που εν τέλει κανοναρχεί ως «ροζ» πλειοψηφία στο παρόν. Δεν έχω τίποτε με το σινάφι μου, αντιθέτως. Από τη στιγμή που σταμάτησα να αγοράζω κολώνια χύμα, μπήκα στον κόσμο της νεωτερικότητας. Η φαντασίωση της «Σανέλ Νο 5», καταδίωκε όλες τις σουφραζέτες της σειράς μας μαζί με μια «σαμψονάϊτ» ταξιδιού. Μαζί μου και όλοι εκείνοι που ψήφιζαν «δημοκρατικά» από το 74 και μετά, κι οι μικρομεσαίοι, κι οι λογιώτατοι που διάβασαν τα χρόνια της… πρωτοπορίας από Εριχ Φρομ μέχρι και Κούντερα, εγκαταλείποντας τη σειρά των νεοελλήνων της ΕΣΤΙΑΣ. Σκέπτομαι συχνά τη διαφορά της δικής μας σειράς με τους ανιόντες. Μεγίστη. Το πατρικό εκείνων διασώζεται ακόμα σε κάποιο οικισμό της βουκολικής επαρχίας. Εκεί που γεννοβολούσε μια μάννα ανάμεσα σε χωράφια και λιοστάσια, στ’ αλώνια της σταφίδας ή στη σκιά μιας καρυδιάς. Βλέπεις εκεί δεν έφτασαν ακόμα οι αντιπαροχείς εργολάβοι. Μόνα τα χωράφια αγρίεψαν κι η τέχνη της πέτρας λησμονήθηκε. Στις συντηρήσεις εκείνων των σπιτιών επέδραμε το μπετό και το αλουμίνιον, παρόλα αυτά παραμένουν τετραγωνισμένα και ανθεκτικά στην πλινθοδομή της μνήμης και της νοσταλγίας.
Οι μικροαστοί των πολισμάτων που δόμησε ο πολιτισμός μας από το 50 και μετά, ήταν προορισμένοι για φυγή. Από το χωριό στην πόλη και από κει σε πρωτεύουσα ή συμπρωτεύουσα, ταξίδια κανόνας και νόμος! Τι καταφέραμε; Ένας καταπέλτης μας οδήγησε στο δόγμα «όπου γης και πατρίς», λες και οι τόποι δεν έχουν ταυτότητα.
Στη μονογενή μου θυγατέρα, εγώ η ταξιδιάρισσα, εξηγώ συχνά αυτά τα περίπλοκα και ψυχοδυναμικά των ταξιδιών. Το σπίτι που γεννήθηκε νοικιασμένο, το σπίτι στο χωριό μισοερειπωμένο, το ιδιόκτητο μισοτελειωμένο αλλά σταθερό στη γη και στα θεμέλια, της δίνει νήμα για τη νοσταλγία της ωριμότητας. Εκείνη όταν μεγαλώσει σαν και μένα θα έχει να λέει για τον πολιτισμό που κατόρθωσε χωρίς να ρωτηθεί. Ναι, γεννήθηκα στο κλεινόν άστυ, μεγάλωσα στην Κομοτηνή, και έζησα την εφηβεία μου στην Αμαλιάδα. Σπούδασα στην Πάτρα… Η μάνα μου κατάγεται από την Ικαρία, γεννήθηκε στην Αλεξανδρούπολη, έζησε στην Αθήνα και κατέληξε στην Αμαλιάδα. Ο πατέρας μου από τα ημιορεινά του Μοριά, με καταγωγή μισή από τη Μάνη κι άλλη μισή από την Αρκαδία.
Ο τόπος όλος δεν θα τη χωρά αλλά ευτυχώς θα την θάλπει. Κι εκείνη θα προσπαθεί να συνδυάσει το αειθαλές του Μοριά, με το πορφυρό της Θράκης, το φως της Αττικής και το γαλάζιο του Αιγαίου. Οπου κι αν βρίσκεται θα κοιτά απέναντι. Και θα είναι μια πολίτης με πολλαπλές πόλεις, και τόπους. Θα είναι καλό ή ζόρικο; Αν κρίνω από το παρόν θα είναι σίγουρα αγωνιώδες αλλά ενδιαφέρον.
Είθε να ξεκαθαρίσει νωρίς για να ριζώσει σαν βαλανιδιά στην πλαγιά του τόπου που διαλέγει…Αφήνοντας μόνιμα στο συρτάρι του σπιτιού, όπου πάντα θα επιστρέφει, το Φυτολόγιο με τα ψυχανθή, και τις παλιές φωτογραφίες των ανιόντων. Για να θυμάται πώς κάποτε οι άνθρωποι ερωτεύονταν σε βουνοπλαγές, οι γυναίκες γεννούσαν στον αγρό, και τα παιδιά θήλαζαν χυμούς γαστέρας… Τότε που η απαντοχή ήταν το ίδιον της φυλής και του γένους… Ως παρακαταθήκη, να θυμάται, για να αντέχει ρόλους πολίτη και οπλίτη. Με φαρέτρα γεμάτη…Με άρωμα από βασιλικό, διόσμο και…παρκετίνη!